Хэлмэгдүүлэлт үү, их хядлага уу? | News.MN

Хэлмэгдүүлэлт үү, их хядлага уу?

Хуучирсан мэдээ: 2010.09.08-нд нийтлэгдсэн

Хэлмэгдүүлэлт үү, их хядлага уу?

Цагаатгах ажлыг удирдан зохион байгуулах улсын комисс, Монголын улс төрийн хэлмэгдэгсдийн холбоо хамтран “Монгол дахь улс төрийн хэлмэгдүүлэлт” сэдэвт эрдэм шинжилгээний бага хурлыг зохион байгуулсан юм. Жил бүрийн есдүгээр сарын 10-ны өдөр тэмдэглэдэг Улс төрийн хилс хэрэгт хэлмэгдэгсдийн дурсгалыг хүндэтгэх өдрийг  тохиолдуулан хийсэн энэхүү бага хурлыг нээж УИХ-ын дэд дарга, Цагаатгах ажлыг удирдан зохион байгуулах улсын комиссын дарга Н.Энхболд хэлсэн үгэндээ,”Монгол оронд болж өнгөрсөн улс төрийн хэлмэгдүүлэлтийн гарах болсон шалтгаан нөхцөл, хор уршиг, үр дагавар, хилс хэрэгт хэлмэгдэгсдийг цагаатгаж нэр төрийг нь сэргээхийн ач холбогдол, сургамж, дүгнэлт, улс төрийн талаар төрийн зүгээс иргэдээ хэлмэгдүүлэхгүй, амар тайван аж төрөх нөхцөл бололцоог нь ханган бүрдүүлэх, хэлмэгдүүлэлтээс урьдчилан сэргийлэх, энэ талаар олон нийтэд өргөн дэлгэр ойлголт өгөхөд энэхүү эрдэм шинжилгээний бага хурлын ач холбогдол оршиж байна” гэдгийг цохон хэлжээ.

“1930-аад онд Монголд болж өнгөрсөн түүхэн үйл явдлын үүх түүхийг судлахдаа, түүх судалгааны арга зүйн хувьд түүхэн үйл явцын өрнөл, болж өнгөрсөн цаг хугацааны орон зайд нь, тухайн үеийн гадаад, дотоод олон талт үйл явдлын үндсэн нөхцөл дээр нь суурилсан баримт сэлтийг цуглуулан эмхэтгэж, түүнд өгсөн үнэлэмжийг өнөөгийн цаг үед хүрч ирсэн эерэг, сөрөг бодит байдалтай нь холбож байж буруу зөвийг дэнслэх учиртай” гэдгийг Үндэсний архивын газрын дарга Д.Өлзийбаатар илтгэлдээ онцолсон байна. Тэрбээр үйл явдлын учир шалтгааны учиг үзүүр, үнэн худлын зааг, объектив, субъектив тал, буруутан нь хэн юм бэ, яагаад цэвэр улс төрийн зорилго дор өрнөсөн их хядлага Монгол оронд болж өнгөрөв гэсэн асуултад үнэлэлт өгөхийг оролджээ.

Хэлмэгдүүлэлт гэдэг монгол нэрийтгэл уг хэрэг явдлын гарал үүслийг ч, шалтгаан учрыг ч, мөн чанарыг ч, уршиг гамшгийг ч бүрэн тодорхойлон гаргахгүй байгааг илтгэгч- зохиолч Л.Пүрэвдорж тэмдэглээд, 1921 оноос 1950-аад оны хооронд Монголд үйлдсэн яргаллыг юу гэж нэрлэх талаар санал бодлоо илэрхийллээ. Илтгэгчид  хэлмэгдүүлэлтийн үеэр баривчилгаа, байцаалт, эрүү шүүлт явуулж байсан арга хэлбэр, төрлүүдийг  нарийвчлан танилцуулахын хамт БНМАУ-ын төрийн эрх барих байгууллага-Улсын Бага Хурал  төдийгүй аюулаас хамгаалах байгууллага, эмэгтэйчүүд  болон зарим ноён хутагт нар хэлмэгдүүлэлтэд хэрхэн өртсөн талаар  түүнчлэн “1932 оны зэвсэгт бослого”, “Лхүмбийн хэрэг” гэгчийн учир шалтгааныг судалсан талаар сонирхолтой илтгэлүүд тавьжээ. Мөн Монгол Улсын Соёлын гавъяат зүтгэлтэн Г.Пүрэвбат хэлмэгдүүлэлтийн хор хохирлыг арилгах, залруулах талаар байр сууриа илэрхийлжээ. “Монголын төр иргэдийнхээ эсрэг зохион байгуулалттай аллага үйлдэх үзэгдэл 1922 онд Д.Бодоо нарыг, 1924 онд С.Данзан нарыг хилсээр хороосноор эхэлж, 1933 онд Ж.Лхүмбийн удирдсан хувьсгалын эсэргүү Японы тагнуулын байгууллагын хэрэг гэгчээр гүнзгийрч, П.Гэндэн, Г.Дэмид нарын хувьсгалын эсэргүү бүлгийн хэрэг гэгч олон бүлэг хэргээр өргөжин, 1937-1940 онуудад оргилдоо хүрсэн юм” гэдгийг илтгэгч  МУБИС-ийн багш Ч.Болдбаатар дурдаад “1930-1940 онд тусгай комисс, шүүхийн шийдвэрээр нийтдээ 37.574 хүнийг шийтгэснээс 20.000 гаруй хүнийг цаазаар авч, 5.700 гаруй хүнийг янз  бүрийн хугацаагаар хорих ял ногдуулсан” тухай тоо баримтыг танилцуулсан байна.

Д.ОЮУН

0 сэтгэгдэл

News.mn сайтад сэтгэгдэл оруулахад анхаарах зүйлс

Avatar

оогий 2010-09-08 202.179.11.98

хэлмэгдүүлэлтийн талаар тийм ч оновчтой мэдээлэл биш байна аагэж

Avatar

оогий 2010-09-08 202.179.11.98

хэлмэгдүүлэлтийн талаар тийм ч оновчтой мэдээлэл биш байна аагэж

Avatar

оогий 2010-09-08 202.179.11.98

хэлмэгдүүлэлтийн талаар тийм ч оновчтой мэдээлэл биш байна аагэж

Avatar

оогий 2010-09-08 202.179.11.98

хэлмэгдүүлэлтийн талаар тийм ч оновчтой мэдээлэл биш байна аагэж

Avatar

Зочин 2010-09-08 182.160.10.57

Ийм ном бичижүнэнийг дэлгэсний төлөө Пүрэвдорж зохиолчид муу юм тохиолдох вий гж санаа зовож байна

Avatar

Зочин 2010-09-08 182.160.39.228

Би мэдээ аваад Пүрэвдоржийн энэ номыг интерном дэлгүүрээс хэрэг болгон очиж авч уншлаа Энэ номонд бичсэн тэр олон нууцууд үнэн бол ямар аймаар юм бэ Бид нар чинь юу ч мэддэггүй мунхаг амьтат байна шүү дээтаминь ээЭнэ бүхнийг албан ёсны түүхийн номонд яагаад бичдэггүй юм бэ Ийм аймшигтай юмыг яагаад биднээс өдий хүртэл нууж байсан юм бэ гэж төр засгийн удирдагчдаас асуумаар байнаХэрэв Пүрэвдорж худлаа юм бичсэн бол шоронд хийх хэрэгтэй шүү дээ Энэний учрыг олмоор байна

Avatar

Zovhin 2010-09-08 182.160.39.228

Purevdorjiin ene nom niigemd notstoi buruu setgegdel uusgeh hortoi nom baina Ene met horlon suitgeh uil ajillagaag hyanaj taslan zogsooh baigyyllaga manaid baina yy Iim byzar bylai yumiig taslan zogsooh heregtei

Avatar

Зочин 2010-09-08 182.160.39.228

Үнэн л юм бичсэн байна лээ Та яагаад үнэнд дургүйцэж байгаа юм бэ Үнэхээр аймшигтай маш олон үнэнийг Пүрэвдорж генеоал дэлгэсэн байна Хүн болгон авч уншиж үзээсэй

Avatar

zochin 2010-09-08 182.160.39.228

Yug ni magtaad baigaa yum be Nyyts zadryyljhunii ner hunded haldajgemt hereg uildsen baina Purevdorj Er ni daydaa iim yum bichdeg etgeed shuuene Purevdorj Eruugiin uusgejshiitgeh heregtei

Avatar

Зочин 2010-09-08 182.160.10.57

Дургүй чинь хүрч байвал уншихгүй л байна биз Би энэ номыг заавал олж уншина Тэгээд сэтгэгдлээ бичнэ

Avatar

Zochin 2010-09-08 182.160.3.221

Byzar buhniig yhsan l yum baina lee Nyyts zadryyljhunii ner hundiig gytaacan baina Ter humuus ni shuuhed handah bailgui Tehed Purevdorjiig harah yumsan

0 0
Avatar

zochin 2010-09-08 182.160.62.185

Chi tom darga nariin neg ni baix Ta nariin bylxaig yydalsan nom baina lee Bi ynshsan Yostoi tasarxai nomXun bolgon ynshix xeregteiLyivarch najiig nereer ni medej avna shuu

0 0
Avatar

Зочин 2010-09-08 182.160.47.38

Тийм байнаПүрэвдорж Үнэн гарахуйн орон буюу дүүрсэн хэрэгдүнхийсэн толгой гэсэнном бичсэн байна Би Их дэлгүүрийн 6 давхараас авч уншлааНам засаг хуучин шинэ дарга нарын луйврыг ёстой нэг дэлгэж өгчээГайхалтай сонин ном байна шүү

Avatar

Билгүүтэй 2010-09-08 182.160.41.108

Зохиолч генерал ЛПүрэвдоржийн Үнэн гарахуйн орон буюу дүүрсөн хэрэгдүнхийсэн толгой гэсэн онц сонирхолтой ном хэвлэгдэн гарчээ Энэ номонд архивын болон орчин үеийн маш олон онцгой нууцыг зоригтой дэлгэсэн байна

Avatar

Zochin 2010-09-08 182.160.15.172

Purevdorjiin ene nomiig xaanaas olj unshij bolox ve

Avatar

psykhee 2010-09-08 202.180.219.22

khyrelsykh gedeg khyn ongorson bykh yildeleeree ardghilsan namiikhand ikh ogoosh ogson nokhoin g***

Avatar

Боржигон 2010-09-08

МАХН-ын үйлдсэн хядлагаодоо ч үргэлжилж байнаэнэ нам байгаа цагт аллага хээл хахуульхэлмэгдүүлэлт зогсохгүй дээбузрын алуурчинцагаан захтнуудын мафи90 жил Монголоор тоголлооханаагүй юмуу

Avatar

Зочин 2010-09-08

500000 n 20000 n buudaad 16000 shorond hataavasan ene bol undesni emgenel

NewsMN Гар утасны хувилбар Татах
NEWS.mn

Мэдээллийн эх сурвалж