Б.Лхагважав: Нам хөөсөн бацаанууд улсаа дампууруулж байна | News.MN

Б.Лхагважав: Нам хөөсөн бацаанууд улсаа дампууруулж байна

Б.Лхагважав: Нам хөөсөн бацаанууд улсаа дампууруулж байна

Б.Лхагважав: Нам хөөсөн бацаанууд улсаа дампууруулж байна

Татварын хөнгөлөлт, аж ахуйн нэгжүүдийг дэмжих бодлогын асуудлаар Бизнесийн удирдлагын доктор, эдийн засагч Б.Лхагважавтай ярилцлаа.


-Монголын эдийн засаг дээсэн дөрөөн дээр, эрх баригчдаас аж ахуйн нэгжүүд аврал эрээд удаж байгаа. Танай намын засгийн газар энэ хүнд үед хэр сайн ажиллаж байна вэ? Бизнесийн удирдлагын доктор хүний хувьд та нэг дүн тавиач?

-Бүтэн хоёр жил улсын төсөвт сонгуульд зориулсан хөрөнгө тусгасан. Үр дүн нь өнөөдөр ямар байгааг бүгд л харж байна. Тээвэр логистикийн асуудал одоогийн Засгийн газрын хийж буй ажлын нэг үзүүлэлт. Хоёр удаагийн сонгуульд МАН ялалт байгуулахын тулд улсын төсвийн найман их наядын алдагдалд оруулсан. Гэсэн мөртлөө өнөөдөр эрх баригчид “халамжийн улс боллоо, хөдөлмөрлөх хэрэгтэй” гэж иргэдээ буруутгах сонин хандлага гаргаж байна. Төр өөрөө бүхэл бүтэн хоёр жил иргэдээ халамжаар бүх талаас нь угжсан шүү дээ. Тэгээд сонгуульд ялсныхаа дараа ард түмнээ хараагаад сууж болохгүй.  Хоёрдугаарт, Ерөнхийлөгчийн сонгуулийн өмнө, өнгөрсөн тавдугаар сард 10 их наяд төгрөг хэвлэж тараасан.  Уучлаарай, оны төгсгөлд мөнгөний уналт жинхэнээсээ асуудал тарих байх. Нэг үгээр хэлбэл, хэр их мөнгө хэвлэнэ, төдий чинээгээр төгрөгийн ханш унана.

Төв банкны статистикийн дүнгээр сүүлийн гурван сар хадгаламжийн орлого гурван их наядаар нэмэгдсэн байна лээ. Өөрөөр хэлбэл, аж ахуйн нэгж, байгууллагаа дэмжих мөнгө нь хадгаламж болчихсон. Эсвэл машин тэрэг болоод хувирчихсан. Юун үйлдвэрлэл. Өөрсдийнхөө нүд хуурсан, аргацаасан ажлын үр дүн удахгүй гарна.

-Эдийн засгийн хямралаас гарахын тулд юу хийх ёстой юм бол?

-Төгрөгийн ханш навс унана.  Эрх баригчид бүтэн хоёр жил сонгуульд зориулж халамж тараалаа. Одооноос нийтийн мөнгөний зарцуулалтад хяналт тавихгүй бол үеийн үед бид асуудалд орж байгаа. Засгийн газар өөрсдөө ажиллахгүйгээр зээлээр мөнгө босгодог. Өөрсдөдөө ашиг хүртдэг. Дараагийн том зээл рүү ордог. Аль эсвэл нийтийн мөнгийг хяналтгүй зарцуулдаг. Тиймээс дарга нарын нийтийн санхүүг хянах механизмыг Үндсэн хуульд тусгах ёстой. Монгол Улсын Үндсэн хуулийн ганц том алдаа нь нийтийн санхүүг өндөр албан тушаалтнаас хамгаалах механизм огт байхгүй.

-Засгийн газар цар тахлын үед аж ахуйн нэгжүүдийн цахилгааны төлбөрийг тэглэж, зарим татваруудыг хойшлуулсан. Энэ нь бизнес эрхлэгчид, эдийн засагт хэр том дэмжлэг болж чадав?

-Цар тахлын үед төрөөс тодорхой хэмжээний асуудлуудыг шийдэх үүрэгтэй. Гэхдээ 2016 оноос хэрэгжүүлсэн НӨАТ-ын тухай хуулийн үр дүнд үйлчилгээний салбараар дамжих татварын орлого сайжирсан. Өөрөөр хэлбэл, иргэн аж ахуйн нэгжийн мөнгө хүнс болон НӨАТ руу явж байна. Аж ахуйн нэгжүүдийг дэмжихийн тулд ажлын байрыг нь хадгалж үлдэх хэрэгтэй.

-Тэгвэл ажлын байрыг дэмжиж үлдэх ямар санал байна, танд. Эдийн засгийг сэргээх 10 наядын зээл  үр дүнгээ өгсөнгүй гэж та түрүүнд буруутгасан?

-Хөдөлмөрийн капиталаар дамжуулан даатгалыг санхүүжүүлэх хэлбэрээр ажлын байрыг хадгалах ёстой. Ажлын байргүй, ажиллахгүй бол хэчнээн төлбөрийг хөнгөллөө, мөнгө хэвлэж тараалаа гээд яах билээ. Аж ахуйн нэгжүүд сүүлийн хоёр жилд үнэхээр чадлаараа тэслээ. Ажлын байр, ажилгүйдлын даатгалын мөнгийг тухайн компанид өгөх нь чухал юм. Хамгийн гол нь хөдөлмөрийн капиталыг хадгалах ёстой. Үүнийг тарааж болохгүй. Цар тахлын дараа амьдрал үргэлжилнэ. Шударгаар хэлэхэд, цар тахлын үед бүтэн хоёр жил төрийн алба хаагчид цалингаа бүтэн авсан. Улсын төсвийн 30 хувь буюу гурван их наяд төгрөгийг төрийн алба хаагчдын цалинд зарцуулж байна. Гурван их наядаас үндсэн үйлчилгээ эрхэлж буй хүмүүсийн цалинг хэвээр үлдээж, бусад дарга нарын цалинг 50 хувиар багасгаж болох байлаа. Үүнээс хэмнэсэн мөнгийг цалингаа тавьж чадахгүй байгаа ажлын байраа алдах дөхсөн аж ахуйн нэгжүүдэд олгох ёстой байсан.

Аж ахуйн нэгжүүдээс нийгмийн даатгал, татварын шимтгэлийг бууруулахыг хүсч байна. Тэгэхээр улсын төсөв хүндрэх эрсдэлтэй биш үү. Эргээд цалин тэтгэврээ тавьж чадахгүйд хүрвэл яана?

-Татвар буурснаар төрийн албан хаагчдын цалингийн асуудал гарч ирэх байх.  Бусад нэг сая гаруй хүн хувийн компанид ажиллаж байна. Татвар буурснаар компанид хөрөнгө оруулж, сая гаруй хүний цалин нэмэгдэнэ. Гэтэл улсын төсвөөс 260 мянган хүн цалин авч, бас нийгмийн үйлчилгээг авахын тулд тэднийг баялаг бүтээгчид тэжээж байна. Татвараар тэжээгдэж буй төрийн институт улам данхайж байна. Сүүлдээ бид тэжээж дийлэхээ болихоор төр татвараа нэмдэг. Татвар нэмэгдснээр орлого нэмэгддэггүй гэдгийг баталсан. Монголд тоонууд нь бага ч бүх төрлийн татвар авах гэж оролддогоороо хамгийн аюултай.  Сүүлийн 30 жилийн хугацаанд дөрөв таван удаагийн эдийн засгийн  том хямрал боллоо. 2009 оны Азийн санхүүгийн хүндрэлийн үед бид 4:10-ын бодлогоор татваруудаа багасгасан байсан. Дараа нь 2013 онд Өршөөлийн тухай хууль, НӨАТ-ын тухай хууль гаргаж, эдийн засгийн хямралыг хөнгөн давсан. НӨАТ-ын тухай хуулийг 2015 онд баталж 2016 оноос хэрэгжүүлсэн. Бусад хүлээгдэж байсан татварын тухай гурван хуулийг 2019 онд У.Хүрэлсүхийн Засгийн газар УИХ-ын ээлжит бус чуулганаар /2019.03.19/ баталсан. Татварын багц хуульд  аж ахуйн нэгжүүдэд маш олон хөнгөлөлтийг тусгасан. Энэ хууль 2020 оны нэгдүгээр сарын 1-ээс  хэрэгжиж эхэлснээс хойш аж  ахуйн нэгжийн татварын ачааллаар гомдол гаргаагүй. Учир нь, нийт татвар төлөгчийн 99 хувь нь нэг татвартай болсон. Өмнө нь аж ахуйн нэгжийн орлогын татвар 9, 10, 25 байсан. Үүнийг нэгтгэж 1.5 тэрбумаас доош орлоготой аж ахуйн нэгж татвараа тайлагнадаг болсноор орлогынхоо  90 хувийг буцаан авдаг болсон. Иргэдийн худалдан авалтын НӨАТ-ын буцаан олголттой адил гэсэн үг. Өөрөөр хэлбэл, Татварын багц хуулиар  аж ахуйн нэгжүүдийн 99 хувь нь нэг татвартай болсон учраас татварын дарамтын тухай асуудар яригдахаа больсон . Мөн 2020 онд нэг их наядын татварыг Засгийн газар аж ахуйн нэгжүүдээс аваагүй. Татварын системд нээх гомдоллох юм байхгүй. Харин татварын системд НӨАТ-ын буцаан олголтын хэмжээг нэмж 70, 80 хувь болгох хэрэгтэй.

-Татварын шинэчлэлийг хийхийн тулд та ч багагүй гүйсэн?

-Татварын багц хуулийг У.Хүрэлсүхийн Засгийн газар батлуулсан ч Ч.Сайханбилэгийн Засгийн газрын үеийн хууль юм. Энэ хууль хүлээгдсээр байгаад одоогийн Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх Ерөнхий сайд болохдоо батлуулсан гэсэн үг. Татвар багассанаар орлого нэмэгддэгийг 2008 онд мэдэрсэн, одоо ч мэдэж байна. Өнөөдөр татварын орлого давж биелсэн гол шалтгаан нь аж ахуйн нэгжүүд нэг хувийн татвар руу орсонтой холбоотой. Татвар багассанаар орлого нэмэгддэг болохыг бид сайн мэддэг болсон. Харин нийгмийн даатгал бол таван төрлийн даатгалыг зөв ашиглаж чадахгүй байна. Тиймээс НӨАТ шиг маш сайн систем хийх ёстой. Мөн эмнэлгийн системийн санхүүжилтийн асуудлыг даатгалаар шийдэх үү, төрийн татаасаар шийдэх үү холимог байх уу гэдэг нь одоо яригдаж эхэллээ.

Татварын төлөлт яг хэдэн хувьтай байгаа вэ. Татвар буурсан ч орлого нэмэгдсэн гэхээр чинь асууж байна?

-Татварын төлөлт 105 хувиар өндөр байгаа. Уул уурхай шорооны мөнгө, НӨАТ-аар дамжуулан бид татварын орлогоо сайн бүрдүүлсэн. НӨАТ өнгөрсөн жилийнхээс 30 хувиар нэмэгдсэн. Энэ иргэдийн худалдан авалттай шууд холбоотой. Мөн хил хаагдсанаар татвараа төлдөггүй хар зах зээл зогссон. Нийт 150 мянга гаруй хүний ажил зогссон гэсэн үг. Эсрэгээрээ татвараа төлдөг 60 мянга гаруй аж ахуйн нэгжийн зах зээл 20-25 хувиар нэмэгдсэнээр татварын орлого 30 хувиар давж өссөн байгаа юм. Бид цар тахлыг далимдуулан хар зах зээлийг татвар төлдөг зохицуулалт руу оруулж чадсан. Татварын орлого дийлж буй микро түвшний үйл явц нь энэ юм. Гэвч Сангийн яам өөрсдөө татварын орлогоо уншиж чадахгүй л байна.  Бодит асуудал нь 150 мянган хүнийг яах вэ гэдэгт төр анхаарах ёстой. Эдгээр хүмүүсийг цар тахлын дараа дахин хар зах зээл рүү оруулах уу аль эсвэл татвараа төлдөг албан ёсны бизнестэй болгох уу гэдгийг зохицуулах нь төрийн үүрэг. Хамгийн гол асуудал нь энэ. Мөн иргэдийн НӨАТ-ын буцаан олголтыг 20 хувиас 70 хувьд хүргэж болно. Нөгөөтэйгүүр, авилгатай тэмцье гэвэл төр ажил үйлчилгээний НӨАТ-ыг 100 хувь буцааж өгөх хэрэгтэй. Ингэснээр бүх баримтаар төрийн ажил үйлчилгээ баталгаажна гэсэн үг. Улмаар авлига авах асуудалгүй болно. Төрийн нийтийн мөнгөний дахин зарцуулалтад хянах механизмд сүүлийн 10 жилийн хугацаанд аль ч Засгийн газар хөдлөөгүй. Гэтэл бид татвар бүрдүүлж улсад орлого цуглуулах маш сайн механизмтай. Энэ бол Ерөнхий сайд асан М.Энхсайхан, Ж.Эрдэнэбат нарын гавъяа. Орлого олох механизмыг нь бүрдүүлчхээд байхад  зардал хянахад үе үеийн Засгийн газар хөдөлдөггүй. Зардлыг хянах механизм маш амархан. Төрийн ажил үйлчилгээний НӨАТ-ыг 100 хувь буцааж олгох хэрэгтэй.

Сангийн яам татварын орлогоо уншиж чадахгүй байна гэх. Яг юу гэсэн үг үү?

-Сангийн яам татварын том системийг ашиглаж  чадахгүй байна. Монголбанкны ажлыг хийгээд байна. Төв банк, арилжааны банк хоёрын  хамтарсан тоглогч болсноос биш татварын асуудалд анхаарч ажиллаагүй. Үе үеийн Засгийн газар, Ерөнхий сайд нарын ажлын үр дүн  өнөөдөр байгаа болохоос шинэ зүйл юу ч байхгүй. НӨАТ-ын буцаан олголтыг 70 хувьд хүргэх механизм нь нээлттэй, бэлэн дата дээр яаж ажиллах нь одоогийн Засгийн газрын өөрсдийнх нь толгой мэдэх асуудал.

НИЙТИЙН САНХҮҮГ ТӨРИЙН ӨНДӨР АЛБАН ТУШААЛТНААС ХАМГААЛАХ МЕХАНИЗМ ХЭРЭГТЭЙ

-Нийтийн санхүү, хөрөнгө оруулалтын талаар та байнга ярьдаг. Үүнийг хэрхэн хянах ёстой вэ. Нийтийн мөнгөөр эрх баригчид дураараар дургиж болсон. Ялангуяа цар тахлаар далимдуулсан хяналтгүй зарцуулалт маш их болсон гэдэгтэй та санал нэгдэх үү?

-Нийтийн санхүүд  нийгмийн даатгал, татвар, мөнгөний бодлого багтаж байгаа юм. Мөн улсын төсвийн хөрөнгө оруулалт, худалдан авалтууд байна. Эдгээрийн зарцуулалтад өндөр албан тушаалтныг хязгаарласан заалт, хариуцлага тооцох ямар ч зохицуулалт Үндсэн хуульд байдаггүй. Тиймээс албан тушаалтнууд амтшаад байгаа юм. Нийтийн санхүү бол зардлын асуудал. Аль нам байх нь хамаагүй, нийтэд цугласан мөнгийг зөв зарцуулах ухаан тухайн хүн, өндөр албан тушаалтан бий юу гэдэг нь асуудал юм. Хэрэв ухаан байхгүй бол нийтийн цугласан  хоёр тэрбумаар хөшөө барьж жилийн дараа устгаж байгаа нь нэг жишээ. Энэ мөнгө зөвхөн Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнийн мөрөөдөлд замхарсан. Хоёр тэрбумд хэчнээн аж ахуйн нэгж жилийнхээ орлогыг татварт өгч байгаа билээ. Аль ч улсад ямар ч нийгэмд нийтийн мөнгөн дээр суусан дарга мөрөөдлөө биелүүлэх гэж оролддог. Энэ мөрөөдлийг хязгаарлах нь нийтийн санхүүг хамгаалах механизм юм. Үүний хамгийн чухал нь оновчтой зарцуулалт хийж чадаж байна уу гэдгийг хянах ёстой ч сүүлийн жилүүдэд огт хийсэнгүй. Нийтийн мөнгийг захиран зарцуулалтын цаана  авилга хээл хахууль байдаг. Үүгээр зогсохгүй хэрэггүй төсөлд их хэмжээний мөнгийг зарцуулахын цаана улсын нурууг авч, эдийн засгийн тамирыг маш их барж байна. Энэ бол авлигаас ч том асуудал.

-Эрх баригчид эдийн засаг тамирдаагүй, эсрэгээрээ сэргэж байна л гэдэг шүү дээ?

-Макро дүнгээр харвал эдийн засаг гоё харагдаж байна. Татварын орлого 105 хувиар биелэсэн, НӨАТ 30 хувь давсан, эрдэс баялаг шорооны үнийн тухай яригдаж байна. Гэхдээ гоё харагдахаас илүү микро эдийн засаг дахь үйл явцыг олж харахгүй бол макро тоо нь том дарга нарын нүдийг хуураад байна. Гэтэл дээрх дурдсан 150 мянган хүн, аж ахуйн нэгж  ажилгүй орлогогүй болчихсон байна. Энэ асуудлыг шийдвэрлэх гэж Засгийн газар байгаа юм. Үүнийг Сангийн яам олж хараагүй л байна. Амьдралыг бодитоор харъя гэвэл уул уурхайн бүх мөнгөө орлогоосоо хасч үзвэл маш аймшигтай их хасах дүн гарна. Засгийн газрын үүрэг орлого олж буй нүүрсээ манаж суухад биш. Цаана нь орлого олдохгүй хасах байгаа салбаруудаа яаж нэмэх болгох вэ гэдэг нь л төрийн зохицуулалт, өөрийнх нь үүрэг юм.

-Алт олборлогчдын зүгээс рояалти татварыг бууруулах хүсэлтэй байдаг. Засгийн газар ямар өнөөдрийг хүртэл нэгэн шийдвэр гаргаагүй байна. Яах гээд байгаа нь тодорхойгүй, ойлгомжгүй байгаа. Алтны рояалти татварыг бууруулснаар эдийн засагт яаж нөлөөлөх бол. Ер нь хэр байвал зохистой гэж үзэж байна?

-Алтны рояалти татварын хэмжээг Засгийн газруудын өөрийнхөө үнэлэмжээр нэг өсгөж аль эсвэл бууруулдаг. 20 тонн хүртэл олборлож байсан алтаа хоёр тонн хүргэсэн тохиолдол ч бий. Татварыг хэт өндөр болгосноор цаана нь нуугдах процесс нь их болдог. Мөн Төв банкны маш том алдаа бий. Рояалтиг нь авчхаад бусад татварын асуудлыг нь шийдээгүй орхидог. Тухайн үед 2016 оны үед  800 сая ам.долларын үнэтэй алтны асуудлыг  320 ажилчны нэр дээр тушаачихсан. Энэ нь эргээд компанийн нэр дээр 800 сая ам.долларын асуудал яригдаж байгаа юм. Үүнийг шийдэхийн тулд тухайн үеийн эрх баригч нарт хадаг барихаас өөр аргагүй байдалд орсон. Олборлолт хийж буй компаниуд алдаанаасаа болж эрх мэдэлтнүүдэд илүү их эрх мэдлийг өгч болохгүй. Алт олборлож буй компаниуд асуудлаа шийдвэрлэхийн тулд эрх мэдэлтнүүдэд хадаг барих нь холгүй олон аргаар асуудлаа шийдвэрлэдэг.

Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх НҮБ-ын Ерөнхий Ассамблейн чуулганд оролцохоос өмнө төр, хувийн хэвшлийн зөвлөлдөх уулзалт болсон. Гэвч  үе үеийн чуулга уулзалт үр дүнгүй болж өнгөрдөг. Энэ уулзалтын үр дүн гарч чадах уу?

-Төрийн гурван өндөрлөг өөрсдийгөө хаанаар өргөмжилснөө зарласан. Төрийн бус байгууллага, бизнес эрхлэгчид ирж мөргө, дагаар ороорой гэсэн л утгатай хурал болсон. Бэлгэ тэмдгийн гэж хэлж болохоор. Ийм  дүр зураг надад ажиглагдсан. Төр аж ахуйн нэгжүүдийн уулзалтаар бизнесийн салбарынхан жаргал, зовлонгоо ярих болохоос дарга нарыг үг хэлэхээр л алга ташдаг намын нөхдүүд цугласан байсан. Ерөнхийдөө төр аж ахуйн нэгжүүдтэй уулзлаа гэсэн шоу. Уулзалтын үеэр би “улсын төсөвт тодотгох  400 тэрбумын хөрөнгө оруулалтыг боловсролын салбарт өгөх саналаа хэлсэн. Учир нь, оюутан сурагчдын боловсрол хоёр жилээр хоцрогдсон. Үүний алдагдлыг нөхөх ганцхан хэлбэр нь онлайн  боловч тоног төхөөрөмж нь маш их хөрөнгө шаарддаг.

-Яагаад эрүүл мэндийн салбар биш боловсролд 400 тэрбумыг хөрөнгө оруулах ёстой гэж. Хамгийн хүнд салбар эрүүл мэнд болчхоод байгаа?

-Та гайхаж байгаа нь аргагүй. Гэхдээ улсын төсвийн тодотголд 600 тэрбумыг эрүүл мэндийн салбарт тусгасан. Энэ салбарт төсвийн дийлэнх мөнгийг зарцуулж байгаа. Дээр нь сүүлийн үед хувь хүн аж ахуйн нэгжийн бүх мөнгөн орлого эрүүл мэндийн салбар руу урсч байна. Тиймээс улсын эзэн нэмж мөнгө урсгах шаардлагагүй. Нөгөө талд хоцрогдсон боловсролын системд 400 тэрбумыг хөрөнгө оруулах ёстой.

-Тэгэхээр сүүлийн хоёр жил эрүүл мэндийн салбарт улсын төсвөөс зарцуулсан хөрөнгө үр ашиггүй байсан гэж үзэж байна уу?

-Цар тахлын сургаар бид 2020 оны хоёрдугаар сарын 6-нд хилээ хааж халдвар тархсан юм шиг маш эрт бүх нөөцөө шавхсан. Улс, аж ахуйн нэгж, хувь хүмүүсийн нөөц ч шавхагдсан. Ялангуяа өнгөрсөн оны арваннэгдүгээр сард халдварыг дотоодод алдах хүртэл маш их хэрэггүй нөөцүүд зарцуулагдсан. Товчхондоо, нэг жил 5 сарын хугацаанд хэт сүржигнэж бүх нөөцөө хий дэмий үрсэн.Нэг хүний эмчилгээ найман сая байсан бол одоо 160 мянга болсон. Энэ бүхэн нийтийн санхүүгийн хэрэгцээний асуудал. Бид нийтийн санхүүг өндөр албан тушаалтнуудаас хамгаалдаг механизм байхгүй учраас тухайн үеийн Ерөнхийлөгч, Ерөнхий сайд нарын дур зоргод л бидний мөнгө урсч байна. Цар тахал гэж сүржигнэсэн шоунд бүх мөнгөө үрж дуусгасан. Гэтэл цар тахал хяналтаас гарах үед одоо л асуудал эхэлж байна. Эмч нар туйлдаж биологийн нөөц нь шавхагдаж байна. Жинхэнэ дайнаас өмнө бид улсын, хувийн, санхүүгийн нөөцөө хэрэглэж дууссан. Цар тахлын үед улсын төсвөөс эрүүл мэндийн салбарт хөрөнгө оруулж анхаарч байгаа энэ үед л эрүүл мэндийн салбар санхүүжилтээр  системээ хөгжүүлэх, цэгцтэй болгох хэрэгтэй. Үгүй бол цар тахлын дараа улс дахин эрүүл мэндийн салбарыг хайхрахгүй орхино.

ЧАДАЛТАЙ ЗАЛУУС, ТӨРД АЖИЛЛАСАН ХҮМҮҮСЭЭ  УРЬ

-Цар тахлын үед хамгийн “баян” нь эрүүл мэндийн салбар болсон нь үнэн. Энэ салбарт гэхдээ шинэчлэлт харагдаж байна уу?

-Одоо амь зогоох төдий л байна. Цар тахлаас урьдчилж эмнэлгийн ажилчдын нөөц, чадавхыг барсан. Тиймээс эрүүл мэндийн салбар  цар тахлын үед төр санхүүжилтэд гар татахгүй энэ үед л системээ шинэчлэх нь чухал.

-Монголын экспорт, импорт бараг тэг зогслоо. Үүний цохилт эдийн засагт, иргэдийн амьдралд ч хүндээр тусч байна?

-Тээвэр логистикийн асуудал өнгөрсөн оны нэгдүгээр сараас эхэлсэн. Үүнд ямар ч арга хэмжээ аваагүй. Асуудлыг шийдвэрлэж арга хэмжээ авахыг өмнө нь хэлж байсан. Харамсалтай нь,  УИХ-ын дарга Г.Занданшатар тэргүүтэй хүмүүс юу ч хийгээгүй. Одоо ч Тяньжины боомтод 5000 гаруй тонн ачаа гацсан хэвээрээ. Уг нь ийм үед төрийн зохицуулалт байх ёстой. Гэтэл асуудлыг ярьж чадаагүй. Логистикийн асуудал дэлхий дахины асуудал болсон. Үүнд аль хүчтэй, чадалтай Засгийн газартай улс нь  ажлаа хийж, асуудлаа шийдвэрлэж байна. Гэтэл манай Засгийн газар шатахууны хомсдол, тээвэр логистикийн асуудлыг шийдвэрлэж чадахгүй байна. Нөгөөтэйгүүр Монгол Улс 2020 оны хоёрдугаар сарын 6-наас өөрсдөө эхэлж хориг тавьж, бүх зүйлээ хаасан. Одоо эргээд бүгдийг нь гуйж байна. Тухайн үед яарах хэрэг ч байсан юм уу. Хаах, боох цэргийн зохион байгуулалтад ороход амархан байж магадгүй. Эргээд энгийн зохион байгуулалт руу орох л хэцүү болж байна.

-Шатахууны хомсдол, бараа бүтээгдэхүүний үнийн өсөлт цаашлаад эдийн засагт ямар сөрөг үр дагавар авчрах вэ. Бидэнд ямар эрсдэл нүүрлэж байна. Үүнийг та хэрхэн харж байгаа вэ?

-Цар тахал дэгдсэн цагаас хойш бид сонгуульд зориулсан халамжийг нэмж хувь хүний нөөцөө зарцуулаад нэг жил найман сар тэссэн. Одоо нөөцөө шавхах үед шатахуун, хил гаалийн асуудал үүсч байгаа нь бид маш хүнд байдал руу орно. Картын барааны 1990-ээд оны үед орох нөхцөл бүрдэх нь. Энэ бол иргэн аж ахуйн нэгжээс шалтгаалаагүй асуудал. Ийм байдалд оруулахгүй байхын тулд иргэн аж ахуйн нэгжийн бизнест ажиллах эрх чөлөөг нь өг. Шатахууны хомсдолын асуудлыг шийдвэрлье гэвэл лицензүүдийг нь чөлөөтэй хая. Яагаад үеийн үед дөрөвхөн компани байдаг юм. Ерөнхийдөө л жижиг монополь бий болж төр засагтай эвгүйтвэл асуудал үүсгэж гацаадаг. Энэ нь эргээд жижиг аж ахуйн нэгж, иргэд хохирдог эрх чөлөө байхгүйн шинж. Ямартай ч өнөөдөр хүнсний салбар сайн ажиллаж байна. Шатахууны хомсдол үүссэн ч дэлгүүрийн лангуун дээр хүнсний  бараагаар таслахгүй байна.

-Харин тийм шүү?

-Энэ нь 1990 оноос хойш чөлөөт зах зээлд шилжсэний лүр дүн. Үүнийг төр удирдаж байсан бол өнөөдөр бид гурван ширхэг төмсийг хорооныхоо даргаас гуйж авч байгаа. Иргэн аж ахуйн нэгждээ эрх чөлөөг нь олговол өөрсдөө зохицуулалтаа хийчихнэ. Манай дарга нар удирдах гэж оролцох тусмаа бодлогын түвшинд бүгдийг нь гацаадаг. Эцэст нь дарангуйлагч төртэй л болох гээд байна. Өнөөдөр ч эдийн засгийн 70 гаруй хувь нь төрийн удирдлагатай хэвээр байна. Тийм учраас л дээрх салбаруудад асуудал үүсч эхлээд байна. Үүнийг чөлөөлөх, хувьчлах асуудлыг эрчимтэй хийх хэрэгтэй. Төрийн данхайсан бүтцийг багасгахгүй бол өнөөдөр бид 260 мянган хүний цалинг тавихын төлөө л ажиллаж  үхэх гээд байна. Тиймээс төр нээх гийгүүлсэн зүйл байхгүй. Харин төрийг бид хэтэрхий данхайлгачихаад байна. Одоо нам харгалзахгүй чадалтай залуусыг төрийн институтэд оруулж ажиллуулах нь маш чухал. Өнөөдөр ганцхан Ардын намаар дамжуулж 260 мянган хүний төрийн институтийг гоё явуулна гэдэг үлгэр. Чадалтай залуус нь намын гадна бий. Төрийн институтийг чөлөөлж өг. Төрийн бодлого гаргахад нам хөөсөн бацаануудыг тавиад бид улсаараа дампуурч байгааг өдөр бүр л харж байна. Хүний нөөцийн чадвар нь намын гадна бий. Тэднийг цуглуулж цар тахлын үед онцгой ажиллах ёстой. Дээр нь зовлон үзсэн чавганц гэдэг шиг эдийн засгийн хямралуудыг давсан атал шоронд хүртэл оруулсан төрийн өмнөх удирдлагуудыг дуудаж чадахгүй ажлаа хийлгэх хэрэгтэй. Өнөөдөр С.Баярцогт, М.Энхсайхан,  С.Баяр, Да.Ганболд шиг ажил хийдэг улс МАН-д байхгүй. Чадалтай хүмүүсээ урихаас өөр арга одоо байхгүй. Та нарыг харж бид улсаараа туйлдаж үхэлтэй нь биш.

Энэ мэдээнд өгөх таны сэтгэгдэл?
71
ЗөвЗөв
7
ТэнэглэлТэнэглэл
3
ХахаХаха
2
ХарамсалтайХарамсалтай
1
ГайхмаарГайхмаар
0
ХөөрхөнХөөрхөн
0
БурууБуруу
Баярлалаа!

Холбоотой мэдээ

100 сэтгэгдэл

News.mn сайтад сэтгэгдэл оруулахад анхаарах зүйлс

Avatar

Зочин 2021-09-24 202.126.94.99

Хамгийн чухал зуйл бол боловсрол! Мэдлэг, Боловсрол л улсыг аварна. Энэ тер, засаг нь юу ч хийж чадахгуй, яам нь емнех ололтыг самраад шоудахаас еерцгуй бна!!!

Avatar

Зочин 2021-09-24 103.229.123.115

МАН дотор ийм эрүүл хүн бас байдаг аа. Бүгдийг үнэн хэлсэн байна. Энэ троллууд нь худлаа муулж хуцахаар тэр корона тусаад үхээсэй

Avatar

Zuv 2021-09-24 66.181.161.21

Үнэн л ярьсан байна, гишүүн нь гээд намаа магтан дуулах ёстой юм уу.

Avatar

Зочин 2021-09-24 192.82.77.137

Лхагважав өөрөө нэгэн үе МАН дагсан бацаан байж билээ. Хүмүүсийн ой санамж гэж амархан мартагдах юм даа. УИХ-д МАН-аас нэр дэвшээд далаараа АН-ын нөхөрт навс тавиулж билээ. Хөөрхий зайлуул. Одоо хөгширөөд сургааль айлдах болж дээ

Avatar

Зочин 2021-09-24 195.176.3.19

!!!!!! Шилдэг дотно клубт тавтай морил – – https://is.gd/f4011T

Avatar

Зочин 2021-09-24 172.58.140.123

Ooroo hogiin avilgach l***r baij hutslaa bnshd

Avatar

Ганууш 2021-09-24 203.91.115.54

Үнэхээр үнэн шүү. Сайхан ярилцлага болжээ.

Avatar

Зочин 2021-09-24 192.82.67.153

NUAT iin huuli sanaachilsan nam dagasan gulug… 10 huviin tatvar avaad 2 huvi butsaadag gej hen ene gulugt zaasan yum bol. Deermiin huuli sanaachilj ard tumniig deeremdej bgaa shuu. Nugel ni nudeer ni ursmar

Avatar

Зочин 2021-09-24 192.82.88.62

Чи уг нь ардчисан, зах зээлийн эдийн засгийг дэмждэг мортлоо нам хоож МАН -аас яагаад тэр жил нэр дэвшиж сонгогдоогуй унасан бэ, одоо маш зов ярьж байна, тууштай байгаарай хо

Avatar

Зочин 2021-09-24 5.8.24.232

Mungu huusun hugshin ih hurliin gishuud iluu l mongoliig suiruulj bgaa bizdee .

Avatar

Зочин 2021-09-24 192.82.73.36

энэ бүхний өрнөлийг Хүүк л хийсэн улаан шуналдаа/албан тушаалын/ хөтлөгдөн цүнх баригч долдой нараараа өмнөө ташуурдан тавьсаны ул мөр. удтал нь энэ үймээн самуун учир начираа олохгүй з
одоон цохин дээд цэгтээ хүрнэ МАНгасуудаа өөрсдийгөө давхар хорлож буйгаа мэдэхгүй бгаа нь ямархан өчүүхэн тэнэгхэн гэдэгээ мэд

Avatar

ҮНЭН2 2021-09-24 192.82.78.196

Өнөөдөр ганцхан Ардын намаар дамжуулж 260 мянган хүний төрийн институтийг гоё явуулна гэдэг үлгэр.

Чадалтай залуус нь намын гадна бий.

Төрийн институтийг чөлөөлж өг.

Төрийн бодлого гаргахад нам хөөсөн бацаануудыг тавиад бид улсаараа дампуурч байгааг өдөр бүр л харж байна.

Хүний нөөцийн чадвар нь намын гадна бий.

Avatar

Зочин 2021-09-24 64.119.20.92

Дубайн гэрээг Монголд ашигтайгаар өөрчлөх гээд байгаа ЗГ-ыг огцруулбал олон сая долларын авилга өгөх сургаар а**с амь оржээ

Avatar

Зочин 2021-09-24 66.181.183.178

Асуудлыг сүүдэртэй талаас нь харж, түүнийгээ улам томруулж ярьжээ.МАН-д их гомдсон хүн байна. Бүхнийг үгүйсгэн дайрч дайн самуунд турхирч дайсантай тэмцэх тухай сүржигнэж байгаа АН-тай ам нэг байна.Ганц жишээнээс үзэхэд, Төр ард түмэнд хязгааргүй хохирол учруулсан олигархиуд Баярцогт, Да.Ганболд нарыг магтахаар үл барам, вакцин гараагүй, эргэлтэнд ороогүй хүнд үед засгаас зайлшгүй авсан хөл хориог буруутгасан нь гайхалтай. Үгүй бол сүйрэлд хүрэх байсан нь өнөөдөр тод харагдаж байгаа шүү дээ

Avatar

Зочин 2021-09-24 192.82.73.105

Цар тахлын аюулаас иргэдээ хамгаалах,хохирол багатай даван туулах,эдийн засгаа хүнд байдлаас гаргах талаар Засгийн газраас авч буй арга хэмжээг гуйвуулж харлуулсан,ард иргэдийн эрх ашгийн эсрэг ажиллаж байгаа мэт гөрдсөн,яг одоогийн төр засгийн эсрэг сөрөг хүчин , АН-ын явуулдаг харлуулах,хорлон сүйтгэх ажиллагаа, нийгэмд эмх цэгц, ,дэг журамгүй,үймээн самууны байдал үүсгэх оролдлогын л нэг хэсэг байнаУг нь халдварын энэ хүнд үед Засаг энгэж ажиллахаас өөр аргагүйг энэ нөхөд сайн мэдэж байгаа.

Avatar

Аз 2021-09-24 66.181.161.51

Gaihaltai uhaantai hvn yumaa Onoodor bid neg l eh orontoi Namaaraa bodlogiin hvreend orsoldoh bolobch ekh orniihoo toloo huuliin hvreend ajillaad yabahad ekh oron mini hogjih bolnoo… Saihan yariltslaga bn bayarlalaa

Avatar

Зочин 2021-09-24 64.119.21.177

Гэхдээ С.БАЯР, БАЯРЦОГТ, х***а М ЭНХСАЙХАН, Да.ГАНБОЛД, ХҮЗҮҮГҮЙ ХУЛГАЙЧ нарыг төрд авчрах юм бол БҮР МӨСӨН ДУУСЛАА ГЭСЭН ҮГ.
УРБАНИК ЧИ карим зүйлийг зөв дүгнэж байгаач ихэнхдээ буруу тийш хазайж байна . Ер нь л зөнөсөн тмйшээ байна.

Avatar

zochin 2021-09-24 202.9.40.18

Ediin zasagch.Injener.tehnoligchid Uls orniig avch yvdag Delhiin jishig.amidraliig yv udirddag uoma.Zugeer nasaara rsung barij NAM huusen.gants neg uls turiin kurs damjaa tugsegchid bol ulsiig iim bolgodog.Dagaj daldagnaj Songuulid yluulah gj yaj soliorch yvsan nuhed n odoo haramsahgui bnuu.Ucheechee.Odoo hurdan z**l.

Avatar

Зочин 2021-09-24 103.212.118.113

М.Энхболд тулхтай хүн байжээ. Та нарт тэгж бодогдохгүй байна уу. Эсвэл М.Энхсайхныг ажлыг нь хийлгэж Тавантолгойг хурдан далд оруулах хэрэгтэй байжээ. Цогтцэцийд нэг нүх үлдэнэ л биз. Монголын газрын зураг дээр цэг төдий шүү дээ.

Avatar

Зочин 2021-09-24 172.58.140.123

Uguu yu ch hiidgui yu ch hiilgedegui hujaa baisandaa

Avatar

Зочин 2021-09-24 103.212.118.113

Төмөр зам бүх асуудлын гогцоо. Новшийн нүүрсээ хурдан зарж байж л энэ улс босно. Авах газар олдож л байвал хурдан далд оруулах хэрэгтэй. Баялаг маялаг гэж хуцалдахаа боль. Хурдан зар.

Avatar

Зочин 2021-09-24 103.212.118.113

Ямар ч шийдэл алга. Хоосон шүүмжлэл. Урбанекаа өөд нь татчих. Дараа нь заа.

Avatar

Соронзон 2021-09-24 192.82.84.145

Яг л үнэн хэлжээ.Оюун- Эрдэнэ тэргүүтэй нусанцаруудыг хөөж явуулаарай

Avatar

Зураач Лондон 2021-09-24 87.80.153.122

… Жинхэнэ дайнаас өмнө бид улсын, хувийн, санхүүгийн нөөцөө хэрэглэж дууссан.,.. Хий юм хараад хамаг сумаа шүршээд хаясан юм байна ш дээ !

Avatar

Зочин 2021-09-24 124.158.68.188

Элит авилгачдаа буцааж авчрах тархи угаалт л юм даа. Одоо энхсайхан, баяр мэтийн юмнуудыг тоож сонгох нохой ч байхгүй! Оюутолгойгоос шаасан мөнгөө дуугүй гудраад зайлцгааг

Avatar

Зочин 2021-09-24 198.98.51.222

!!! Шилдэг дотно клубт тавтай морил – – https://is.gd/f4011T

Avatar

Зочин 2021-09-24 66.181.161.118

Урбанакаа олигтой хийж чадахгүй байж улс орны асуудлыг ярин аа

Avatar

Зочин 2021-09-24 139.5.218.198

УРБАНИКИЙГ Ч ХАРИН ХИЙСЭН ШИГ ХИЙЖ БАЙГАА ШҮҮ. ЭНЭ ХҮНИЙХ ЮМ УУ? ТЭГВЭЛ БАЯР ХҮРГЭЕ. МАНАЙДАА Л ГАНЦ НҮҮР УЛАЙХГҮЙ ШИРЭЭН ДЭЭРЭЭ ТАВЬЖ БОЛОХ НЬ БАРАГ ГАНЦ УРБАНИК БАЙХ. ХАРИН НАМ ДАГАСАН БАЦААНУУДЫН МЭДЛЭГ ЧАДВАР, СЭТГЭЛ, САНААЧЛАГГҮЙГЭЭС УЛС МААНЬ СҮЙРЧ БАЙГААГ БИД БҮГДЭЭРЭЭ БАЙГАА БАЙГАА ХОЁР ХОЁР НҮДНҮҮДЭЭРЭЭ ХАРЖ БАЙНА ДАА

Avatar

Зочин 2021-09-24 103.229.121.240

Польшоос зөөж ирдэг юмаа

Avatar

Зочин 2021-09-24 202.9.46.193

Үнэн л хэлждээ. МАН-н бацаануудтай цааш явбал улам сүйрлээ

Avatar

РАВДАН 2021-09-24 66.181.161.126

ҮНЭН ЮМ ШИГ ХУДЛАА ЯРЬЖ БАЙНА!

Avatar

irgen 2021-09-24 202.9.40.18

Bugdiig MAN gj buten 2 jil songuulidaj.huuliin buh shatand ashigtaigaar zasvar oruulj gargasan EK ee har.Denduu chadvargui pop Danzanguud.Ard tumen tanilaa.Battulga ch ender bolovsrolgui ch gesen Uran hunii burhan uhaanaar shan avch yvjee.Odoo 4.6 jil hurehgui chaddag.bolovsroltoi hund n shiljuulmeer bn

Avatar

novshiin b*** doloogch hvn bnaa. 2021-09-24 64.119.23.197

jinhene b*** doloogch gar ch dee. chamaig yaj urvaj sharvaj ybsaniig olon hvn meden ch dee..bayrtsogt hujaa bol mongoliin tord garsan hurliizuud jinhene tod jijee dee. hyatadiin mongol gej bichij oyuintolgoigoos avsan 40 say dollaraa tailbarlaj chadaagui hvn dee. ovoo ooriin gesen vzel bodoltoi hvn geed bodson chin yamar aimaar dolinguur n**** be dee. booljis tsutgaad bna. ichij amidaraasai daa. do.ganbold, enhsaihan, bayrtsogt geed dan mongoliin toriig horolson hurliizuud ch dee.neg ni ol

Avatar

zochin 2021-09-24 95.223.72.143

Yamarch uls toriin namiin talaar oilgoltgui hudlaa Dr titeltei iimerhuu ooroo huuchin kommunismiin boomiglogdson setgelgeenees salaagui hun iim l yum helne. Uls toriin namaas udirdagch nar garch irne. Manaih dandaa yalzarsan hahuuld nervegdsen mafiin setgelgeetei "muu turshlagatai" toglogch nart denduu daschee. Odoo bol bidend vision, zorig 2toi l hun heregtei. Buruudna gej l baihgui. Tertei tergui dood moraliin dood hyazgaart hurchihsen uls, iluu dooshlohgui. Zorigtoi visiontei huuhed ch bno.

Avatar

Зочин 2021-09-24 43.242.243.37

Рои-гийн мөнгөний сургаар АНусынхны нүд нь сэргээд ирж дээ

Avatar

Зочин 2021-09-24 64.119.16.29

Ene MAN ny gishuun shuu.

Avatar

Зочин 2021-09-24 124.158.96.10

Урбанек Лхагважав бол супер эдийн засагч. Маш туршлагатай бизнесмэн. ЕС хийх төгс чадвартай нөхөр. Оюун – эрдэнэ МУИС -ийн хуулчийн дипломыг хичээлдээ суулгүй авсан нь үнэн бол огцрох ёстой. ЕС -д үнэнч шударга хүн байх ёстой.

Avatar

Зочин 2021-09-24 202.126.89.153

Зөв зүйтэй байна.

Avatar

Зочин 2021-09-24 66.181.183.176

Togloomiin zasgiin gazar yum uu haashaa yum b** b**

Avatar

Зочин 2021-09-24 202.126.90.89

Ene jinxene alai gar

Avatar

ЗОЧИН 2021-09-24 122.201.31.229

МУИС-ИЙН БАГШ НАР Ч ГЭСЭН БАРАГ БҮГД МАН БОЛСОН Ш ДЭЭ. ХУУЧИН ЗАХИРАЛ ТӨМӨРБААТАР НЬ ХҮРЭЛСҮХИЙН БАРУУН ГАР.

Avatar

Зочин 2021-09-24 202.179.21.253

Бензиний асуудал бол Засгийн газрын эсрэг харлуулагч эсрэг хүчний хийж байгаа ажил гэж ойлгож байна. Харлуулагч нар Засгийн газрыг унагах том аянд морджээ Тэд олон жил энэ маягаар улс орон иргэдийн амьдралаар тоглосон. Одоо төр засаг төмөр нүүрээ гаргах хэрэгтэй Угаасаа тэд засаг төрд байхдаа сайн үйл үйлдэл хийгээгүй гэдгийг ард иргэд бид санаж мэдэж мэдэрч байна Оюун-Эрдэнийн засгийн газар үнэхээр хичээж ажиллаж байна, олон сайн үйл эхлүүлж байна Ямар ч ажлыг хийхэд бага зэргийн алдаа байх

Avatar

Зочин 2021-09-24 103.26.195.100

jinhneesee usan tolgoit uher kommunist bn,oros ruu huuguud yavuul

Avatar

dorj 2021-09-24 103.26.195.100

jinhneesee usan tolgoit,uher kommunist bn,oros ruu huuj yavuul

Avatar

иргэн 2021-09-24 202.9.46.139

Маш зөв ярьдаг хүн дээ. одоогийн засгийн газрын сайдуудад ажил хийж үзээгүй хүн тавьсан Оюун эрдэнийн түвшингийн асуудал юмш дээ

Avatar

zochin 2021-09-24 139.218.63.183

oyulzgana nymbaatar ayursaihan, amarsaihan nariig heleed bnuu ted bol gaigui yavj bsan zasgiig ungaaj iim baidald huregsen humuus shudraga 5 gej nuguu namaas yugaach hudaldaj chadah 2 nuhriig oruulj irsen ted narn shagnalaa avaad gadaadruu zigtaad yavsan bgaa hedn jinhene samarch bna deern jonkuu frakts bgaa

Avatar

Зочин 2021-09-24 150.129.143.117

Иргэн 11 минутын өмнө 139.5.217.230

Үндсэн хуульд иргэний эрхийг хассан( хууль санаачлах эрхгүй- боол хэмээн томъёолсон) , нам бүлэглэлд хэмжээгүй эрх олгосон нь өнөөгийн нийгмийн өнгө төрхийг тодорхойлсон. Үндсэн хуулиа ард нийтээр боловсруулж батлан бүлэглэлийн ноёрхолыг татан буулгах ёстой.

Avatar

Иргэн 2021-09-24 139.5.217.230

Үндсэн хуульд иргэний эрхийг хассан( хууль санаачлах эрхгүй- боол хэмээн томъёолсон) , нам бүлэглэлд хэмжээгүй эрх олгосон нь өнөөгийн нийгмийн өнгө төрхийг тодорхойлсон. Үндсэн хуулиа ард нийтээр боловсруулж батлан бүлэглэлийн ноёрхолыг татан буулгах ёстой.

Avatar

Зочин 2021-09-24 66.181.177.55

Лхагважав, Ангар гээд хоёр хүний амнаас дан өөмхиийй үнэр ханхлах юм. Амаа сайн угааж байл даа.

Avatar

Зочин 2021-09-24 202.179.26.158

ийм хөлсний гөлөгнүүд их байх юмаа

Avatar

зочин 2021-09-24 202.126.89.213

Юм их дордвол буцааж өндийлгөх их хэцүү дээ….
Улсаараа сүйрж байж л Оюунэрдэнийн тэнэгийгг ойлгох гээд байх шиг байна дөө

Avatar

Зочин 2021-09-24 192.82.73.105

Харин ардчилал гэх хуурамч хаяг зүүсэн анархистүүд.ууж идэж цадахгүй шуналуудыг төрд залж байж,улс орноо сүйрүүлж, эдийн засгаа унагаж, дааж дийлшгүй өрөнд орж,төрийн дансаа улайлгаж,нийгмээрээ хохиррч байсан сургамж л иргэд, хүн бүрийн толгойд тод үлдсэн.Үүнийхээ үр дүнг АН хатуу амсаж,энэ оны сонгуулиар төрийн эрхээс бараг бүр мөсөн зайлуулагдан,итгэл хүлээлгэж үл болох хүмүүс гэдгээ харуулсан.Иргэд ийм зүйлийг мартадгүй юм.

Avatar

Зочин 2021-09-24 66.181.161.14

оны дараа байдал улам дордоно хэцүү ч юм болох нь дээ

Avatar

Зочин 2021-09-24 122.201.21.219

YG unen danhan tolgoit heden nuuts amrag bolon avilgachidaa avaad zailj uz ogtsorch uz erguu piizduuu

Avatar

зочин 2021-09-24 202.126.89.212

Хөөе нам яах вэ Урбаникийнхаа буцаалтыг аваачээ.Улс яахав болох биз Танайх өөрсөө дампуурах гээд байгаа юм биш үү

Avatar

Zocnin 2021-09-24 68.145.61.75

Medleg bolowsrol nimgen iim hun yaj ulsiig hogjuuleh be

Avatar

Зочин 2021-09-24 66.181.161.14

Өөрсөндөө гомддоо үхэр монголчуудаа та нарын сонгосон бацаанууд шүү дээ ..Би ч бушуухан авгай хүүхдээ аваад баруунруу гарах мин ирэх жил монгол улс хамраараа газар шшаана

Avatar

Зочин 2021-09-24 122.201.24.180

чи ч бас үхэр монгол бишүү

Avatar

Зочин 2021-09-24 124.158.96.10

Оюун -эрдэнэ МУИС -иийн хуулийн ангийн дипломыг худалдаж авсан гэж бичиж байгаа нь үнэн бол огцрох хэрэгтэй. Төгссөн гэх Харвард, МУИС зэрэг нь худлаа болж таарлаа гэнэ. Иймэрхүү пацаанууд улсаа сүйрүүлж байна. Сонгуульд ялаад чи Эрдэнэтэд оч, чи Таван толгойд оч, Бага нуурт оч …… тэгээд мөнгө хий гэж ярьдаг бололтой.

Avatar

Зочин 2021-09-24 202.179.21.253

Бензиний асууудал бол засгийн газрын эсрэг харлуулагч эсрэг хүчний хийж байгаа ажил гэж ойлгож байна. Харлуулагч нар засгийн газрыг унагах том аянд морджээ Тэд олон жил энэ маягаар улс орон иргэдийн амьдралаар тоглосон. Одоо төр засаг төмөр нүүрээ гаргах хэрэгтэй Угаасаа тэд засаг төрд байхдаа сайн үйл үйлдэл хийгээгүй гэдгийг ард иргэд бид санаж мэдэж мэдэрч байна Оюун Эрдэнийн засгийн газар үнэхээр хичээж ажиллаж байна олон сайн үйл эхлүүлж байна Ямарч ажлыг хийхэд бага зэргийн алдаа байж л ба

Avatar

Зочин 2021-09-24 66.181.161.10

Одоо тээдсөрөг хүчин нь оруулж бсан бэнзээнийгнь болиулаад. Гахгахгах…..хол очиж баасаа ид гөлөгөө

Avatar

Зочин 2021-09-24 66.181.180.247

МАН-аас гарчихсан юм уу

Avatar

Энхрий хайрт МАН -н100 жилийн ойн халуун баярын мэнд хүргэе. 2021-09-24 202.21.100.210

Төрийн толгойг сонголт хийж гаргасан ард түмэн үүнийхээ төлөөсийг төлөх нь нийгмийн хууль шүү дээ. Хамгийн хамгийн поулистуудыг шүтэн биширч мөргөсөн ард түмэн түгжрэл бензины хомсдол ядуурал үнийн өсөлтөөр төлбөрөө төлөх цаг болсон.Гитлерийн төрүүлсэн ард түмэн 10 сая иргэнээ алдсан. Популист улс төрч нарыг шүтээд бөхчүүд сэтгүүлчээр төрийн эрхээ бариулаад цэрэг ёсолгоог магтан дуулаад ард цаашаа яваад үзэхэд гэмгүй. Арай чүү 10 ангиа төгсөх аядсан популист улс төрч нарыг мандуулаад бай

Avatar

Яг үнэн 2021-09-24 202.21.127.160

Яг үнэн хэлж, улс орныг юу ч мэдэхгүй, юу ч үзээгүй, цүнх баригч хэдэн баньд яаж дампууруулдгийг бид бэлхнээ харж байна. МАН дандаа цүнх баригч аялдан дагалдагчдаа албан тушаалд тавьж байгаа нь энэ нам түүхийн тавцнаас арчигдах нөхцлийг нь бүрдүүлж өгч байна гэж хэлж болохоор байна. Тэр Ерөнхийлөгчийн зөвлөхүүдийг хар даа, өөрийнх нь өөдөөс үнэнийг зоригтой хэлэх байтугай эгцэлж ч харж чадахгүй нусгай бацаанууд байгаа юм

Avatar

Зочин 2021-09-24 112.72.10.170

chi bas adilhan buruutai

Avatar

Zochin 2021-09-24 202.55.188.102

Shorongiin hadaasnuudaa sugalj abchihaad ergeed tur tolgoiluulj ulsiin hurungiig hoosloh geed baina uu. Iim ymnuudiig magtaad baigaa ene nuhur 30 jild chamgui l hulgai hiisen dee.

Avatar

Ogtsoroosoi 2021-09-24 192.82.91.117

Mubis bagsh narAs tuuver shinjilgee abakhad 80 huvi no covidtoi garcgee ….zasgiin gazar ogtsroosoi

Avatar

Зочин 2021-09-24 103.14.37.126

Худлаа цуураад бай!

Avatar

BOLD 2021-09-24 64.119.23.230

mash zuv yarij bna nam hargalzahgui chadaltai hunee tavi.

Avatar

Зочин 2021-09-24 192.82.71.187

Аав ээжийн хайр,гэр бүлийн бүтэн амьдрал үзээгүй наймааны үеийн хаягдмал хүүхдүүд өсөж торниод хий хоосон америк мөрөөдөлтэй болцгоож хальт хил давж хэлний оронцогтой болцгоосон хоосон толгойнууд улс самарч эхэллээ!

Avatar

Зочин 2021-09-24 192.82.73.105

Цар тахлын аюулаас иргэдээ хамгаалах,энэ хүнд үед буй болсон эдийн засгийн уналтыг зогсоох,сэргээх талаар төр засгаас авч буй арга хэмжээг,мушгин гуйвуулж,харин түүнийг ард иргэдийн эрх ашгийн эсрэг хийж буй ажил мэт гүтгэж сурталчлах хандлага сүүлийн үед маш эрчимжиж байна.Төрийн чухал албанд ажиллаж буй хүмүүсийг ажил амьдрал үзээгүй,гадаадын бусармаг нөлөөнд автсан,наймааны үеийн хаягдмал хоосон толгойт пацанууд болгон доромжилж ч байх шиг.Сөрөг хүчний энэ бүх бусармаг үйлдлээс сэргийлцгээ.

Avatar

Зочин 2021-09-24 128.130.137.14

Hutsna biz. Ted harin ch avarch bgaa bh shuu. Unuudriin nuhtsul baidal deed uyiinhnees l uudeltei shuu dee. Erguu teneg ni dendsen yu ch bodoh harah dugneh chadvargui cham shig yumnaas bolj uls suirch bna!

Avatar

Замчин 2021-09-24 192.82.65.243

Нүцгэн үнэн гэдэг энэ дээ. Одоо энэ сүгсэлзүүрүүдийн гараас төрөө салгаж авах хэрэгтэй. Эсвэл чадалтай улсаа улаан цэнхэргүй урьж ажиллуул. Бас өөрсдийн алдаагаа 2 хөршдөө битгий нялзаагаад бай. Тэдний дарга нар ойр зуурын өш хонзон авах гээд явахгүй л байлгүй

Avatar

Энэ яасан үнэн үг вэ 2021-09-24 150.129.143.117

Өнөөдөр ганцхан Ардын намаар дамжуулж 260 мянган хүний төрийн институтийг гоё явуулна гэдэг үлгэр.

Чадалтай залуус нь намын гадна бий.

Төрийн институтийг чөлөөлж өг.

Төрийн бодлого гаргахад нам хөөсөн бацаануудыг тавиад бид улсаараа дампуурч байгааг өдөр бүр л харж байна.

Хүний нөөцийн чадвар нь намын гадна бий.

Avatar

... 2021-09-24 66.181.160.61

Одоо намчирхаж нэрэлхэж байдаг цаг биш боллоо!!! М.Энхсайхан, С.Баяр, Да.Ганболд нарыг ашиглахгүй бол энэ засаг улс орон маань амаараа шороо үмхлээ шүү!!! Оюун-Эрдэнэ ч яахав, улсаа сөхрүүлж хаячихаад огцорлоо гээд л яваад өгнө, дараа нь ард иргэд бид л сөхөрч дуусна шүү!!!

Avatar

novshiin b*** doloogch hvn bnaa. 2021-09-24 64.119.23.197

ter hogiin hujaa hurliizuud mongoliig yg hogjuuleh uu dee.mongoliin samarsan hvmvvs ch dee.

Avatar

Зочин 2021-09-24 202.126.90.81

Нэг талаас зарим яриж байгаа нь зөв. Нөгөө талаас Баярцогт мэтийн луйварчидыг магтаж байгаа нь энэ нөхрийг хэн гэдгийг харуулж байна. Тэгээд оюутан нэртэй сурсан мэдсэн юмгүй хоосон толгой нарыг дэмжих нь буруу. Зуун ямаанд жаран ухна гэдэг шиг ийм олон, ширээ сандал аас өөр юмгүй дээд сургууль нэртэй амбаар уудыг хаах хэрэгтэй. Монгол д 10 дээд сургууль байхад хангалттай. ЯМАА.

Avatar

Зочин 2021-09-24 192.82.73.105

Энэ нөхрийн ярьсан хэлсэн зүйлийн ихэнх нь гүтгэлэг,мөн шийдсэн чухал асуудлыг гуйвуулж,харлуулсан зүйлүүд л байна. Цар тахлын хүнд үед,иргэдийн амьдралыг дэмжих чиглэлээр шийдсэн асуудлыг халамж тарааж ,эдийн засгаа хүндрүүлсэн болгож гөрдөж.Сүүлийн 2 жилийн төсөв сонгуульд зориулагдсан гэж гүтгэж үзэж. Сүүлийн үед аж ахуйн нэгжүүдийг дэмжих зорилгоор авч буй арга хэмжээ,хөрөнгө, хадгаламж болж хувирлаа ч гэх шиг.Ер нь энэ нөхөр ,сурвалжлагч хоюуланг сөрөг хүчний уяаны ноход гэж хэлж болохоор.

Avatar

Зочин 2021-09-24 192.82.77.202

Фракц хоорондын зөрчлөө цухалзуйлаад байнаа даа

Avatar

зОЧИН 2021-09-24 66.181.161.79

МАН СОНГУУЛЬ ГЭЭД БААХАН МӨНГӨ ТАРААГААД ОДОО УХААРСАН ЮМ ШИГ Л БАЙНА.ХАЛАМЖАА БОЛЬМООР БНА. УЛС ОРОН ЧИНЬ СҮЙРЛЭЭ.

Avatar

Зочин 2021-09-24 202.126.89.166

БУРХАН МИНЬ ? АН, МАН АЛЬ НЬ Ч ХЭРЭГГҮЙ ЦААШАА…ХАРИН МЭНДСАЙХАНЫ ЭНХСАЙХАН, ДА. ГАНБОЛД, С.БАЯР, ЭНЭ ЛХАГВАЖАВ ШИГ ХҮМҮҮСЭЭР Л УЛС ОРНОО УДИРДУУЛМААР БАЙНАА….ЯДААД ЭНЭ ХҮМҮҮСЭЭР ЕРӨНХИЙ САЙД, САНГИЙН САЙДАА ХИЙЛГЭХ ЮМСААН

Avatar

Зочин 2021-09-24 192.82.67.176

Яг үнэн. М.Энхсайхан гуай дахиад ЕС болчихоосой гэж мөрөөдөх л юм.

Avatar

Зочин 2021-09-24 64.119.20.193

Үнэнийг хэлжээ. Засгийн тэргүүн гэж хэлэхэд ч аманд багтахгүй байна. Энэ Мангар бацаан чинь. Хурдан засгаас зайлуулж, монголоо аврах хэрэгтэй. Эс тэгвээс монголчуудын хувь заяа дээсэн дөрөөн дээр байгаа нь үнэн шүү.

Avatar

Үнэн 2021-09-24 64.119.20.193

Чухам үнэнийг хэлжээ. Оюунэрдэнэ мэтийн мангарбацаануудыг залаад тэр нь болж байна гээд өөрийгээ хэдэн дагагч нараараа хүрээлүүлээд, магтуулаад байж байна. Монгол Улсын хувь заяа, монголчуудын хувь заяа тэр хүнд хамаагүй шиг харагдаж байна. Засгийн тэргүүн гэж хэлэхэд аманд багтахгүй ийм бацаан залчихаад монголчууд маань яана даа. Хурдан ийм амьтнаас салах хэрэгтэй.

Avatar

МАНингууд бүгд адилхан хулгайчууд 2021-09-24 66.181.161.61

энэ МАНин чинь бас нам хөөж баяжаа биздээ. улаан хэрүүлч гэдэг үг газар гээдэггүй авгай шиг юм байдаг юм билээ.

Avatar

Иргэн 2021-09-24 66.181.180.193

Чадваргүй долдойнууд, мөнгөтэй хүний эрх хүүхдүүд, цүнх баригчдыг сайд дарга болгож Засаг байгуулж тоглож байгаагийн гай гарч байгаа нь үнэн шүү дээ.

Avatar

Zochin 2021-09-24 66.181.176.231

Ха ха гайгуй юм шиг ярьж байснаа солиороод да.ганболд баяр ,баярцогт нарыг ажил хийдэг хумуус гэнээ тэд чинь зугээр хулгайч дампуу гарууд байсан юм шуу

Avatar

Тэдний өчаар 2021-09-24 108.53.177.147

Чи амь зуулга чинэ болж байгаа бол яанаа

Avatar

Зочин 2021-09-24 192.82.70.103

Худлаа сүржигнэж дөвчигнөж л бдаг юм.өөрт ажил өгөхгүй болохоор Сү. Батболдын зөвлөх гээд баахан бужигнуулаа биздээ.

Avatar

Зочин 2021-09-24 202.126.89.103

Яг зөв. МАНгар бацаануудыг хөөж явуул, эрүүгийн хариуцлагад тат.

Avatar

Зочин 2021-09-24 64.119.27.177

УРБАНЕК ЛХАГВАА МАН-Д ЭЛССЭН БИЗ ДЭЭ

Avatar

Зочин 2021-09-24 103.10.23.134

Сүрхий нэртэй юм бэ.Нам хөөсөн бацаан гэхээр намын толгойд гарсан хүмүүс нь нам хөөёөн ах нар болж таараа.Нам хөөхгүй гэхээр яаж төрийн бодлогод нөлөөлсөн алба эрх мэдэлд очих уу.Энэ хүн бас нам хөөгөөд байлуу яалаа.Намчингуудад бацаан болох ах гэх ялгаа байх уу:

Avatar

Зочин 2021-09-24 103.26.194.150

КОМУНИСТУУДЫГ СОНГООД БАЙВАЛ ИЙМ Л ДАМПУУРАЛ РУУ ОРНО. МАН БОЛ ИНФЛЯЦИ ҮЙЛДВЭРЛЭДЭГ, ДОТООДЫН ҮЙЛДВЭРЛЭЛИЙГ УСТГАДАГ, УЛСЫН ТӨСВИЙН МӨНГИЙГ ХУВААЖ ХУСДАГ, ХУЛГАЙ ХИЙДЭГ, ИРГЭДИЙН АМЬ НАСЫГ ЗОЛИОСОНД ГАРГАДАГ ИЙМ Л НАМ. ХАА ОЧИЖ ЭДИЙН ЗАСГИЙН ХЯМРАЛТАЙ, ВАЛЮТЫН ОРЛОГОГҮЙ, ЗЭС, НҮҮРСНИЙ ҮНЭ УНАЧИХСАН ХЭЦҮҮ ҮЕД АН ИНФЛЯЦИЙГ БУУРУУЛЖ, ӨРГӨН ХЭРЭГЛЭЭНИЙ СТРАТЕГИЙН МАХ, ШАТАХУУНЫ НӨӨЦ, НИЙЛҮҮЛЭЛТИЙГ НЭМЭГДҮҮЛЖ, 100 МЯНГАН ХҮНИЙГ ИДОТЭКЭЭР ОРОН СУУЦТАЙ БОЛГОЖ, 21 АЙМГИЙГ ХАТУУ ХУЧИЛТТАЙ ЗАМААР ХОЛБОСОН

Avatar

Зочин 2021-09-24 202.126.89.217

Kom ni ch ter ardchilal ni ch ter yalgaagui onoodriin buh mongolchuud chadvargui bolson. Aav eej ni huuhdee ajil surgaagui, hooson haygdsan buhel buten chadvarguichuudliin armi boloh 35 hurtleh nasniihan zaluu bolovson huchin nerteigeer buh ajliin bairuudiig duurgeheer eh oron mohliin irmegt irsen ni ene.
Bolomjiin chadvartai hun mash hovordson, haaya irsniig ni hunii noots ni tanij avcj chaddaggui, bugd ariin haalganii tolgoi ni ajilladaggui hooson huvtsas hiimel himstai zalhuuchuudaar duurgeje

Avatar

Зочин 2021-09-24 66.181.191.250

Chi yasan zorigtoi vneniig helj bnaa ! Ingej baij MAN-iinhaa mahnii mashind orov doo !

Avatar

Зочин 2021-09-24 202.55.188.83

Зах зээлийн чөлөөт өрсөлдөөн гэдгийг монополь компаниуд чөлөөт хуйвалдаан гэж ойлгодог нөхцөлд үү

Avatar

Зочин 2021-09-24 66.181.160.77

Та нарт эрх чөлөө өгвөл дуртай тоогоо хэлж ард түмнийг элгээр нь мөлхүүлэх биз, одоо ийм байхад

Avatar

Зочин 2021-09-24 124.158.109.140

Алба тушаалаасаа сонгуулиар буучихаад их гомдолтой байна аа даа… Адагийн дээрэм-төрөө мөлжих гэж Гегель хэлсэн юм гэдэг. Төрийг л хүчгүй болгох гэж олон хүн их хичээж байна шүү….

Avatar

Зочин 2021-09-24 202.126.89.154

Лхагважав дарга аа танай нам сүйдэлж байна шүү

Avatar

ylcuun 2021-09-24 172.85.168.166

gadniixnaa alyyrchin

NewsMN Гар утасны хувилбар Татах
NEWS.mn

Мэдээллийн эх сурвалж