Сэлбэ гол сэрэх нь | News.MN

Хуучирсан мэдээ: 2011.08.08-нд нийтлэгдсэн

Сэлбэ гол сэрэх нь

Туул, Сэлбэ гээд хотын чимэг болсон голууд ширгэж, татарч эхэлсэн. Сэлбэ гол бороо орохгүй бол зарим газраа тасарч, ширгэсэн хуурай сайр гунигтайгаар харлаж харагдах нь нийслэлчүүдийн хувьд бараг дасал болсон дүр зураг болоод байгаа. Азаар бороо, хур элбэгтэй байгаа энэ жилийг эс тооцвол.  Тэгвэл та бүхэнд гайхалтай, сайхан нэгэн мэдээллийг хүргэж байна. Учир юун гэвэл Сэлбэ голыг сэргээх, урсцыг нэмэгдүүлэх ажилд энэ онд хоёр тэрбум төгрөг зарцуулахаар болжээ. Сүхбаатар дүүргийн захиргаа, нийслэлийн Засаг даргын Тамгын газраас хийх гэж буй энэхүү төсөлд Сэлбэ голын урсцыг нэмэгдүүлж, орчныг сэргээж иж бүрэн тохижуулахад таван тэрбум 600 сая төгрөг шаардлагатай гэнэ. Энэ ажилд хөрөнгө санхүүгийн туслалцаа үзүүлэхийг нийслэлийн удирдлагуудаас Сүхбаатар дүүргийн Засаг дарга хүсч байсан. Нийслэлээс Сэлбийг аврах төсөл хэрэгжүүлэх болсноо зарлаж байсан үе саяхан мэт боловч өнөөдрийг хүртэл энэ талаар дорвитой ажил хийгээгүй байсан юм. 

Зарим хэсгээрээ тасарч, амь тавих дөхсөн ч хурмаст тэнгэр хур хайрласны буянаар арайхийн амьтайгаа байгаа Сэлбэ гол устахад ойрхон байсан.  Магадгүй ирэх жил бороо хур ховор байж гэмээнэ тасарч мартагдаж ч магадгүй байгаа Сэлбэ голыг сэргээнэ гэхээр сайхан сонсогдож байгаа биз.

Гурван жилийн өмнө байгаль орчны нэгэн байгууллагаас гаргасан судалгаагаар Сэлбэ голын хөндийд барилгажсан талбай 14 мянга 244 га, гэр хороолол 10 мянга 814 га эзэлж буйг тогтоожээ. Зуунмодны зуслангийн ойролцоо Сэлбийн гүүрний баруун урд талд “Тэнүүн огоо” компани автобус бааз бариад хоёр жил болж буй. Нийслэлийн өвсний фонд байсан энэ газрын газар эзэмших эрхийг нь хувьчлалын үеэр дүүргийн Засаг дарга тус компанид өгчээ. Байгаль орчин, аялал жуулчлалын болон Эрүүл мэндийн сайдын хамтарсан тушаалаар гол мөрний эргийн хамгаалалтын бүсийг 200 метрээр тогтоосон байдаг бол “Тэнүүн огоо” Сэлбийн эргээс 50 метр хүрэхгүй зайд автобус бааз барьсан байна.  Тэр ч бүү хэл барилгын хог гээд бараг л хүний хоёр нүднээс бусад нь Сэлбийн хөвөөгөөр сарзайж буй. Даланг нь хогоор дүүргэчихдэг манайхны зан бас л муухай байгаа шүү. Одоо ч хотын захиргааныхан Сэлбийг хоёр талын далангаас нь дотогш хэн нэгний барилга, гэр, хогийг дүүргэчихгүй байх арга хайгаад хүчрэхгүй байгаа гэсэн. Энэ мэтчилэн иргэдийн буруутай үйл ажиллагаанаас үүссэн шалтагийг тоочоод баршгүй. Үүнээс гадна голын урсацыг багасгаж байгаа бас нэг зүйл бол гүний худаг. Өнгөрсөн 2007 онд хийсэн усны тооллогоор Сэлбийн дагуу 70 гаруй худаг байдаг гэх.  Гэр хорооллын иргэдийн хоол залгуулах усыг бэлтгэнэ гэдэг чамгүй ажил. Тэр тусмаа сүүлийн жилүүдэд борооны дараах мөөг шиг нүүдэллэн ирж байгаа шилжин ирэгсэд ихтэй нийслэлчүүдийн хувьд худаг бол амин сүнс нь. Ийн хэрэгцээ нь ихэсч байгаа худаг Сэлбийн урсгалыг дундалсаар байгаа гэдгийг хэлүүлэх юун. Сэлбэ гол одоогоос 15 гаруй жилийн өмнө уулын ам болгоноос цутгадаг жижигхэн горхи, булагтай байсан нь өдгөө бүгд ширгэж үгүй болсон гэх. Эдгээрээс бараг ганц үлдсэн л Шаргаморьт дахь Дондогдуламын рашааныг хэлж болох биз. Гэвч Дондогдуламын рашаан бас сүйрч эхэлсэн. Хэдхэн жилийн өмнө л ойр хавийнхаа зуслангийн айлуудыг ундаалдаг байсан энэ рашааныг одоо хаана байсныг хүртэл мэдэхэд хэцүү болчихож.  Зуслангийн айлууд уулын аман дахь модыг тайрснаас болоод Сэлбэ рүү цутгаж байсан горхи, булаг сураг алдарчихсан гэх юм билээ. Цутгал горхиуд нь ширгэж, намаг нь хатаж, худаг ухаж, модыг нь тайрснаас болоод урсгал нь тасарсан байна.

Басхүү Сэлбэ голын усны та­лаас илүү хувийг уулнаас бууж ирэх хур борооны болон цас, мөс­ний ус тэжээдэг. Харамсалтай нь, гол дагасан байшин барилга, хашаа­нуудаас болоод энэ тэжээл Сэлбэд хүрч чадахаа байжээ.  Хүнээр бол хамгийн их зовлон үзсэн гэмээр Сэлбэ гол одоо зарим газраа урсахаа ч байсан.  Хэрэв Сэлбэ гол нэг л өдөр урсахаа байчихвал бохирдуулагчид ч, хамгаалагчдад асуудал үүснэ. Байсан зүйлийг үгүйрүүлж, дараа нь бий болгох гэж өчнөөн олон мөнгө зарж байхаар одооноос л хамгаалж, хайрлаж байхгүй бол нэг л өдөр хашгирсан хойноо ниргэх ажил болох биз. Харин Сэлбийг сэргээх, урсцыг нэмэгдүүлэх гэсэн энэ санаа бүтэмжтэй болж, олон иргэдийг баярлуулаасай. Гэхдээ нэг зүйл нь бий болгосон зүйлээ дахин хамгаалалтыг нь нэмэгдүүлэхгүй бол дахиад л таван тэрбум төгрөг урсаад өнгөрч, Сэлбэ ч үгүй, юу ч үгүй хоцрох вий дээ.

Ш.ЧИМЭГ


0 сэтгэгдэл

News.mn сайтад сэтгэгдэл оруулахад анхаарах зүйлс

Avatar

Зочин 2011-08-08 182.160.57.196

голын ойролцоо газар өгөхийг зогсоо гэр хороололыг нь холдуулах хэрэгтэй энэ төсөл сайн хэрэгжвэл хотын дундуур гол урсаад сайхан даа

Avatar

иргэн 2011-08-08 124.158.76.2

Хүмүүсээ Сэлбэ гол сэргэвэл сайхан шүү дээ Та нар юм хийх гэж байгаа нэгнээ дандаа битгий хардаа Дөнгөж ажлаа эхлэх гэж байхад муухай зүййл битгий бод ярь Аливаа юм дандаа санаа дагадаг биздээ Надад бол Сэлбэ гол урсаж байгаа нь харагдаж байна Хүмүүс эргээр нь зугаалж байна АЙ САЙХАН БАЙНА ШҮҮ

Avatar

Зочин 2011-08-08 124.158.90.25

hudlashd baahan mongo avaad neg hashlaga barisan bolood yldsen mongo ni karman ruu

Avatar

Зочин 2011-08-08 124.158.71.21

БАЯНЗҮРХ ЗАХЫН УРД БАЙРЛАХ ашиглалтанд орсон 79м2 бүхий 2 өрөө ШИНЭ БАЙРЫГ м2-г 1100000 төгрөгөөр тооцож зарна Төлбөрийн 20 хувийг бэлнээр хийвэл үлдсэн 80 хувийн банкны урт хугацааны зээлд хамруулж болно

Утас 9192-5988 9913-7275

Avatar

Зочин 2011-08-08 202.126.91.246

АНУ-ын дэд ерөнхийлөгч Жо Байден цөмийн хаягдлын хогоо булшилхаар Монголд ирж байна Монголчуудаа тэмцэцгээе Бид ирээдүйгээ булшлуулах гэж үү

Avatar

Зочин 2011-08-08 202.170.82.4

Munguu uneheer Selbedee zartsuulah yum uu tegeed Odoo shirgeed duusch bgaa gol butsaad hevendee orno gj yu l bol Heden olon jil Selbe Tuul 2oo budaa bolj baihiig harsaar bj yugaa hiitsgeej bsan yum

Avatar

Зочин 2011-08-08 202.170.64.114

Сэлбэ гол ч сэргэхгүй байх дөө Ёэлбэ гол л сэргэх байх Сэлбэ голыг сэргээхээд 2 тэрбумыг биш Ёэлбэ голыг сэргээхэд зарж байгаа юм биш үү

Avatar

Зочин 2011-08-08 202.170.64.114

Сэлбэ гол ч сэргэхгүй байх дөө Ёэлбэ гол л сэргэх байх Сэлбэ голыг сэргээхээд 2 тэрбумыг биш Ёэлбэ голыг сэргээхэд зарж байгаа юм биш үү

Avatar

Зочин 2011-08-08 133.11.205.21

He he ene tulburtei setgegdel bichigchid naad font montoo yanzalj bich l dee Yah argagui yum medehgu huduunii heden huuhduud hulsulj ajilluuldag ni ingeed medegdeed baidgiishd

Avatar

йы 2011-08-08 202.72.245.61

хотын соёл хаана байна аа Нөгөө нийтийн тээврийн соёл эргээд л хэвэндээ Хэдэн халтар кондукторууд нь буудал дээрээ орилоод л гадныхнаас ичиж үхмээр Энэ орилж хүмүүсээ дууддагаа боливол яасан вм Микро ч дүүрч тэр том автобуснууд болимоор юм_

Avatar

Зочин 2011-08-08 124.158.70.11

Tenuun ogoo avtobus company zahiral ganhuyg gej luivarchin bidee gazriin albaniih niigch saihan hahuulidaad surtsan hundeee

Avatar

Зочин 2011-08-08 76.239.29.7

DELL -ИЙН i3 ПРОЦЕССОР-ТОЙ НӨТБYYК 600 ДОЛЛАР W W W 1000ZAHIA C O M DELL -ИЙН i3 ПРОЦЕССОР-ТОЙ НӨТБYYК 600 ДОЛЛАР W W W 1000ZAHIA C O M DELL -ИЙН i3 ПРОЦЕССОР-ТОЙ НӨТБYYК 600 ДОЛЛАР W W W 1000ZAHIA C O M DELL -ИЙН i3 ПРОЦЕССОР-ТОЙ НӨТБYYК 600 ДОЛЛАР W W W 1000ZAHIA C O M DELL -ИЙН i3 ПРОЦЕССОР-ТОЙ НӨТБYYК 600 ДОЛЛАР W W W 1000ZAHIA C O M DELL -ИЙН i3 ПРОЦЕССОР-ТОЙ НӨТБYYК 600 ДОЛЛАР W W W 1000ZAHIA C O M dfgewr

Avatar

Зочин 2011-08-08 76.239.29.7

DELL -ИЙН i3 ПРОЦЕССОР-ТОЙ НӨТБYYК 600 ДОЛЛАР W W W 1000ZAHIA C O M DELL -ИЙН i3 ПРОЦЕССОР-ТОЙ НӨТБYYК 600 ДОЛЛАР W W W 1000ZAHIA C O M DELL -ИЙН i3 ПРОЦЕССОР-ТОЙ НӨТБYYК 600 ДОЛЛАР W W W 1000ZAHIA C O M DELL -ИЙН i3 ПРОЦЕССОР-ТОЙ НӨТБYYК 600 ДОЛЛАР W W W 1000ZAHIA C O M DELL -ИЙН i3 ПРОЦЕССОР-ТОЙ НӨТБYYК 600 ДОЛЛАР W W W 1000ZAHIA C O M DELL -ИЙН i3 ПРОЦЕССОР-ТОЙ НӨТБYYК 600 ДОЛЛАР W W W 1000ZAHIA C O M dfgewr

Avatar

Зочин 2011-08-08 76.239.29.7

DELL -ИЙН i3 ПРОЦЕССОР-ТОЙ НӨТБYYК 600 ДОЛЛАР W W W 1000ZAHIA C O M DELL -ИЙН i3 ПРОЦЕССОР-ТОЙ НӨТБYYК 600 ДОЛЛАР W W W 1000ZAHIA C O M DELL -ИЙН i3 ПРОЦЕССОР-ТОЙ НӨТБYYК 600 ДОЛЛАР W W W 1000ZAHIA C O M DELL -ИЙН i3 ПРОЦЕССОР-ТОЙ НӨТБYYК 600 ДОЛЛАР W W W 1000ZAHIA C O M DELL -ИЙН i3 ПРОЦЕССОР-ТОЙ НӨТБYYК 600 ДОЛЛАР W W W 1000ZAHIA C O M DELL -ИЙН i3 ПРОЦЕССОР-ТОЙ НӨТБYYК 600 ДОЛЛАР W W W 1000ZAHIA C O M dfgewr

Avatar

www.terguun.net 2011-08-08 203.169.52.60

Дэлхийд шинээр нээлтээ хийж байгаа бvх төрлийн киног эндээс цаг алдалгүй үзэх боломжтой боллоо

Avatar

Irgen 2011-08-08 202.179.19.98

2 terbum tugrug ch gejdee lav 15 terbumig ni darga nar ni dundaas ni s****a tegeed uldsen 500 say tugruguur nuhun sergeelt hiisen dur uzuulne ugaasaa selbe goliig sergeeheesee negent ungursun baihad l hudlaa mungu s***h shaltgaan gargah yumda Odoo Tuul goloo l mash sain hamgaalah heregtei baigaam shirgeecheed daraa ni hudlaa sergeene ene ter gej yrih vii maluud

Avatar

Badamgarav 2011-08-08 202.70.35.154

Magnai chi shuu amjilt

Avatar

Yadaad 2011-08-08 202.72.245.61

ßäààä ãîëûí ýõýíä öýðãèéí àìðàëòûí íààíà áàéãàà ãîëûí ýõíèé óñíû óíäðàãûã ýçëýýä áóóñàí ìîä áóðãàñûã òàéðààä õàøàà áàðüñàí õ¿ì¿¿ñèéã çàéëóóëàõààñ ýõëýõ ¸ñòîé

Avatar

Áàò 2011-08-08 180.149.65.162

¯õñýíèé ÷èíü Ñýëáý Õýçýý óðñàæ áàéñûí Õóâèà áîäñîí õºãèéí òýíýã ìàëóóä ýõ óíäðàãûã íü ñ¿éòãýæ áàéõàä óðñàæ õàðàãäàà÷ Äàëèìäóóëñàí ìºí㺠óãààõ àðãà ÿâæ áíà äà ÷ààâààñ

NewsMN Гар утасны хувилбар Татах
NEWS.mn

Мэдээллийн эх сурвалж