Ц.Оюунгэрэл: Улс төрийн шинэ алхам хийлээ | News.MN

Ц.Оюунгэрэл: Улс төрийн шинэ алхам хийлээ

Хуучирсан мэдээ: 2010.09.06-нд нийтлэгдсэн

Ц.Оюунгэрэл: Улс төрийн шинэ алхам хийлээ

Ардчилсан эмэгтэйчүүдийн холбооны тэргүүнээр сонгогдсон Ц.Оюунгэрэлийг “Ярилцах танхим”-ын зочноор урьж ярилцлаа.

-Юуны өмнө Ардчилсан эмэгтэйчүүдийн холбооны тэргүүнээр сонгогдсонд тань  уншигчдынхаа өмнөөс баяр хүргэе. Нэлээд хэл ам дагуулсан уг сонгуулийн үйл ажиллагаа ямархуу болов?

-Шударга сайхан сонгууль боллоо. Бүх юм ил тод, гишүүд саналаа чөлөөтэй илэрхийлж байсан. Хангалттай мэтгэлцэж, асуулт хариулт өрнүүлсэн. Ширүүн өрсөлдөөнтэй, жинхэнэ АН-ын дотоод ардчилсан сонгууль боллоо.

-Эмэгтэйчүүдийн холбооны энэ сонгуулийн үеэр эрэгтэй улстөрчид дасгалжуулсан, зүтгүүлсэн, хор найруулсан гэсэн яриа тасраагүй. Тухайлбал, таныг хэн “дасгалжуулсан” бэ?

-Миний ард талд эрэгтэй улстөрч байгаагүй. Гэхдээ нам бол нам шүү дээ. Нам дотор эрэгтэй, эмэгтэй гишүүд байна. Сонгууль бүхэн намын гишүүн бүрийн анхаарлын төвд байдаг.

Тийм учраас намын эмэгтэй гишүүдийн сонгууль эрчүүдийн анхаарлыг татсанд би хувьдаа талархаж байгаа. Танхимд байсан гишүүдийн зүгээс эмэгтэйчүүдийн хурал учраас бид дангаараа шийдвэрээ гаргаж, эрх ашгийнхаа төлөө, тэр тусмаа жендерийн асуудлаар бие даасан байр суурьтай байх ёстой гэсэн бодолтой хүмүүс давамгайлж байсан.

-Харин та энэ талаар ямар бодолтой байдаг вэ?

-Энд би “бие даасан” гэдэг үгийг онцолж хэлмээр байна. Ер нь хүйсийн тэгш байдлын тухай заалтыг  хуульд оруулах, Сонгуулийн тухай хуульд эмэгтэйчүүдийн квотыг оруулах зэрэг бүх асуудалд УИХ-д олонх болсон эрэгтэй гишүүд шийдвэр гаргаж байгаа. Өнөөдөр бид тэдэнд нөлөөлөх чадвартай болохын тухай ярьж байгаа болохоос биш, тэдний нөлөөнд орох, гар хөл болох байдлаар явбал хэзээ ч тэр квотыг авч чадахгүй. Хэзээ ч Жендерийн тэгш байдлын тухай хууль батлагдахгүй. Үнэхээр энэ хуулийг батлуулъя, улс төрд эмэгтэйчүүдийн байр суурийг бэхжүүлье гэж бодож байгаа бол эмэгтэйчүүд нь парламент дахь эрэгтэй гишүүддээ нөлөөлөхөөс өөр аргагүй.

-Ямар байдлаар, яаж нөлөөлнө гэж. Энэ нөлөөллийг дарамт шахалт, эсвэл тэмцэх байдлаар ойлгож болох юм?

-Хамгийн гол нь бодлогоо дэмжүүлэхэд л ил тод нөлөө үзүүлэх юм. Бидний гол зорилго бол  жендерийн тэгш байдлын тухай хуулийг хурдан баталж, УИХ дахь квотыг оруулж өгөөч, урьд нь квотыг авч хаясан дутагдлаа битгий давтаач хэмээн сануулж  нийгэмд яагаад жендерийн тэгш байдал зайлшгүй шаардлагатай вэ гэдгийг ухамсарлуулах нь явдал юм.

-Одоогоор УИХ, Засгийн газарт Ардчилсан намын харьяалалтай эмэгтэй гишүүн байхгүй. Тийм ч учраас танай холбооны хурал ширүүхэн болсон байх?

-Яриангүй тэгсэн. Ерөөсөө манай намд жендерийн тэгш байдал алдагдсан. УИХ-д байтугай намын удирдлагад ч эмэгтэй гишүүн байхгүй. Манай намын эрэгтэй гишүүд квотыг унагаахад биечлэн оролцсон. Энэ бүхэн манай намын эмэгтэй гишүүдэд маш том дохио өгсөн байсан. Тэмцэхгүй бол болохоо байлаа. “Та нар минь энэ хуулийг баталчихаарай, итгэж байгаа шүү” гэж хүлээгээд болохгүй юм байна. Тиймээс тулгамдсан асуудал болчихоод байгаа учраас хуралдаан өрсөлдөөнтэй боллоо. Цаашид энэ асуудлыг хэн, хэрхэн авч явах вэ, яавал шийдвэр гаргагчдад дуу хоолойгоо илүү шуурхай хүргэж, нөлөөлөх вэ гэдэг дээр гол маргаан өрнөсөн.

-Ардчилсан эмэгтэйчүүдийн холбооны тэргүүнд нэр дэвшсэн эмэгтэйчүүдээс та юугаараа давуу байсан учраас сонгогдсон бол?

-Шийдвэр гаргагчдад нөлөөлөх талаараа арай илүү итгэл үнэмшил төрүүлсэн болов уу гэж бодож байна. Нэгэнт бид тэдэнд нөлөөлж, өөрсдийн байр суурийг тогтолцооных нь хувьд бэхжүүлье гэсэн зорилгод нэгдсэн. Шийдвэр гаргах түвшинд жендерийн тэгш байдал алдагдсанаас болж нийгмийн үр дагавар нь ядуус, эмэгтэйчүүдэд хүнд тусдаг. Тиймээс асуудлаа зөв томьёолж, олон нийтэд хүргэж, дэмжлэг авахын тулд  нэлээд бэлтгэгдсэн улстөрч, тодорхой хэмжээний тэмцэх чадвартай багтай байхыг  шаардаж байна. Хэдийгээр бид цоо шинэ, залуу хүнийг сонгоё гэсэн санал танхимаас маш их гарч байсан ч тулгамдсан асуудлаа яаж шийдвэрлэх вэ гэдэг нь илүү чухал байлаа. Би өөрийгөө танилцуулахдаа энэ талаар нэлээд зоримог тэмцэж чадна гэдгээ хэлж байсан. Мөн хүний эрхийн чиглэлээр олон жил ажилласан маань өрсөлдөгчдөд маань байгаагүй давуу тал болсон байх гэж бодож байна.

-Тэгвэл та сонгогдохын тулд юу амласан бэ. УИХ-ын ирэх сонгуульд хэдэн эмэгтэй нэр дэвших, Засгийн газрын бүтэц бүрэлдэхүүн, орон нутагт эмэгтэйчүүдийн оролцоог нэмэгдүүлэх талаар ч юм уу ямар нэг тоо амласан уу?

-Агуулгын хувьд эмэгтэйчүүдийн байр суурийг шийдвэр гаргах бүх түвшинд хүчтэй оруулж ирнэ гэж амласан. Урьд нь энэ асуудлыг агуулга багатайгаар ярьж байсан дутагдал байсан. Тухайлбал, УИХ дахь эмэгтэйчүүдийн квотыг 30 хувьд хүргэнэ гэх мэтээр ярьдаг байлаа. Гэтэл улс төрд манай намын амлалтын 30 хувийг эмэгтэйчүүд бичиж оруулна гэсэн амлалт бидэнд байгаагүй. Миний бодитой төсөөлж байгаагаар эмэгтэйчүүд өөрсдөө бодлогоо бичиж томьёолдог байх хэрэгтэй. Шийдлээ хамтдаа олох, олсон шийдлээ намын мөрийн хөтөлбөрт оруулъя. УИХ дахь Ардчилсан намын мөрийн хөтөлбөрийн 30 хувийг, нийслэл, аймгийн мөрийн хөтөлбөрийн 40 хувь, сум, дүүргийн мөрийн хөтөлбөрийн 50 хувийг эмэгтэйчүүд бичиж оруулна. Ардчилсан намаас арван зүйлтэй хөтөлбөр гаргалаа гэхэд тав нь эмэгтэйчүүдийн гараар бичигдсэн, тэдний нүдээр харсан, хэлэлцүүлгээр шийдлээ олсон байх хэрэгтэй. Ингэснээр нийгэмд эмэгтэйчүүдийн байр суурийг бэхжүүлнэ. Агуулгын талаас ингэж хувь зааснаар бид үүндээ хүрэхийн тулд маш их эрчимтэй ажиллах хэрэгтэй болж байна. Дараагийн сонгууль ойрхон байна.

-Хэчнээн боловсрол, мэдлэг чадвар өндөр байлаа ч хүн бүр бодлогоо бичиж чадах уу гэдэг нь эргэлзээтэй шүү дээ?

-Энэ талаар сургалт зохион байгуулна. Одооноос эмэгтэйчүүд бодлого шийдвэр гаргах, тулгамдсан асуудлын шийдлийг олох гэсэн гурван зүйлд маш эрчимтэй сургана. Миний амлалтад ч энэ сургалтыг бүр анхан шатнаас нь эхлүүлнэ гэсэн байгаа. Үүнийг хэрэгжүүлэхийн тулд нэлээд хүч хөдөлмөр зарцуулж далайцтай эхлэхээр бэлтгэж байна.   

-Таныг Ерөнхийлөгчийн зөвлөхийн ажлаас чөлөө авахад улс төрөөс түр холдохыг хүсчээ гэж бодсон. Одоо илүү эрч хүчтэйгээр эргэн ирлээ гэж ойлгож болох уу. Магадгүй ирэх сонгуультай ч холбоотой байж болох юм?

-Болно. Миний хувьд энэ нь улс төрд орж ирж байгаа цоо шинэ алхам.

-Та энэ албан тушаалд очно гэж эртнээс төлөвлөж байсан уу?

-Өнгөрсөн жил энэ албан тушаалд өрсөлдөх эхний боломж гарсан. Гэтэл сонгууль нэг жилээр хойшилсон. Өөрөөр хэлбэл, би ноднин өрсөлдөж эхэлсэн ажилдаа энэ жил дахин оролцож ялалт байгуулсан гэсэн үг. Миний хувьд эмэгтэйчүүдийн асуудлаар улс төрд дуугарах сонирхол эрт эхэлсэн. Харин дуугарахгүй бол болохгүй юм байна гэсэн итгэл үнэмшил маань эрүүл мэндийн чөлөөтэй байх хугацаанд бүрэн төлөвшсөн.  Аливаа хүнд үзэл санаагаа хатуужтал нь төлөвшүүлэхэд бодох хугацаа хэрэгтэй байдаг. Өнгөрсөн хэдэн сард  улс төрөөс, Төрийн ордноос хол байхад бодох боломж хангалттай байлаа.

-Танд өмнө нь Ардчилсан намын дэргэдэх Ардчилсан эмэгтэйчүүдийн холбооны үйл ажиллагаа ямар санагддаг байсан бэ?

-Тухайн нөхцөл байдал харьцангуй өөр. Өмнөх жилүүдэд намаа байгуулах, бүтцээ бий болгох, эмэгтэйчүүдээ олж нэр дэвшүүлэх, олонд таниулах, намын дүрэмдээ тэдний эзлэх хувь хэмжээг оруулах зэрэг шат дараалсан олон ажил хийсэн байдаг. Энэ бүх чимхлүүр ажил нь бэлтгэл буюу байшингаар бол сууриа тавьсан хэрэг. Гадаад дотоод харилцаагаа бэхжүүлэх, аймаг, сумдын гишүүдийг бүрдүүлж , хурлаа хийх зэргээр  үндэсний хэмжээний бүтэц бий болгох нь өөрөө асар том ажил байдаг. Үүнийг бүтээн байгуулалтын ажилтай зүйрлэж болно. Одоо энэ бүтэц дотроо агуулгаа яаж баяжуулах вэ гэдэг хоёр дахь шатны ажилд шилжиж байгаа хэрэг. 

-Та өмнө нь Ерөнхийлөгчийн зөвлөхөөр ажиллаж байсан. Одоо Ардчилсан эмэгтэйчүүдийн холбооны тэргүүнээр сонгогдсон нь улс төрийн карьерийн хувьд өсөлт мөн үү?

-Би карьер өсөх, буурах талаар ёстой анхаарал тавьдаггүй. Хамгийн гол нь тухайн цаг үед ямар асуудалд анхаарал тавихыг хүссэн бэ, түүндээ л орж байвал миний улс төрд байсны хэрэг гарч байна боддог. Ерөнхийлөгчийн зөвлөхөөр ажиллахдаа иргэний оролцооны асуудлыг яаж Ерөнхийлөгчийн институцийн нэг хэсэг болгох вэ, хүний эрхийг хамгаалах ажил нь  зөвхөн төрийн бус байгууллагын ажил биш, төрийн байгууллагын ажил юм шүү гэдэг соёлыг төлөвшүүлэхэд оролцсон маань маш завшаантай хэрэг. Яагаад гэвэл энэ асуудал тухайн үед үнэхээр тулгамдаж байсан. Дараа нь хувийн шалтгаанаар ажлаас чөлөөлөгдөөд хэдэн сар эмчлүүлсэн. Ингэж эмчлүүлэх үедээ эмнэлэгт ч, гэртээ ч эмэгтэйчүүдэд, тэдэнд учирдаг зовлон, жаргалд илүү ойр байлаа. Эргээд харахад би улс төрд ийм олон жил явчихаад эмэгтэйчүүдийн тулгамдсан асуудлыг яагаад шийдвэрлэх түвшинд тавьж амжаагүй юм бэ гэж бодсон. Ажилгүй байхдаа ажилгүй хүний зовлонг, өвчтэй байхдаа өвчтэй хүний зовлонг илүү ойлгодог юм билээ. Магадгүй, надад энэ хэдэн сарын эмнэлгийн чөлөө эмэгтэйчүүдийн байдлыг сайжруулах зорилго бий болгосон. Өмнө нь энэ зорилгыг хүний эрхийн түвшин дэх бусад зорилготой л ижил хэмжээнд авч үздэг байсан. Тэгвэл одоо эмэгтэй хүний нүдээр харсан шийдлийг төрийн бодлогод зоригтой оруулахын төлөө ажиллахгүй бол болохгүй нь гэдгийг олж харсан.

-“Биеэ засаад, гэрээ зас. Гэрээ засаад төрөө зас” гэдэг. Харин эмэгтэй хүний хувьд төрийг засахад багагүй саад учирдаг. Магадгүй биеэ, гэрээ засах ажил нь төгсгөлгүй үргэлжилдэгээс ч болдог байж мэднэ. Таны бодлоор эмэгтэйчүүдийг улс төрөөс холдуулаад байгаа зүйл юу вэ?

-Эрх мэдэл, мөнгө хоёр эмэгтэйчүүдийг “шахдаг”. Хаана эрх мэдэл байна? Тэнд цөөнх ноёлж олонхийг оруулахгүй байх эрмэлзэл, тэднийг шахах соёлын болон зиндааны ялгаа, “элитизм” зэрэг ашиг сонирхол хуваах нөлөөлөл үүсдэг. Улстөрд эмэгтэй хүн орох гэхээр л муу үгээр булдаг. Харин гэртээ цайгаа чанаад , цэвэрлэгээ хийгээд байж байвал “Монголын сайхан үзэсгэлэнт” гэж магтан дуулдаг. Өөрөөр хэлбэл, эрх мэдэл, мөнгө бага байгаа газарт л эмэгтэйчүүдийг хүлээн зөвшөөрдөг. Зарим эрчүүд шууд хэлдэг. Эмнэлэг, сургуульд эмэгтэйчүүд олноороо ажиллаж байна. Гэтэл  заавал улс төрд олноороо орж яах гээд байгаа юм бэ гэж. Эмнэлэгт эмэгтэй хүн юу хийдэг вэ. Сард 150-хан мянган төгрөгийн цалинтай, халдвартай, халдваргүй, бохир хүнд нөхцөлд ажиллаж байна. Сургуульд мөн адил. Өдөржин тоосон дунд хоолойгоо сөөтөл нервээ баран ажиллаж байна. Тэнд эрх мэдэл, мөнгө байна уу. Зөвхөн хүнд нөхцөл, хар ажил л байна. Баялаг хуваарилалт явагдахгүй, эрх мэдэл бага энэ орчинд эмэгтэйчүүд л ажиллаж байгаа. Эрчүүд ирж булаацалдах ч үгүй. Ийм л газар эмэгтэйчүүдийг хүчээр шахдаг. Тиймээс уучлаарай, эрх мэдлийн тэгш хуваарилалтыг бид шаардах хэрэгтэй болж байна.

-Тэгвэл эрх мэдлийн төлөөх тэмцэл гэж ойлгож болох уу?

-Яагаад гэвэл баялаг ч, эрх мэдэл ч бүгдийнх байх ёстой. Жишээ нь барилга барих эрх мэдэл дандаа эрэгтэй хүний мэдэлд байдаг учраас тэд тоглоомын талбай дээр барилга барих зөвшөөрөл өгөөд байна. Наад зах нь энэ асуудлыг шийдэхэд л хүүхдээ тэврээд салхилдаг эмэгтэй хүний оролцоо байгаагүй учраас ийм өрөөсгөл шийдэлд хүрч байна шүү дээ. Эхчүүд хүүхдэдээ цэцэг үзүүлээд “Битгий тасдаарай миний хүү” гэж захихдаа энэрэнгүй, хүмүүнлэг болох “А” үсгийг заадаг. Гэтэл эрчүүд цэцэг байлгахгүй байшин барих шийдвэр гаргаж байна. Ингэхээр хүүхэд, залуус харгис болж, гэмт хэрэг нэмэгдэж байна. Харамсалтай нь төр цагдаа нарт буу, зэвсгийг нь л нэмэх талаар бодохоос хүмүүнлэгийн талын ажил хийхгүй байна. Энэ талаар эмэгтэй хүний оролцоо яах аргагүй дутаж байна. Тиймээс бүх эрх мэдэл, мөнгөн дээр эрчүүд бөөгөнөрөөд байгаа нь буруу юм гэдгийг л бид хэлж байна. Түүнээс биш улстөрч болох гээд шунаад байгаа юм биш. Шударга ёсны л асуудал байгаа юм.

-Ийм үед танд эмэгтэй улстөрчдийн нам байгуулах бодол төрдөг үү?

-Тийм бодол төрдөггүй. Тэгвэл бас өрөөсгөл болчихно. Жендерийн тэгш байдал л чухал болохоос аль нэг жендер ялах нь ерөөсөө чухал биш.

-Намын дарга шинээр томилогдохдоо багаа бүрдүүлдэг. Танд ийм боломж бий юү, хурлаас сонгогдсон хүмүүстэй хамтарч ажиллах ёстой юу?

-Манай намын эмэгтэйчүүдийн байгууллагын дүрэм их гоё шүү дээ. Ялангуяа дахин шинэчлэгдсэн дүрэмд багаар ажиллахыг заачихсан. Түүний дагуу л ажиллана.

-Ажлаа юунаас эхлэх вэ?

-Шинэ дүрэм саяхан батлагдсан. Энэ дүрмээр бид хамтын удирдлагын маш сонирхолтой тогтолцоо руу орж байгаа. Манай намын тогтолцоо, эмэгтэйчүүдийн байгууллагын тогтолцооноос жаахан өөр. Яагаад гэвэл, харилцан хяналт тавих, санхүүжилт бий болгох, бодлогын хувьд зөвлөлдөх зэрэг асуудлыг нэлээд өргөн хүрээнд, бүх түвшинд хамтын оролцоотойгоор шийдвэрлэдэг. Тиймээс миний хамгийн түрүүнд хийх ажил нь төрд эхний ээлжинд нөлөөлөх бодлогын чиглэлүүдийг гаргах, хамтын шийдвэр гаргах байгууллагуудыг бий болгох явдал юм. Дүрмийн дагуу Гүйцэтгэх зөвлөлөө яаралтай байгуулах, эмэгтэйтэй улстөрчдийг дэмжих санг бий болгохоор ажлаа эхэлж байна.

-Ярилцсанд баярлалаа. Ажилд тань амжилт хүсье.

У.ОРГИЛМАА

Зохиогчийн эрх:
 "Улс төрийн тойм" сонин

0 сэтгэгдэл

News.mn сайтад сэтгэгдэл оруулахад анхаарах зүйлс

Avatar

зочин 2010-09-06 112.72.13.73

Эрчүүдийн хувьд Монголын Төрд зүтгэх бол заавал цэргийн алба хаасан байх ёстой гэсэн заалт бий.Гэтэл эмэгтэйчүүдийн хувьд ямар нэгэн шалгуур заалт байдаггүй.Үүнийг зохицуулахын тулд харын хүнтэй суусан эмэгтэй хүнийг УИХуралд оруулахгүй байх ёстой.Эс тэгвээс нэгэн үе өнгөрхөд аргалын утаа ч үнэртэж үзээгүй хар цагаан,хужаа нарын эрлийз хурлыз хүүхдүүдээр МИНИЙ МОНГОЛЫН ТӨР дүүрэх вий гэж би айж байна.Бас харь хүнтэй суугаад харьд одох хүүхнүүдээ зүгээр өгөөд явуулах биш,цаад эрээс нь өндөр татвар авч байж явуулахгүй юм бол татвар төлөх ид насны амьд баялагаа зүгээр л харийнхны хүссэнээр нь МАЙ гээд өгөөд явуулдагаа больвол таарна.

Avatar

irgen 2010-09-06 182.160.19.28

Demjine AN-d chadvartai bolovsroltoi emegteichuud bna 5-iin zereg suudal avchrah busguichuud bgaa herev ner devshij chadval bas songuuli ni shudarga toolvol

Avatar

Зочин 2010-09-06

Их хүн чанар муутай хүндээСонгууль болохоор наль наль гээд гүйгээд бна Тэгээд нутагтаа нэр хүнд их муутай болохоороо уначихна Гэсэн ч нэг томоохон ажилд оччихно Тэгээд хүнтэй дугарахаа байчихнаЕрөнхийлөгчийн зөвлөхийн ажлаас чөлөө авсан гэж өөрөө яриад байхийн нарийндаа хүн хүний ажил руу хушуу дүрээд жийгдсэн байхгүй юуХөдөөнөөс ирсэн төлөөлөгчдийг хошгируулуж байгаад сая хуурч дөнгөлөө Удахгүй тар нь танигдана даа

Avatar

zochin 2010-09-06

ikh khudal yaridag khun yum bilee shar khevleleer uuriiguu surtalchildag yadruukhan avgai daa

Avatar

ekh oron 2010-09-06

nomiin unshaaan ih mundag hun bna lee gehdee uls toriin amidral ni ih sonirholtoi sanagdsan yagad ch yum elbegdorjiin zovloh gheer neg l tiim bna tegehde yahav dee uneher helsenere hij chadah yum bol sain l bna

Avatar

zochin 2010-09-06

Tenger deeguur nisehgui mongolyn horson deer buuj amidraarai Mongol bol Amerik bish Ulaanbaatar bol Hovsgol bish gedgiig l sain oilgooroi Chi nomyn hun baij bolnoo amidral gedeg arai oor baidag shuu Chamd amjilt husie Medremjtei bai

Avatar

sanal 2010-09-06

elbegdorj alialagchiig l dagaj salbaganadag iim mal yumaar yakh ve dee tiim teneg yumyg dagaj salbaganana gedeg chini dunkhuugiin deed dunkhuu bna aa gesen ug sh dee malaa gej

Avatar

yoo 2010-09-06

yoo teneg huuhen elvegdorjtoi untaj alvan tushaald hurne nuhruudee **** chi ichij amidraach terguun hadagtai yagaad nuhurtein untdag huuhniig hajuud n alvan tushaal uguuleed duugui bgaad bnaa

Avatar

hhhhmm 2010-09-06

ger bul n hend hamatain be gj yu gsn ug be ene doohon bichsen hunharin chig meleen hamataishdeedeehen uyd ar geriin bat buh baidliig n harj bj mesten deer tomildog bsn ene huuhnii hubid Elbegdorj iin tatlaga bga

Avatar

Зочин 2010-09-06

Ийм өндөр боловсролтой хүмүүстээ боломж олгож бүрэн ашиглаж байх хэрэгтэй ш дэ Хэнтэйгээ амьдар ч ямар гэр бүлтэй нь хэнд хамаатай байна аа тийм аар саархан зүйлээр хов хөөцөлдөөд байгаа хүмүүсийн цаад санаа нь ойлгомжтой байна Ажлын өндөр амжилт хүсье

Avatar

Зочин 2010-09-06

elbegdorj ahiin nuuts amrag n hoorhii gehdee bolowsroltoi hvvhen shvv manai nutag yum bgaan howsgoliih

Avatar

Зочин 2010-09-06

нэг хэдэн хүн баахан уурлаж халтар хүүхэн гээд л давтаад оруулаад байх юм Тэр хүмүүс болиосой Битгий тоогоорой Оюунгэрэл эгчээ

Avatar

Зочин 2010-09-06

Амжилт хүсье Зорилгодоо хүрнэ гэж итгэж байна Цаг нь ч болсон

Avatar

Зочин 2010-09-06

herev manaih tsever uls turtei baisan bol iimerhuu tataasny gadaad ertei avgaig uls turd oruulahgui l de bolovsrol ni yahav gadaadad yavj gahai shuvuuny mah hen ch idej yum suraad irj bn tataasaar tulheeseer garch irchiheed shudarga ntr geed hudlaa sairhaad yahav de shud l elbegee tomilson shahuu yum l bolson sh de

Avatar

china 2010-09-06

china shig huuli ni uilchildeg oron bsnsn bol hezee ch iim ger bultei huuhniig uls turiin haalgaar orulahgui bsn

Avatar

mangar ymdaa 2010-09-06

amjilt husye gehde uuriin chin hubiin amidral nadad yrusu taalagdaguineeh muuhai ulaan sahaltai ubguntei buur ubgun shuu tiim huntei amidardag ym ble tiim hun sonirhohiig bodhod ih l ebgui setgelgetei emegtei bn da gj bodson uls turin amidrald biye zoriulj bga bol tanii hubiin amidral ch gsn bid nariin sonirhliig tatna gedgiig medh heregtei

Avatar

k 2010-09-06

yasan muuhai nuurnii bayasgalangui urbaij ineedeg hun betgd gadaad ertei der negtgechixed ulsiin nuutsad haldaad iim uls bj bolh u ems n gadaad eriin uburt ortsgoogod teriige gaihulj bgm shig heblel medeeller tsatsad ene teneg huuhen elbegdorjin zubluh bsn gsn oilgomjtoi ym bish u mongol ulsad ter olon gadaad surgulin diploma-s gadna eh orno gsn setgel heregtei hamgin gol n setgelgadni hugshin aimshgin erin uburt orchod yamar nuurere ingej uurigu PR-daad bgm dee ichij amidrah heregteishd hugshin abgai bolchod

Avatar

Ajaa taij 2010-09-06

Ouyngereld bayar xurgeiNaana chini ajjilaxad xetsuul baix ni deerxi setgegdeluudees xaragdaj baigaa biizChi iiml xetsuu amitadtaataarlaadaaBuu shantraaraa

Avatar

Ene odoo yu yum be?medeh chgyin bn 2010-09-06

Ene emee yu gene yy Eebiigiin baga hatan boloo yu

Avatar

gegee 2010-09-06

yag elazabetta gunj shig shu mongoliin buh emegteichuud mandtugai

Avatar

Зочин 2010-09-06

Бүх төрлийн цонх хаалганы ялаа шумуулын угааж цэвэрлэдэг торондоо 15-ийн хямдрал зарлалаа 9517-4824

Avatar

Zozo 2010-09-06

Yamar baliap ataarhuu zavaan humuus ve ene hunii talaap yuch medehgui bj amandaa orsoniig bichij bh yum bas bolovsrol muutai ch geh shig ene hun moskvagiin ih surguuli Stanford university gd l bolovsroloor heniich dor opohgui yu ch medehgui bj sudalj bj bichij bai bas jender yrihaar bichsen yum ni gej bur 4dugeer angiin huuhed ch iim yum bichihguide ichij uhmeer yum oorsdiigoo hichee erguu hudalchuudaa bas yu gelee baahan yum bichij bsnaa gesen gej bicheed bga yum da hoviin tulam hudalchuud l baahan s***r shavhruunuud l comment uldeejde orodchloo hehe ta nar ingej l chadna da oor yu ch chadahgui yum bolohooroo kkk bich bich teglee ch gsn ta nar ene hunii ner hundiig unagaj chadahgui

Avatar

Зочин 2010-09-06

ee chaawaas da ene manai namiin baij bgaag aawaasaa 2 ax gadnii uwguntei suusan tursun axiinxaa amiig xunuuchixuud gadaadaar tenej yawaad irsen khubsguld manai xamgiin sain fontoi nutagd 3 udaa ix xurald vzeed unasan tenegtene tenegtene gexed arai xeterchixjee odoo Baasan awgaigaar namiin dargaa tawix l teneglel vldej de

Avatar

ter zochind 2010-09-06

chi yamar hun muulahda sain hun be chi uuriiguu jinhene bolovsrolgui gedgee haruulaad bgan bishuu Chinii hajuud hamaagui bolovsroltoi hun za

Avatar

zochin 2010-09-06

tand amjilt husey chadaltai shuu ta

Avatar

Зочин 2010-09-06

Хөгшин америкын боовыг хөхөж амьдардаг халтар хүүхнийг АН хүүхнүүдийнхээ дарга болгож байгаам байна Явахгүй дээ

Avatar

dugi 2010-09-06

amjilt husie niigemd shine uur amisgal bii bolgoj emegteichuudiin oroltsoog deeshluulne gedegt naidaj baina shine daichin hun heregtei gej bodood l delgermaa guya ajlaa ugsun baih gej bodoj bna delgermee guaig holboonii zuvluh ch yumuu baidlaar turshlagaas n ashiglaval zugeer gej bodogdoj baina

Avatar

Зочин 2010-09-06

ene teneg xaltar xyyxen neg xuneer setgegdel bicgyylj uuriiguu magtuulaad l baidag syyliin tsuvyyn 20 jiliin muu xymyysiin neg bolox teneg avgai

Avatar

hundetgej yavdag shuu 2010-09-06

tanii bichsen nomuudiig unshij bsan ih hundetgedeg emegtei huniihee huvid ch ter dahin dahin unshihad erch huch ugdug bayarlalaa tand hen negen hun duulj medsen zuileeree busdiigaa giiluulj bdag ta tednii neg shu

Avatar

Зочин 2010-09-06

hehe hudla yridag ene huuhen yvahgui elbegdorjiin derged dotnu hun bolj haragdah gej baahan l ym amjuulj avaad l uuriigi hudlaa peklemdah yum bolimoor yum

Avatar

amjilt 2010-09-06

Tand sain saihniig husen eruue 7 saryn 1nd buuduulsan humuusiin ar geriihentei hunii yosoor hariltsaj baisan gants hun ta baisan shuu Ertunhiilugchiin zuvluhuud geed angli helnees tsaashgui yarvaisan umnuudiin derged ta bol jinhene udirdagch hun baisan Erunhiilugchiin tamgiin gazraar baidag dongio umnuudtai taarahgui bolood tandees garsan gej sonsson ta ih zuv alham hiijee

Avatar

Hudalch 2010-09-06

Nom huulj orchuuaad l ooriigoo magtaad l ne iim l hun dee Elbegeegiin ovor deer dandaa suuj baidag unseldeed l Bas neg harahad Bathuutei unseldgeed zogsoj baidag gesen

Avatar

Teneg avgai 2010-09-06

50 dodhoj baigaa ene avgai 70 hursen nohortei yum baij ulam l zaluu boloh gee hicheegeed usee urguulaad l bur yadchihsan yum Zaluu amrag haidag yum baih daa Ooriigoo magtaad l guigeed baidgiim shal teneg sanagddag Ooroo ooriigoo magtaj bihceed l Bolimoor yum

Avatar

zochin 2010-09-06

Er em 2-iig adilhan tentsuu bolgono gevel eriin buusgiinii taliig em-d emiin neg meemiig er-d shiljuuleed uunii daraa 50 ba 50 gevel shudarga boloh baih

Avatar

zochin 2010-09-06

teneg avgai

Avatar

Зочин 2010-09-06

xudlaa yarisan bolovsrol taaruu xaltar xyyxen

Avatar

Зочин 2010-09-06

USA-с irsen iPhone4 32Gb shine utsiig zarna 99096353

Avatar

Зочин 2010-09-06

yostoi mundag hundee hun buhen medeh biz dee gaihaltai hun shuu

Avatar

Зочин 2010-09-06

bayar hurgye ta chadnaa zuw songolt bna

Avatar

Зочин 2010-09-06

amjilt husye

Avatar

Зочин 2010-09-06

shal haltar umaa naminhaa huhnudig dagulj yavah hun jahan tseverhen yadaj uuriigu ayataihan avad yavdag hun bj bolohgui uu naad zah n uurtuu anharal tavidag teged busdig dagulah

Avatar

Zochin 2010-09-06

Amjilt xusye
Arai uur soyol bolovsrol unertej bna

Avatar

Зочин 2010-09-06

Жендерийн тэгш байдал л чухал болохоос аль нэг жендер ялах нь ерөөсөө чухал биш

Avatar

Зочин 2010-09-06

erx medliin tuluu soliorson teneg avgai baina daa xarvaas xaltar tsarailaad uy ch xiij chadaxgyi elbegeegiin bugsiig doloogch

Avatar

hudlaa huuhen 2010-09-06

yooy ene teneg huuhen neg ih hudlaa hiimel dur esgesen baagii uuriiguu lag geed setgesen

Avatar

zoshin 2010-09-06

svvlin ved jendrin asuudal xeterxii tuilshraad b naxeden xvvxnvvd ni dabarch b na xuulchid xet neg talig barixaa boliosoomash sain nuxatstai shiidber gargaasaishudraga lbaiyaxuuliinxanburuu shiidberees bolj olon aabin erchvvd gudmand garch batsaana ni xvvxdvvd xoxirch bgaag oilgoosoigoliig ni olj shiidber gargaasaixuuli xeregjvvlegch bvxend zoriulabdaxin unshitsgaa

Avatar

Зочин 2010-09-06

Amjilt xusyeArai uur soyol bolovsrol unertej bna

Avatar

ajliin amjilt husiye 2010-09-06

mundag ajilsag chadvartai emegtei bi baharhaj baina

Avatar

shine mongol 2010-09-06

uhaalag saihan yariltslaga boljee
odoo gol ni bagaar sain ajillaj amjiltand hureerei

Avatar

Зочин 2010-09-06

amjilt husey

Avatar

Ётой харамсалтай 2010-09-06

Элбэгээгийн багш-аа л хийгээд явж байна биз АН дахь эмэгтэйчүүдйин байгуулагыг толгойлох нь ч мэдэхгүй ээ CIA-ийн даалгаврыг үг дуугуй биелүүлдэг хүүхэн ш дээ Хамгийн гол нь наад хүүхэн чинь монголын иргэн мөн үү

Avatar

iregnbm 2010-09-06

shudarga sain emegtei gej bodog shvvamjilt hvse

Avatar

teneg har huuhen 2010-09-06

teneg har huuhen

Avatar

teneg har huuhen 2010-09-06

teneg har huuhen

Avatar

харамсалтай 2010-09-06

энэ хүүхэн монгол эрчүүдийг үзэн ядагч юм байна аргагүй л амёрик хүний эхнэр болохоор эрэм гэж талцуулж байгаад киргизын жишээг давтаж отунбаёва болох нь

Avatar

Çî÷èí 2010-09-06

ýíý õ¿í áîë ç¿ãýýð ë íýã òèéì îíîë ýíý òýðòýé ë áàéõ õàðèí Îäîíòóÿà íü èë¿¿ ïàðàãìàòèê èë¿¿ ¿ð ä¿íòýé õ¿í áàéõ àà

Avatar

Зочин 2010-09-06

taarsan amitandaa u hiij chadahgui shudarga bus hun gee bizdee

NewsMN Гар утасны хувилбар Татах
NEWS.mn

Мэдээллийн эх сурвалж