Супер гүрнүүдийн сөргөлдөх талбар-1 | News.MN

Супер гүрнүүдийн сөргөлдөх талбар-1

Хуучирсан мэдээ: 2010.09.21-нд нийтлэгдсэн

Супер гүрнүүдийн сөргөлдөх талбар-1

-Геометрийн ухаанд хэрчмүүд хэдий чинээ огтлолцоно төдий чинээ хүнд томьёолол гардаг бол геополитикт ч мөн ижил хуультай. Хэдийчинээ ашиг сонирхлын шугам огтлолцоно төдий хэмжээгээр зөрчил үүсч байдаг аж. Даяаршлыг магтан дуулсан сүүлийн хориод жилийн дэврүүн мөрөөдлийг хоёрхон жилийн өмнөөс нэрвэсэн санхүүгийн хямрал нэгмөсөн царцааж байгаа бололтой байна. Хамтын ажиллагааны олон сайн эхлэлийг тавьж байсан дэлхийн хүчирхэг гүрнүүд өдгөө ашиг сонирхлын давхцал дээр өөр өөрийн байр суурийг хатуу хамгаалж, огтхон ч найр тавихгүй гэдгээ илэрхийлж эхэллээ. Тэдний зөрөлдөөний цэг нь мэдээж нөгөө л ашигт малтмалын нөөц ажээ-

Хэрэв дэлхийд эдийн засгийн үзүүлэлтээрээ хоёр ба гуравдугаар байрт орж байгаа Азийн хоёр хүчирхэг орны дунд өнгөрсөн зууны дайн, байлдаанаа эргэн санатлаа харилцаа нь хурцдах юм гэж мэдсэн бол Хятадын загас агнуурын жижгэвтэр онгоцны ахмад жолооны хүрдээ арай өөрөөр залах байсан ч байж болох. Гэхдээ тийм юм болсонгүй, харин ч хятадын онгоцны ахмадыг баривчлан хорьсны дээр түүнийг Японы хууль дүрмээр шүүн байцаахаар болж, хорих хугацааг нь арав хоногоор сунгасан нь Хятад, Япон хоёрын хооронд томоохон сөргөөлдөөнийг дэгдээж амжив. Өнгөц харахад хятад загасчдын онгоцыг японы харуулын онгоц албадан зогсоосноос бүх зүйл болсон гэж бодоцгоож байтал ер нь энэ үйл явдал санаандгүй ч болчихоогүй юм биш үү гэх мэдээлэл гарч эхэлжээ.

Учир нь дээрхи хэрэг явдал болсон Зүүн Хятадын тэнгис дэх аралтай холбоотой нэгэн чухал асуудлыг Япон Хятад хоёр энэ есдүгээр сард эцэслэн шийдвэрлэхээр хүлээж байсан ажээ. Ямар асуудал вэ гэвэл хятадаар Дайжоу, японоор Санкэку хэмээн нэрлэгдэх энэ арал доор байгаа байгалийн болон нефтийн багагүй нөөцийг хоёр улс хамтран эзэмших асуудал байлаа. Уг нь энэ талаар хоёр орон 2008 оноос хойш харилцан ярилцаж ирсэн бөгөөд өнгөрөгч долдугаар сард хамтын ажиллагааны гэрээг байгуулахаар болсон байв. Гэвч Хятадын тал энэ есдүгээр сар хүртэл хойшлуулсан юм байна. Ингээд харвал загасчны “завь” дээрхи хэлэлцээрийг  ахин хойшлуулахад хүргэж байгаа нь санаандгүй тохиолдол мөн үү гэсэн асуултыг өдөөж байгаа гэнэ. “Завь” ч яахав, хил хязгаарын маргаанд хүргэсэн байдаг байж. Харин цаашаагаа бол арлын доорхи баялагт хэн нь, хэрхэн эзэн суух вэ гэдэг маргаан жинхэнэ асуудал болж байна.

Хэрүүлийн алим буюу эрдэнэ нуусан арал

Маргаан тарьж байгаа тус арал чухам ямар эрдэнэс нуусныг одоо сонирхоё. Хэмжээгээрээ Иракийн газар нутгийн талтай тэнцэх хэмжээний буюу 81 мянган ам.км талбай бүхий энэ арлын доор болон түүний ойр орчим дахь 970 ам.км талбай бүхий  усан мандлын доор нийтдээ футээр хэмжвэл 17.5 триллион шоо буюу 6 орчим трилион шоо метр хэмжээтэй байгалийн хий байгаа гэнэ. Мөн 20 сая орчим баррель нефть байна гэсэн мэдээллийг Хятадын тал тооцоолон гаргасан байгаа юм. Хэрэв хятадуудын гаргасан тооцоо үнэн зөв бол энэ нь Хятадын одоо эзэмшиж байгаа байгалийн хийн нөөцийн 20 хувьтай тэнцэхээр их нөөц байна гэсэн үг. Хэдийгээр хоёр орны хооронд эзэмшлийн бүсийн маргаан байгаа ч хятадууд хэдийнээ байгалийн хийн ордуудыг тогтоон ашиглаад эхэлжээ. Тэд байгалийн хийн 6 ордыг тогтоон нэр өгч амжаад байгаа бөгөөд тэдгээрийн нийт нөөц нь 364 тэрбум фут буюу 130 орчим тэрбум шоо метр болж байгаа гэнэ.  Тэдгээрийн хамгийн том нь болох Чуньсяо ордын нөөц нь дангаараа дээрхи зургаан ордын нөөцийг нийлүүлсэн хэмжээний талтай тэнцэхээр буюу 169 тэрбум шоо фут нөөцтэй байгаа юм. Байгалийн хийн энэ их нөөц эрчим хүчний хангамж нь үндсэндээ нүүрснээс хамааралтай болчихоод байгаа Хятадын хувьд маш чухал зүйл болж байгаа нь ойлгомжтой. Энэ байгалийн хийг эзэмшсэнээр хятадууд өсөн нэмэгдэж буй үйлдвэрлэлээ эрчим хүчээр найдвартай хангах, мөн байгальд хор багатай эрчим хүчний эх үүсвэртэй болох хоёр том боломжийг хүлээж байгаа гэнэ.

Одоогоор Хятадын тал өөрсдийн нээсэн ордуудаасаа байгалийн хий олборлож байгаа бөгөөд 2008 онд Тяньвэйтяан хэмээх ордоосоо өдөрт 4 сая шоо фут байгалийн хийг олборлож эх газар луу дамжуулсаар ирсэн мэдээтэй байна. Тэгвэл арлыг хуваасан бүсийн хил хязгаараас баруун тийш ердөө 5 км зайтай байгаа Чуньсяо орд газраас олборлох байгалийн хийг дээрхи ордтой холбосон дамжуулах хоолойтой залгаж эх газар луугаа татахаар болж байгаа юм байна. Хамгийн чухал асуудал нь Хятадын талын олборлолт хийгдэж байгаа ордуудын байгалийн хийн судал арлыг хуваасан хил хязгаарын бүсийн хаанаас нь гарч байгааг тогтоох боломж одоогоор алга байна. Үүний тулд илүү хайгуул судалгаа шаардагдаж байгаа ажээ.

Ийм болохоор арлын орчим дахь байгалийн хийг эзэмших тал дээр Хятадын тал санаачилгыг гартаа аваад байгаа нь япончуудад огт таалагдахгүй байгааг нь ойлгож болохоор. Мөн япончууд Хятадын талыг харилцан тохирсон гэрээгээ зөрчиж маргаантай бүсэд өрөмдлөг хийж байгалийн хийг олборлож байна гэж буруутгасаар байгаа билээ. Япончууд цаашид байдал энэ хэвээр явбал хариу арга хэмжээ авахаа ч зарлаад байна. Уржигдар Японы хөрөнгийн биржийн өдөр тутмын бизнес мэдээллийн сонинд гарснаар бол хэрэв Хятад улс орд газрын хайгуул, өрөмдлөгийн ажил болон байгалийн хийн олборлолтоо цаашид өргөжүүлсээр байх бол Япон улс маргаантай бүсийн ойролцоох байгалийн хийн ордуудад өрөмдлөгөө эхлүүлж магадгүй хэмээн зарлажээ.

Мэдээж Японы хувьд ч маргаантай арлын доорхи эрчим хүчний нөөц нь чухал  ач холбогдолтой. Тус орон эрчим хүчний нөөц гэхээр зүйл бараг байхгүй бөгөөд импортоос хамаарах эрчим хүчний хангамжаа аль болох чөлөөлөх сонирхол үлэмж их байгаа нь тодорхой юм. Харин тодорхойгүй асуудал гэвэл бас л цөөнгүй үлдэж байна.

Харилцааны хагарал- цаашдын цуурал

Тухайлбал,  Хятадын Гадаад хэргийн сайд ойрмогхон мэдэгдэл хийж тус улс Японтай яамдын сайд нар болон орон нутгийн удирдлагуудын хүрээн дэх харилцаагаа түр зогсоосноо мэдэгджээ. Ингэснээр ойрын хугацаанд Хятад болон Японы хооронд хийгдэх ёстой байсан агаарын нислэгийн асуудлууд болон нүүрс олборлолтын салбарт хамтран ажиллах асуудлаар хийх уулзалтууд нь хойшилж байгаа юм. Ингээд ч зогсохгүй ядууралтай тэмцэх асуудлыг хэлэлцэхээр энэ долоо хоногт Нью Йорк хотод эхлэх НҮБ-ын ээлжит Чуулганд дээрхи хоёр орны хамтын ажиллагааны уялдааг ярих үед бэрхшээл үүсч болзошгүй болжээ. Хэдийгээр хоёр орны засгийн газрын тэргүүн нар болох Вэнь Зябао, Наото Кан  нар энэ Чуулганд оролцох боловч тэдний харилцаа ямар байхыг урьдаас таахад амаргүй болж байна.  Мөн ирэх 11-р сард Японы Йокогама хотод болох Ази Номхон далайн эдийн засгийн хамтын ажиллагааны Форумын энэ жилийн уулзалтад Хятадын ерөнхийлөгч Ху Жиньтао оролцох үеэр хоёр орны сөргөлдөөн хэрхэн илрэх нь ч тодорхойгүй юм. Магадгүй Хятадын тал оролцохгүй ч байж болзошгүй.  Мөн Азийн томоохон төлөөлөл болж байгаа энэ хоёр орны тэргүүн нар мөн л тухайн сард БНСУ-д болох “Их 20”-ийн уулзалтад нүүр тулах учиртай.

 Асуудлын гол нь дэлхий нийтийн хамтын ажиллагааны чухал асуудлыг хөндөх учиртай эдгээр уулзалтуудад тэдний харилцан ойлголцол нэн чухал ач холбогдолтой тул дэлхий нийтээр хоёр орны харилцааны явцыг анхааралтай ажиглаж байна. Зөвхөн бүс нутгийн эдийн засгийн тогтвортой байдлын оролцоогоор төдийгүй Солонгосын хойгийн асуудлыг шийдэхэд чухал үүрэгтэй гээд улстөрийн оролцооны хувьд ч энэ хоёр орны харилцан ойлголцол улам л үнэтэй болж байгаа билээ.

Даяаршсан асуудлын үнэ цэнэ болоод давамгайллаараа өрсөлдөж байгаа хүчирхэг орнуудын нэр төр хоёрын аль нь илүү чухал болохыг харж суух л үлдэж байх шив.  Япон Хятад хоёр улс зөвхөн эдийн засгийн хүч чадлаараа төдийгүй бас цэрэг дайны чадвар, хүчирхэг холбоотнуудын дэмжлэгээрээ ч зангараг өндөртэй гэдгийг энд дурдах нь илүүц болох болов уу, яадаг бол..Уг нь тийм л байгаасай.

М.Наст

0 сэтгэгдэл

News.mn сайтад сэтгэгдэл оруулахад анхаарах зүйлс

Avatar

thumbs UP. 2010-09-21 193.140.194.117

expert mongoliin huvid information source ni gadnii sourse baidagharin reference-iin huvid zovoo zov Reference avsan ni deer baihza ter ch yahawmedeenii huvid dajgui hund oilgotstoi l medee baina shd Geopolitics gej bas l nariin shinjleh uhaan shuu 1904 ond tuhain jil GB-iin huvid tuuhen orgil gej uzegddeg ue McKinder gedeg Geopolitichiin bichsen Heartland Theory geed neg ym baidiin Zovhon ter Theorynoos bol delhiin 12r dain garsan ch gej helj bolno doo

Avatar

yostoi dajgui niitelj 2010-09-21 218.43.233.60

Thumps up

Avatar

ard 2010-09-21 202.131.246.131

Genko Battulga orosoor damjsan tumur zam barie gedeg yneheer uhaantai alsiin haraatai alham baina shyy Hujaa nar Japanchuudtai muudaad mongoliin tyyhii ediig haymd awna gewel muhardah magadgyim baina daa

Avatar

Зочин 2010-09-21 211.125.189.38

Nastaa chi 11r surguulid baisan Nast munuu

Avatar

ДАЖГҮЙ ТОЙМ - ОРЧУУЛГА БАЙНА 2010-09-21 202.5.202.130

ОВОО ХҮНД ОЙЛГОГДОХООР ДАЖГҮЙ ТОЙМ – ОРЧУУЛГА БОЛЖ

Avatar

Зочин 2010-09-21 180.149.80.155

ВГ Плехановын нэрэмжит Оросын эдийн засгийн Академи дээр англи хэл дээр уран зохиолын номыг бүрэн ойлгож уншиж сурах 1 жилийн брэнд курс хичээллэж эхэллээ 99922603 хуучнаар орос эмнэлэг Норжин худалдааны төвийн замын урд баруун зүгт 100м

Avatar

Зочин 2010-09-21 182.160.15.154

Геометрийн ухаанд хэрчмүүд хэдий чинээ огтлолцоно төдий чинээ хүнд томьёолол гардаг hehe ene yu gesen ug u

Avatar

Зочин 2010-09-21 220.99.32.59

Ene delhii Hun turluhtung hugjuulmeer baina Yamar neg buduuleg ornii Surduulegees Aih yumuu

Avatar

Зочин 2010-09-21 220.99.32.59

Buduuleg ornuudiig yu gej tomruulj baidgiin ih ongirood baival delhiin ornuud bugdeeree niilj baigaad nuga Darahgui yu

Avatar

ZOchin 2010-09-21 203.194.118.6

TSagiin orchuulga hiine 98121518

Avatar

Зочин 2010-09-21 160.29.203.59

Hyatad jijig zuileer dalimduulj tomrood Japan yaj ch chadahgui baidald orood delhii oor bolj baina shuu Ulam ayultai bolj baina Hyatad Oros 2 tomrood ehelbel ih buduuleg yum hiij magadgui baidal uusne

Avatar

áîøèã 2010-09-21 202.179.10.50

ãóðàâäóãààð äàéí

Avatar

áîøèã 2010-09-21 202.179.10.50

ãóðàâäóãààð äàéí

Avatar

áîøèã 2010-09-21 202.179.10.50

ãóðàâäóãààð äàéí

Avatar

Зочин 2010-09-21 220.99.32.59

Hyatadiin zagaschid uursdiin dalaigaas zagas barigdahgui bolohoor yaponii dalaigaas zagasiig ni barih geed orj ireed barigsan l yum shig bainlee tegeed bas Ter arliig Hyatadiin aral baisan gej genet uhaarsan yum baihaa Hyataduud yamar huuli gej yum medeh bish uursdiinh erh ashigt niitsehgui bol huuliig yaj ch uurchilj chadna

Avatar

Зочин 2010-09-21 202.170.80.33

laagaa idne uu luuvangaa idne uu hamaa alga

Avatar

reader 2010-09-21 175.253.118.215

yagaad bolohgui gj tm bol ooroo orchuulaad tawiad ogooch
2012 ond dain garch magadgui gj unen ch bj boloh taltai shatriin orgiig harwal hyatad nuudlee ali hediin uragshluulaad tawij ehlesen nkorea bol yu ch bolson hytadtai bga harin skorea USA and japan bol ene shatriin orgiin huunuudiig yaaj idehee medej bga gewch ene shatar togsgol enh taiwnaar duusahgui oilgomjtoi ym

Avatar

Zanaa 2010-09-21 133.28.19.15

Ee nast guai ich l de ta 80km2 talbai yalaa gej Iraqiin tal baih yum be Iim gazarzuin yuman deer lut aldah yumaa ta Iraq chin tom uls shu de

Avatar

hdhhdhd 2010-09-21 67.250.71.247

China ch neg iimerhuu l humuus deeoirtood demiiumhii

Avatar

Зочин 2010-09-21 203.72.3.109

Hyataduud delhiin 2-r daind Yoponchuudiin Hyataduudiig hvis temtersenii hariug awah geed l baina aa da

Avatar

hitaduud surtei bishe 2010-09-21 208.54.4.52

hitaduud surtei bishee harhad teneg surtei haragdaj bgaa ch muu novshnuud tsaanaa boon tolovlogoo eldev zavaan yum bodoj l hj bgaa buh yumiig hitaduudaas zugeer l sanaandgui zorilgogui yum hezee ch garahgui surgui yumiig ch zoriud surtei bolgoj oortoo ashig gargahaa sain medne odoo ued hitaduudtai uhaantai shig hariltsaad bh uhaantai mongol hun torj garahgui bol ch ireedui ch hetsuuhen bn daa

Avatar

Зочин 2010-09-21 220.99.32.59

Hyataduud surteistei Neg gants usan ongots murgulduud hen ni buruutaig ni medegdehgui bolohoor neg huniig tur barivchilchihsan baigaa gesen Buruu zuviig ni oloh gej baihad buun shuugian tariad boslogo gargaad Hyatad baigaa Yaponuud ruu dairaad Huuhduudiin surguuliruu chuluu shideed neeree uneheer hotsrogdmol yumaa Joohon huleej unen uchriig olood boloo shuudee Tegeed neg ih surtei yum bish Hoyor taliin usan ongots hoorondoo neg ni nuguuguu murgusun l baihgui yu Neeree ineedtei yumaa Humuus mini bolovsroloo l anhaarya

Avatar

expert 2010-09-21 202.180.220.35

yagaad gadaadiin site aas huulaad bdag yum ve uuru bicheecheeBI yag ene hesgiig neg site aas english deer sayahan unshsan yumsanintellectual property gej neg yum bdag yum shde yadaj reference ee hiigeech

NewsMN Гар утасны хувилбар Татах
NEWS.mn

Мэдээллийн эх сурвалж