Аялагчид татсан тамхиныхаа ишийг ч үлдээхгүйг зорьдог болжээ | News.MN

Аялагчид татсан тамхиныхаа ишийг ч үлдээхгүйг зорьдог болжээ

Аялагчид татсан тамхиныхаа ишийг ч үлдээхгүйг зорьдог болжээ

Аялагчид татсан тамхиныхаа ишийг ч үлдээхгүйг зорьдог болжээ

Хаа таарсан газраа хогоо хаядаг дотоодын аялагчдын зохисгүй үйлдэл хэрээс хэтэрч байгаа талаарх мэдээлэл чих халууцуулах болсон. Иймээс дотоодын аялагчдын зорин очдог газруудын нэг Хар зүрхний хөх нуураас энэхүү сурвалжлагаа бэлтгэлээ.

Цэцэг дэвссэн цэлгэр тал, ногоорон дуниартах хөдөө нутаг цэлэлзэх нь хэн бүхний сэтгэлийг баясгана. Гэвч хаа нэгтээ ууттай, уутгүй хэсэг хог хөглөрөх нь бухимдал төрүүлнэ.

Улаанбаатар хотоос Хэнтий аймгийн Цэнхэрмандал сум тийш 200 км орчим засмал замаар яваад үргэлжлүүлэн 35 км шороон замаар явсны эцэст зорьсон газартаа хүрэв. Очих зам тийм ч бартаатай биш тул саадгүй явсаар ирсэн юм. Тус бүсэд ороход байгаль хамгаалагчид жолооч бүрд хогийн хоёр ширхэг уут тараагаад “Хогоо энэ уутанд хийгээд, явахдаа хүлээлгэж өгөөрэй” гэж байлаа. Мөн газар ус хөндөхгүй, ургамал ногоо таслахгүй, мод бут тайрахгүй, хугалахгүй хүндэтгэлтэй хандахыг захина.

Жуулчид хашааны гадна машинаа үлдээгээд  дотогш ороход өнө эртний түүхийг өөртөө шингээж, хүмүүний харааг баясгасан нуур цэлэлзсээр угтана.

Хар зүрхний хөх нуур нь Хар зүрх уулын өвөрт далайн төвшнөөс дээш 1675 метр өндөрт орших цэнгэг уст нуур юм. Нуурын хойно өврөөрөө модгүй, араараа ойтой шовх оройтой Харзүрх уул байдаг. Хөх нуур нь уулаар хүрээлэгдсэн олон зүйл ан амьтан, өвс ургамлаар баялаг байгалийн үзэсгэлэнт газар юм. Энэ газарт 1189 оны шарагчин тахиа жил Тэмүүжинг Хамаг Монголын хаан ширээнд залан Чингис хаан буюу Далай их хаан цол өргөмжилж байжээ.

Аялагчид нуурыг тойрон байршсан амралтын газруудаас сонгон гэр эсвэл байшинд мөн зөвхөн байгаль хамгаалагчийн зөвшөөрсөн газарт майхантай хонож болох юм. Харин хоноглох газартаа төвхнөөд амжсан хэсэг нь нуурыг тольдохоор алхана.

Хар зүрхний хөх нуурын эрэгт ойртох амаргүй. Нуурын усанд орох, сэлэх, загас барих, нуурын эргээр алхах талаар санах ч хэрэггүй. Нуур намаг балчгаар хүрээлэгдсэн болохоор дээрх зүйлсийг хийх ер боломжгүй. Зөвхөн хажуугаас нь ханатлаа харах л боломжтой. Тиймээс жуулчид нуурыг хажуугаас нь хараад дараа нь нуурын эрэг дээр байрлах Чингис хаанд зориулсан хөшөө дурсгалын зүйлсийг үзнэ. Тус хөшөөг Чингис хаан мэндэлсний 840 жилийн ойд зориулан босгосон бөгөөд түүнийг тойруулан хагас саран хэлбэртэй талбайд Монголын төрийг барьсан алтан ургийн их бага 36 хаадын модон сийлбэрийг байрлуулсан байх аж. Хүүхдүүд “Энэ хэн гэдэг хаан бэ” гэж асуухад ээж, аав нь “Урд нь байгаа самбар дээрх тайлбарыг унш” гэж байсан бол зарим нь самбар дээрх гандаж, баларсан тайлбарыг хичээнгүйлэн уншиж өгч байв. Мөн хаадыг модон дээр сийлсэн тул модтой цуг хаадын дүрс хагарч, өнгө зүс нь гунджээ.

Эдгээрийг үзэж байхдаа ч хогийн уут барьж яваа аялагчтай таарсан юм. Хог үлдээгээд явж байгаа нэг ч хүнтэй таарсангүй. Амралтын газруудын үүдээр, нуурын хөвөөгөөр, модны хажууд ил харагдах нэг ч хог байсангүй. Харин модон дотор цагаан идээ болон чихрээр таваг засч үлдээсэн байв. Үүнийг эс тооцвол дотоодын аялагчид татсан тамхиныхаа ишийг ч үлдээхгүйг зорьдог болжээ. Үүнд байгаль хамгаалагч болон амралтын газар ажиллуулж байгаа хүмүүсийн шаардлага, иргэдийн санаачилга ч нөлөөлж байгаа биз.

Нуурын гоо үзэсгэлэнг тольдсон аялагчид хэсэг хэсгээрээ нэгдэн гар бөмбөг, хүүхдүүд дээс, бөмбөг тоглож, Хар зүрхний нөх нуурын хөвөө жаргалтай хүмүүсийн дуу хөөрөөр халгина. Ингээд 00.00 цагт мотор унтарч, гэрэлгүй болохтой зэрэгцэн хүн бүр унтаж амрахаар тарцгаав. Саяхан дуу хөөрөөр халгиж байсан хүмүүс дүнгэр дүнгэр ярилцаж, аажмаар тэр хавьд салхинаас өөр чимээгүй болов.

Гэхдээ хүмүүсийг амарч, тоглож байхад салхины аясаар модон “00”-ийн үнэр тамтаггүй үнэртэж, ая тух алдагдуулж байлаа.

Монгол Улсын Засгийн газар өнгөрсөн жил Хэнтий аймгийг “Түүхэн аялал жуулчлалын төв” болгосон. Хар зүрхний хөх нуурыг зорин очих аялагчдад үзүүлж буй үйлчилгээг ч сайжруулах шаардлага тулгарчээ. Тухайлбал, Хар зүрхний хөх нуур хүрэх зам харьцангуй бартаа багатай ч нэгэнт түүхэн аялал жуулчлалын төв болгох гэж байгаа бол нуур хүрэх замыг хатуу хучилттай болгох шаардлагатай байна. Нууранд найдвартай, бат бөх гүүр хийж, зорьж очсон хүмүүсийг нууртай илүү ойртуулах боломжоор хангах  шаардлага ч байна.

Мөн Алтан ургийн хаадыг модон дээр сийлсэн нь хагарч үзэмжээ алдсан тул чулуун дээр сийлэх зэргээр үзэмжийг нь сайжруулж, алтан ургийн хааддаа хүндэтгэлтэй хандах.  Жуулчдыг үргээж, тав тух алдагдуулдаг нүхэн жорлонгоос салж, шинээр боловсон "00"-той болох шаардлага байна.

Р.ДУЛАМ

Энэ мэдээнд өгөх таны сэтгэгдэл?
39
ЗөвЗөв
1
ГайхмаарГайхмаар
1
ХарамсалтайХарамсалтай
0
ХахаХаха
0
ХөөрхөнХөөрхөн
0
ТэнэглэлТэнэглэл
0
БурууБуруу
Баярлалаа!

Холбоотой мэдээ

17 сэтгэгдэл

News.mn сайтад сэтгэгдэл оруулахад анхаарах зүйлс

Avatar

malchin 2020-07-20 202.9.46.186

Tuv aimgiin Erdene symiin Tamgan yyliin uvurt ger maihantai bairlaj sar garyi hygatsaand beltgel syrgyylia bazaasan syriin harvaaniihan gesen nuhdvvd vldeesen hogoo tseverleerei.. vndesnii sportoo hugjvvlj amjiltvgargaj bolnoo..eh oron gzar shoroogoo byzarlaj bolohgvi ee ..hogoo awaarai

Avatar

Зочин 2020-07-20 172.58.140.3

Bolovson 00-toi boloh heregtei modon siilberee archilbal olon jiliin nastai bolgoj bas bolno doo. filler conditioner organic oil zergeer archilbal ongo uzemj ni sergeed l irne!

Avatar

Зочин 2020-07-20 176.63.23.193

Зарим амралт нь маш цэвэрхэн хашаандаа бөртийх ч хоггүй цэвэрлэдэг. Зарим нь амралт нь маш бохир

Avatar

zochin us 2020-07-20 66.181.186.124

suulde tsagdaa nart guanzni hool zooson 3 udaa suulde abgain tiim yum abna geel ih hetsuu yumaa.shorond baisan duude ch hool zooy chadagui.guanzni hool olon hund amsh ih unetei tusdiin baigaz.mini mes zasaliin emch ahiig tsagda zodood gariig hugalsan shdee.bohir tsagdaa chi helsen ugiig abirmed general medsen shuu bi helsiin. hudla araas amerikt baiga duug min duudad bolood duu min abart ory uhsen daramtaas bolood.abirjab tsagdaa minii duug alsanl daa. bi honzon bodno.

Avatar

zochin 2020-07-20 66.181.186.124

minii aab partisan baisan bolhor zuunbayan baisan bolhoor bohir tsagdaa ih honzon bodson bailaa. dandaa hdlaa tolbor nehel baih gazargui bolgoson shdee. emnelges hogol tuugaal tsagdaa. tsagdaa chi ter uhesen lamiinha tsaogtsoo nadaas bitgia suugarai. bunmanjid chi adilhan tsus harbasan geluu hohin ee h**** daa zoblongiin boortsog deeremdey ideheer ungedin. tsagdaad bainga hool zoodog baila udurt 3 udaa bur suulde abgai huhduud deerelheed ehelsen mashin terege uguuduh geed.

Avatar

zochin 2020-07-20 66.181.186.124

yun ih gomdol gargasiin hot pepper hoshin alialagch abgai minee. belgiun visa gargana chi tunii esreg hudlaa meduulag ug gel mahs olon hun ingey visa absan. belgium visa hun alsan huni tolbor hiideg heregsel egyu asuult asujina. adilhan minii duuges hongon gemtel absan baiy yun baashtain.minii duu 3 jil hebtey baigad daramtanas bolod uhsen.bumnanjid alsann shdee minii duug. gemteles emnelges hooy gargaal mash ih doromjilson mini aab partisan abisan bolhoor bohir tsagdaa ih honzon bodson baisan.

Avatar

Зочин 2020-07-20 66.181.186.124

buruu ergelt kino der uchral gishuni amdral garjina. gemgui huness mongo abahiin tuld arhii uuy baigaad abaart orson uhtel bolson tsagtsaso uehh bolsoniig meded mongo salgah oroldolgo. namaig zamiin tsagdaa der abaachad boroohoigor zodson shde Oyundari gishuune. minii ahiin compani narantuulin naimani hamag mongiid bituuljileed alga bolson. bas mes zaslch emchiig zodoy hund gemteesen bumnanjid hurandaa bohir tsagdaa. bumnanjid yabdag nilah amragta muuhai ug helsen geed yargalsan.

Avatar

amar 2020-07-20 202.55.188.38

7.11 тэнд очсон 5000 төгрөгний хураамж авсан.Хогний уут нэхсэн гайхсан янзаар хараад байхгүй гэсэн

Avatar

Pee 2020-07-20 202.55.191.130

Harhad Hudoonii bololtoi aylagchid bas ikh baina. Hotiinhnoos ers yalgarch baina lee, hogoo shuud il zadgai haydag. Hotiinhon buusan gazaraa tsemtsiilgeed yavj baihad hodoonii aylagchid shuud uutand ch hiihgu orhiod yavj baigaatai taarj bailaa.
Hotiinhon dotoroo bas 2 yalgaraad baigaa haragdana. yag unagan hotiiin, bolovsroltoi, ugaasaa hogoo hamaad surtsan humuus bolon hotod eej aav ni turuugui, hudoonii soyoltoi heseg ni shuud l arhi uuj ehleeed hogoo haa hamaagui haydag.

Avatar

Зочин 2020-07-20 202.9.46.150

Jorlongiin asuudlaa l shiidchihvel

Avatar

үхэр 2020-07-20 185.124.28.174

ЯДАЖ ГАНДАНГИЙН ШЭЭС УГААДАСТАЙ ГУДАМЖАА ЯНЗАЛЧИХВАЛ..ЗА МОДОН ЖОРЛОНГООСОО ЭНЭ ЗУУНДАА Л САЛАХГҮЙ ШИНЖТЭЙ. ХОРВООГИЙН ХАМГИЙН ХОЦРОГДСОН ОРОН ШҮҮ ДЭЭ БҮХ ТАЛААРАА.ХАДГААР МОД БООМИЛЖ а**а.БААСТАЙ ПАМПЕРСУУДАА ГОЛРУУ ЧУЛУУДНА

Avatar

Зочин 2020-07-20 202.21.108.202

Бэлээхэн пункер байхад пункерийн хажууд хогоо овоолж байгаа хүмүүс байгальд хог хаяхгүй байна гэж байхгүй.

Avatar

Бгл 2020-07-20 202.126.88.142

Хүн бид хүсэл шуналаасаа ангид байж Байгаль дэлхийгээ ариун дагшин байлгахгүй бол Байгаль биднээс хариугаа авч болдогийг дэлхий нийтээрээ өнгөрсөн 8 сарын хугацаанд харлаа…..цаашид ч харуулах янзтай бн…..
Хүн бид л өөрчлөгдөхгүй бол Байгаль бидэнд амьдрал өгсөн шигээ буцаагаад авна.

Avatar

Zochin 2020-07-20 122.201.24.184

Hudlaa shuu,manaihan boloogui bnlee,tuul,uvs nuuriin ereg geed mash ih bohirdson bna grsrn

Avatar

God 2020-07-20 202.126.88.142

Хотынхон Туул голоо ширгээж өмхийрүүлчээд хотоос гарч бусад аймгуудын уул ус байгаль дэлхийг бузарлаж байгаан….тэд үүнийхээ хариуг хүртэхдээ л хүртэнэ…..

Avatar

Зочин 2020-07-20 172.58.140.3

Hotiinhonii soyol arai deer baihaa

Avatar

Зочин 2020-07-20 103.87.255.66

Нуурын эрэг дээрхийг янзлах хэрэгтэй. Аль 4 жилийн өмнө очиход нэг төмөр шат байсан. Одоо яг л хэвээрээ байна лээ. Машин бүрээс 5000 төгрөгний хураамж авч байсан. Модон жорлон бол айхтар үнэр танартай. Амрахад хэцүү болсон байна лээ.

NewsMN Гар утасны хувилбар Татах
NEWS.mn

Мэдээллийн эх сурвалж