Туулын хурдны замын барилгын ажлыг Байгаль орчин, уур амьсгалын өөрчлөлтийн яамнаас түр зогсоох шийдвэр гаргасан нь нийслэлчүүдийн талархлыг хүлээгээд байна.

Түгжрэлийг сааруулахын тулд нийслэлийн хэмжээнд хурдны зам барих хэрэгцээ шаардлага тулгарсан нь туйлын үнэн.  Ажил, сургууль эхлэх цаг, баяр наадам дөхөхөд түгжрэл чинээндээ тулж, нийслэлчүүдийн олонхи нь зам дээр хоног төөрүүлэхээс наахнуур болдог.

Судалгаагаар 2024 онд нийслэлчүүдийн түгжрэлд алдсан өртөг нэг жилд 2.9 их наяд төгрөгт хүрч байгаа статистик гарсан нь бий.  Иймээс түгжрэлийг сааруулах дорвитой арга хэмжээ хэрэгжүүлэхийг олон нийт шаардсаар ирсэн. Энэ ч үүднээс нийслэлээс Туулын хурдны зам барих ажлыг өнгөрсөн гуравдугаар сард эхлүүлсэн ч эсэргүүцэлтэй тулсан билээ.

Хурдны замыг эсэргүүцсэн шалтгаан нь  яагаад заавал Туул гол орчимд барих гээд байна вэ, байгаль экологид үүсэж болзошгүй эрсдэлийг нарийвчлан тооцсон уу, сөрөг нөлөөллийг бууруулахын тулд ямар арга хэмжээ авч ажиллах вэ гэдгийг сануулж байв.

Нийслэлээс өгсөн мэдээллээр тус төсөл анх батлагдсан трассаасаа өөрчлөгдсөн нь Туул голыг даган орон сууцны хорооллууд олноор баригдсантай холбоотойг учирласан. Иймээс олон судалгааг хийсний үндсэн дээр  одоогийн хувилбар буюу Туул голын дагуу нийт 32 км урт, 6 эгнээ бүхий авто зам барихаар төлөвлөсөн. Энэ нь нийслэлийн Баянзүрх, Хан-Уул, Баянгол, Сонгинохайрхан зэрэг дөрвөн дүүрэг, 15 хорооны нутаг дэвсгэрийг хамарна. Байгаль орчинд нөлөөлөх байдлын үнэлгээнээс эхлээд бүхий л шаардагдах судалгааг хийж, батлуулсныг мэдэгдэж байв.

Харин Байгаль орчин, уур амьсгалын өөрчлөлтийн яам иргэдээс ирүүлсэн гомдол мэдээллийн дагуу хяналт шалгалт хийгээд хууль зөрчсөн үйлдлүүд байгааг тогтоосноор тодорхой арга хэмжээ авч ажиллахыг үүрэг болгоод байна. Үүнд, төсөл хэрэгжих нутаг дэвсгэрийн байгаль орчныг хамгаалах, зүй зохистой ашиглах, нөхөн сэргээх, стратегийн үнэлгээний зөвлөмжийн хэрэгжилтийг хангах, нөлөөллийн нарийвчилсан үнэлгээгээр тогтоосон сөрөг нөлөөллийг бууруулах, арилгах, урьдчилан сэргийлэх, төсөл хэрэгжих орчинд бий болж болзошгүй сөрөг үр дагаврыг хянах, илрүүлэх зорилгоор тухайн жилийн байгаль орчны менежментийн төлөвлөгөөг боловсруулж, батлуултал төслийн үйл ажиллагааг түр зогсоох;

Төсөл хэрэгжүүлэгч нь батлагдсан байгаль орчны нөлөөллийн нарийвчилсан үнэлгээнд тавигдсан шаардлагыг биелүүлээгүй, тухайн жилийн байгаль орчны менежментийн төлөвлөгөөг батлуулалгүйгээр үйл ажиллагаа эхлүүлсэн зэрэг асуудал илэрсэн тул Төрийн хяналт шалгалтын тухай хуулийн дагуу холбогдох арга хэмжээ авахыг Байгаль орчны улсын хяналтын газарт үүрэг болгосон байгаа юм.

Энэ бол точвхондоо бүтээн байгуулалтыг хийх шатанд байгаль экологид үүсэж болзошгүй эрсдэлээс сэргийлэхийн тулд тодорхой ажлууд хийх ёстойг сануулсан хэрэг.

Иймээс нийслэл салбар яамнаас өгсөн үүрэг даалгаврыг ягштал биелүүлээд ажиллах учиртай.

Улаанбаатар хотын хэмжээнд өнгөрсөн хугацаанд олон ажил хийгдэхэд нэгийг хийх гээд нөгөөг нь сүйтгэсэн жишээ олон бий. Энэ алдааг Туул хурдны зам дээр давтах учиргүй.

Тиймээс ч Байгаль орчин, аялал жуулчлалын яам хяналтаа тавиад, шаардах ёстой зүйлээ шаардаад, хангуулаад ажиллах нь зүй ёсны ажил хэрэг юм. Нийслэл ч ихэрхэлгүй тунирхалгүй хуулийн хүрээнд төслөө хэрэгжүүлэх нь хойшид гарах олон үр дагавраас сэргийлэх учиртай.

Гол нь энэ бүхэнд талууд цаг алдах учиргүй. Цаг алдах тусам төслийн өртөг өндөр болох эрсдэл бий.

Г.ЖАРГАЛ