Боловсрол, шинжлэх ухааны сайд Л.Энх-Амгалан өнөөдөр /2026.5.14/ сэтгүүлчдэд цаг үеийн асуудлаар мэдээлэл өглөө.

Тэрбээр, "Эрүүл мэндийн хичээлийг ерөнхий боловсролын сургуулийн нэгдүгээр ангиас эхлэн орно. Мөн бага ангийн сурагчдын хичээлийн тоог цөөлөх, гэрийн даалгавар хийх хугацааг багасгах чиглэлд анхааран ажиллаж байна. Мөн ирэх есдүгээр сарын 1-нээс сурагч бүрд нэг хиймэл оюун ухаанд суурилсан туслах багш, багш бүрд нэг хиймэл оюун ухаан байхаар тооцсон тусгай платформыг ашиглалтад оруулахаар төлөвлөсөн. Энэхүү шинэчлэлийн хүрээнд эрүүл мэндийн хичээлийг үдийн хоол хөтөлбөртэй уялдуулан явуулах бөгөөд хүүхдүүд өдөрт авах ёстой калорийн хэмжээ болон шим тэжээлийн бүтцийг мэдэж авах нь чухал ач холбогдолтой юм. Үүний зэрэгцээ сургуульд суурилсан эрт илрүүлгийн тогтолцоог гаргаж байгаа бөгөөд сурагчдыг 1, 5, 9 болон 12 дугаар ангид нь эрт илрүүлэгт хамруулахаар ажиллаж байна. Судалгаанаас үзэхэд нэгдүгээр ангийн сурагчид сургуульд орохдоо хэл ярианы баялаг үнэхээр муу байгаа нь тогтоогдсон бөгөөд нийт цэцэрлэгийн насны хүүхдийн 70 хувь нь цахим хэрэглээний нөлөөгөөөр хожуу хэлд орж байна. Үүнээс үүдэн цэцэрлэгийн түвшинд хэл засагч зайлшгүй ажиллах шаардлага тулгарч байгаа бөгөөд нэгдүгээр ангийн сурагч уг нь 3500 үгсийн сангийн баялагтай байх ёстой атал өдгөө хэрэглээндээ ердөө 1000 үгийг л ашиглаж байгаа юм. Түүнчлэн нэгдүгээр ангийн сурагчид эх хэлээрээ муу ярихаас гадна ярьсан зүйлээ болон уншсан бичвэрээ давхар ойлгохгүй өнгөрөх асуудал ажиглагдаж байна. Иймээс англи хэл гэхээс илүүтэй эх болсон Монгол хэлээ сурагчид маань сайн ярьж, гүнзгийрүүлэн судлах хэрэгцээ шаардлага үүссэн.

Цаашид эрүүл мэндийн хичээл, биеийн тамирын хичээл, үдийн цай хөтөлбөр болон сургуульд суурилсан эрт илрүүлэг гэсэн дөрвөн ажлыг хамтатган хэрэгжүүлснээр эрүүл монгол хүүхдийг бэлтгэх нэгдсэн тогтолцоо бий болно.

Багш нарын цалин нэмэгдэх үү, үгүй юу гэдгээр бусдыг үймүүлж сандаргах хэрэггүй бөгөөд Засгийн газраас гурван талт хэлэлцээрийг өмнөх сайдын үед нэгэнт хийсэн тул талууд аль аль талдаа үүрэг хариуцлага давхар хүлээж байгаа юм. Одоогийн нөхцөл байдлыг харвал "тал евэнгийн үлгэр" гэдэг шиг цалинг нэмсэн ч юм шиг, үгүй ч юм шиг дүр зурагтай байна. Тодруулж хэлбэл, 2026 оны нэгдүгээр сарын 1-ний өдрөөс эхлэн цалингийн хоёр тогтолцоотой болсон ч нэмэгдлийг хуучин тогтсон суурь цалингаас бодож олгоод байсан тул багш нарын цалин хүлээж байсан шиг 50 хувь нэмэгдэж чадалгүй, 20-30 хувьтай нэмэгдсэн гэх маргаан дэгджээ.

Үүнээс үүдэж хөдөлмөрийн хууль зөрчигдсөн асуудал гарсан төдийгүй нөгөө талаас хоол, унааны мөнгө болон ур чадварын нэмэгдэл нь Засгийн газрын тогтоолоор хүчин төгөлдөр хэвээр байгаа атал тэрхүү тогтоолыг зөрчиж зарим боловсролын байгууллагын ажилчдын эдгээр нэмэгдлийг үндсэн цалинд нь шингээж тооцсон зөрчил илэрсэн байна.

Гэхдээ энэ сараас эхлэн багш нар нэмэгдсэн цалингаасаа нэмэлт урамшуулал авах боломж нь албан ёсоор нээгдэж байгаа юм" гэлээ.