“Ноолуураа зарах гэж яарах хэрэггүй, хадгал” | News.MN

“Ноолуураа зарах гэж яарах хэрэггүй, хадгал”

“Ноолуураа зарах гэж яарах хэрэггүй, хадгал”

“Ноолуураа зарах гэж яарах хэрэггүй, хадгал”

Дэлхийн эдийн засагт эрсдэл үүсгээд буй шинэ коронавирус (Covid-19)-ийн халдвартай холбоотойгоор энэ жил ноолуурын ханш унана гэх таамгийг эдийн засагчид дэвшүүлээд байна. Тиймээс энэ жил ноолуурын үнэ ямар байх, ноолуурын үнийг тогтмол байлгах тал дээр ямар ажил хэрэгжүүлж буйг Хөдөө аж ахуйн бирж (ХААБ) -ийн гүйцэтгэх захирал Х.Баатараас тодрууллаа.


Сүүлийн жилүүдэд ноолуур өндөр үнэтэй гарах болсон. Энэ жил ноолуур ямар үнэтэй байх вэ. Covid-19-ийн халдвартай холбоотойгоор ноолуурын үнэ өмнөх жилүүдийнхээс хямд байна гэх таамгийг эдийн засагчид өгөөд байгаагаас иргэдийн дунд ноолуурын үнэ унах юм байна гэсэн ойлголт бий боллоо?
-Ноолуурын үнэ ханш нь олон зүйлээс шалтгаална. Үндэсний үйлдвэрүүдийн эрэлт, гадаад зах зээлийн эрэлт, дэлхийн зах зээл дэх ноолуурын үнэ зэргээс хамаардаг. Өнгөрсөн жил ноолуур өндөр үнэтэй гарсан ч жилийн сүүлээр үнэ нь буурсан. Энэ нь БНХАУ, АНУ хоорондын худалдааны дайнаас шалтгаалсан.

Энэ жилийн хувьд ноолуурын үнийг өнгөрсөн оныхоос бууруулахгүй байлгахын тулд Засгийн газар, Хүнс хөдөө аж ахуй, хөнгөн үйлдвэрийн яам, Хөдөө аж ахуйн бирж тодорхой ажлуудыг хэрэгжүүлэхээр ажиллаж байна.

-Тухайлбал?

-Засгийн газар нь Хөгжлийн банкнаас ноолууран бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэгч үндэсний үйлдвэрүүдэд тодорхой зээл олгох чиглэл өгсөн.

Зах зээлд өрсөлдөөн бий болсноор ноолуурын зах зээлийн бодит үнэ тогтдог. Covid-19-тэй холбоотойгоор гадаад орнууд Монгол  Улсаас ноолуур худалдаж авах гэрээ хэлэлцээрийг хийгээгүй байгаа ч гэрээ хэлэлцээр хийх санал тавьж буй байгууллага, хүмүүс бий. Урд хөршид халдвар буурч байгаа нь байдал удахгүй хэвийн болох байх гэсэн таамгийг бий болгож байна.

Монголын ноолуурын зах зээлийг өрсөлдөөнтэй болгосноор ноолуурын үнэ буурахгүй байх нөхцөл бүрдэнэ.

Хэсэгчилсэн онц байдал цуцлагдвал дөрөвдүгээр сарын эхээр аймаг, сумдад ноолуурын худалдаа зохион байгуулна. Ноолуурын төвлөрсөн худалдаанд  дотоод, гадаадын аль болох олон компани, хувь хүнийг оролцуулахыг зорьж байна.

-Энэ жил ноолуур яг хэдэн төгрөгийн үнэтэй байх вэ?

-Одоогоор үнийг тодорхой хэлэх боломжгүй байна. Засгийн газрын “Ноолуур” хөтөлбөрийн хүрээнд авч хэрэгжүүлж байгаа олон талт арга хэмжээний үр дүнд 2017 оноос ноолуурын үнэ өссөн. Ноолуурын дундаж үнэ 2015 онд нэг килограмм нь 61.3 мянган төгрөг байсан бол 2017  онд 87.8 мянган төгрөг, 2019 онд 127.6 мянган төгрөг болж өссөн. Ноолуурын үнийг аль болох бууруулахгүй байлгахын тулд бид ажиллана.

Малчид, хоршоологчдод хандаж хэлэхэд коронавирусээр далимдуулан ноолуурыг хямд үнээр авах гэсэн явуулгад автаж болохгүй гэдгийг онцлон хэлмээр байна.

Үндэсний үйлдвэр, болон гаднын орны бизнес эрхлэгчид ноолуурын зах зээлд өрсөлдсөнөөр боломжийн үнэ тогтно гэдгийг хэлсэн. Монголын ноолуур эрэлт өндөртэй, бас чанар сайтай. Монгол Улс дэлхийн ноолуурын зах зээлийн 40 гаруй хувийг бэлтгэж байна. Монгол ноолуур нь стратегийн чухал түүхий эд, дэлхийн зах зээлд эрэлттэй байдаг. Тиймээс зохион байгуулалттай арга хэмжээ авснаар ноолуурын үнийг бууруулахгүй байх боломжтой. Ноолуурын үнийг Хөдөө аж ахуйн бирж малчдад зарлах болно. Ноолуурын бодит үнэ тогтох хүртэл ноолуураа хямд үнээр өгөхгүй, элдэв явуулгад өртөхгүй байхыг малчдад уриалж байна.

-Малчид ямаагаа самнаж дуусаад л ноолуураа тушааж байгаа харагддаг. Энэ нь амьдралын шаардлагатай нь холбоотой байх л даа?  

-Нэг талдаа амьдралын шаардлага ч нөгөө талаар ноолуураа үнэ хүргэж, орлогоо нэмэгдүүлэх нь чухал асуудал.

-Үндэсний үйлдвэрүүд нийт ноолуурын хэдэн хувийг ашигладаг вэ. Өрсөлдөөн бий болгохгүй хямд үнээр авах нь үндэсний үйлдвэрүүдэд л ашигтай байх, тийм үү?   

-Монголчууд 10 мянган тонн ноолуур бэлтгэдэг. Өнгөрсөн жил 2700 тонныг нь үндэсний үйлдвэрүүд ашигласан. Энэ жилийн хувьд 3000-4000 тонныг л үндэсний үйлдвэрүүд авна гэж тооцож байна. Үлдсэн нь гадаад зах зээл рүү угаасан, самнасан хэлбэрээр гардаг. Тийм учраас л өрсөлдөөн хэрэгтэй. Үйлдвэрүүдийн хувьд аль болох хямд үнээр авч их ашиг олохыг бодно шүү дээ. Малчид мэдээж боломжийн үнээр ноолуураа худалдаж орлогоо нэмэгдүүлэхийг зорино.

-Монгол ноолуурыг хэчнээн орон руу экспортолдог вэ. Хэдэн хувийг нь БНХАУ руу экспортолж байна вэ?

-Самнасан байдлаар Итали, Япон руу гаргадаг. Ноолуурын 70 орчим хувь нь угаасан хэлбэрээр БНХАУ руу гардаг. Монголын ноолуурын зах зээлийн гол түнш нь БНХАУ-ын бизнес эрхлэгчид.

-Малчид хамгийн эртдээ хэдий үеэс ямаагаа самнаж эхэлдэг вэ. Ноолуурын үнийг яаж тогтоож, хэдэнд зарладаг юм бэ?

-Орчин нөхцөлөөсөө шалтгаалаад гуравдугаар сараас Дорнод, Сүхбаатар, Хэнтий зэрэг зүүн аймгууд ямаагаа самнаж эхэлдэг бол баруун аймгууд тавдугаар сарын сүүлээр ямаагаа самнадаг. Ноолуурын төвлөрсөн худалдаан дээр үнэ ханш бодитой тогтоно.

Иймээс малчид ноолуурын худалдаа, биржийн үнийн мэдээллийг авч ноолуураа зарах нь зүйтэй байна.

-Ноолуур хадгалах хугацааг заагаагүй байдаг ч нийгэм, эдийн засгийн байдал тогтворжтол хадгалж болох уу?

-Болно. Гэхдээ байдал удахгүй цэгцэрвэл, тийм ч удаан хадгалах шаардлагагүй.  Дөрөвдүгээр сар гараад ноолуурын зах зээлд үндэсний болон гадаадын үйлдвэр, компаниуд ноолуур авч үнэ тогтоно гэж үзэж байгаа.

Энэ мэдээнд өгөх таны сэтгэгдэл?
13
ЗөвЗөв
3
ХахаХаха
1
ТэнэглэлТэнэглэл
1
БурууБуруу
0
ХөөрхөнХөөрхөн
0
ГайхмаарГайхмаар
0
ХарамсалтайХарамсалтай
Баярлалаа!

Холбоотой мэдээ

38 сэтгэгдэл

News.mn сайтад сэтгэгдэл оруулахад анхаарах зүйлс

Avatar

Зочин 2020-03-10 66.181.176.203

Уг нь Улаан сайд малчидаа бодсон юм шиг байгаа юм. Малчид нь 30 жил шулуулсан, одоо тахалаар лалимдуулж засгийн нэрийг харлуулах гэсэн Ченж нарынхаа хатгаасаар, тэднийхээ аманд ахин лав унахаар "яараад" байх шиг байгаа юм. Ноолуур ямар бээх мах, гашлах сүү биш дээ.

Avatar

Зочин 2020-03-10 66.181.164.243

Энэ нэг оройгүй тэнэг үхширсэн коммунистоо зайлуулаач ээ. Бид ямар өртэй юм бэ Тэгэхгүй бол энэ нөхөр амиа хорлож гай болно шүү.

Avatar

Монгол 2020-03-10 202.126.89.100

Ийм авилгач хулгайчаа баталчихсан хүнийг хулгайг нь хийлгээд байлгаад байдаг ямар засаг вэ
Өөрсдийн нэг болохоор тэр үү

Avatar

Зочин 2020-03-10 202.179.24.169

энэ чинь нөгөө гаалийн баатар уу

Avatar

Иргэн 2020-03-10 59.153.113.26

Цаддаггүй ходоодтой. Ханадаггүй шуналтай, Халдаггүй нүүртэй, МАН-ийн нөмөрт баттай багтсан, Манаы улсын хашир туршлагатай, Шилдэг тэргүүний Тод манлай, Тонж гарамгай авилгачин Баатар аа.

Avatar

Зочин 2020-03-10 202.126.89.111

Хаа н бмрж үндсэндээ юу ч нийхгүй байгаа шал худлаа тайлан иэдээ гаргана ёрнь хувийн малаа мах болгоод сүү ноос ноолуурыг нь зарж идлээ гэж ажилчдаас авсан татварын мөгийг өгч урамшуулдань шудрага бус шүү

Avatar

hm 2020-03-10 103.26.193.80

Hue enchodoo yuu bolj bna aa? ES Hurelsuh turd ajillaj baigaa shuuheer gem buruutai n togtoogdson humuusiig ajlaas n hal geegui biluu.

Avatar

Зочин 2020-03-10 192.82.78.23

энэ нөхөр яахаараа энд явдаг билээ . нөгөө юмаа залуучуудад зааж байна уу

Avatar

Batbayar 2020-03-10 202.126.88.227

Er hun tugch barina tugalch hariulna gedeg ene de.

Avatar

ӨӨ 2020-03-10 64.119.22.37

ЭНЭ АВИЛГАЧ ТЭТГЭВЭРТЭЭ ГАРААЧЭЭ.

Avatar

Зочин 2020-03-10 64.119.25.222

Монголын ноолуурын зах зээлд Зохицуулалтыг алдагдуулж Эмх замбоаагуй байдлыг бий болгох гэсэн Ченжууд олон бна даа ?! Малчид ноолуурын зах зээлээ мэдэх ,таних нь зев штээ!

Avatar

зочин 2020-03-10 203.91.118.180

өө нөгөө алдарт гаалийн баатар аан

Avatar

Энэ гэмт хэрэгтэнд бүү итгэ 2020-03-10 45.51.113.91

Ха ха. Хятад, Итали г.м. ноолуурын гол худалдан авагчид коронавируст сөхөрчихөөд байхад юун ноолууртай манатай. Ноолуурын үнэ навс унана даа. Энэ авлигач малчдад буруу юм зааж гай болох нь дээ

Avatar

Zochin 2020-03-10 88.123.12.143

Za hamaa yuu Shah gej bn

Avatar

зочин 2020-03-10 202.179.26.5

Шоронгийн өвөө юу мэдэхэв дээ.Авилга авахаас өөрөөр амьдарч чадахгүй юм чинь

Avatar

Amar 2020-03-10 182.160.39.141

Хөөе.Нөгөө авилгалын хэрэгтэнд албан тушаал хашуулахгүй гэсэн хууль хаачсан бэ?

Avatar

Amar 2020-03-10 182.160.39.141

Энэ хулгайчаа хөөж явуулаач ээ.

Avatar

Зочин 2020-03-10 192.82.71.34

Энэ хулгайчийг одоо хүртэл төрд ажиллуулаад байгаа юм уу МАН намч ёстой хулгайчийн нам байна даа бүүр идсэн хулгайлсан луйвардсан нь зохисон байна тарга сайн авчээ Баатар хулгайч

Avatar

Зочин 2020-03-10 202.55.183.108

Хонио чоноор мануулав. Энэ засрахгүй хүн дээ. Юуг шамшигдуулж байгаа бол доо?

Avatar

Зочин 2020-03-10 103.212.116.154

Хөөе ээ Нөгөө сайн эр шив дээ

Avatar

луйварчин 2020-03-10 185.220.101.46

Хачин балай баас юу гээд хуцаад байна энэ нэг газрын том дарга байсан идаж уусан гэсэн энэ тэнэгийн үгийг дагадаг гэж юу байсан юм.

Avatar

Зочин 2020-03-10 202.126.89.232

Эсрэгээрээ туулаа даа.итали япон хятад руу ноолуураа гаргана.энэ орнууд нь вируснаас илүү хохирол амсана.тансаг хэрэглээний зах зээл энэ жилдээ муу байна.

Avatar

Baatar 2020-03-10 27.123.213.62

MAN Baatar gej huniihee hergiig bur martsan tuunii holbogdogch nar ted hereg hiij hurgan darga hiiseer bgaa nuguu erguu balaii bolson gej onshilson hun darga bolson hehehehe

Avatar

Зочин 2020-03-10 202.179.27.166

Шийтгэлээ аваад ялаа эдлээд гарсан хүн байна. Олоо тэгээд жирийн иргэн шиг ажиллаж амьдарч болохгуй гэсэн үг үү_

Avatar

Зочин 2020-03-10 192.82.71.34

Улс ард иргэдийн хохиролыг барагдуулаагүй шүү дээ их олон тэр бумыг хулгайлсан даа

Avatar

hm 2020-03-10 103.26.193.80

Jiriin irgen shig amidarch bolno. Turd ajillaj bolohgui.

Avatar

Зочин 2020-03-10 66.181.169.162

Энэ одоо юу вэ юу вэ юув

Avatar

Зочин 2020-03-10 66.181.161.93

Энэ хулгайч яагаад дээр суучихаад олон юм яриад байгаа юм бэ амташсан элээ 13 дахин гээч болох байх даа авилгалын мөнгөө идээд гэртээ хэвтэж болдоггүй юм байх даа , хувиараа юм хийх гэхээр толгойн хүрдэггүй байх тэгээд ямарч хамаагүй дарга болж аваад мөнгө хусдаг, тэн нь толгой шаардахгүй амар байгаа байлгүй хөөрхий амьтан

Avatar

Zochin 2020-03-10 202.55.191.130

Ene avilgalch nuhur iim ajil hiih erhtei yu?

Avatar

Зочин 2020-03-10 203.169.48.150

Авилгалч гаалийн Баатар гэх энэ этгээд биржийн захирал хийх ёс зүйтэй хүн мөн үү. Наадхаа зайлуул. Хувийнхаа компанид ажиллана биз

Avatar

Зочин 2020-03-10 202.126.89.50

Odoogiin ene hichneen terbumaar hulgaildag humuusiin derged X. Baataryn avilga gd bsan yum ochuuhen yum bsiin bishuu? Avilga yag unendee avsan yumuu?

Avatar

Админ Хэрэглэгч 2020-03-10 124.158.107.71

Ингээл авилгач хулгайч луйварчид хамгийн өндөр цалинтай ажилд очоод суучихсан дээрээс шээгээд суугаад байх уу?

Avatar

Зочин 2020-03-10 202.126.89.50

Odoogiin ene hichneen terbumaar hulgaildag humuusiin derged X. Baataryn avilga gd bsan yum ochuuhen yum bsiin bishuu? Avilga yag unendee avsan yumuu?

Avatar

Өөдрөг үзэлтэн 2020-03-10 202.131.241.210

Ноолуур хадгалалт даадаггүй, тусгай орчинд хадгалахгүй бол болохгүй түүхий эд, самнасан даруйдаа сайн чанартай байдаг. Мэдэхгүй байж их мэдэмхийрэх юм даа.

Avatar

Туф 2020-03-10 182.160.37.94

Энэ юу вэ … юу харчих ваа

Avatar

Зочин 2020-03-10 202.55.188.85

Гаалийн Баатар гэх үү, 100 саяын баатар гэх үү? Аль нь зохимжтой вэ? Одоо тэгээд удахгүй оймс гутал бандаажнууд эргээд албандаа томилогдоход нэг их гайхах хэрэггүй, сэтгэл зүйн бэлтгэлтэй байх ёстой болж байна.

Avatar

Зочин 2020-03-10 202.55.188.85

Гаалийн Баатар уу?

Avatar

м 2020-03-10 124.158.107.35

энэ гэмт хэрэгтэн авилгачыг яах гэж энд ажиллуулж бгн ,

NewsMN Гар утасны хувилбар Татах
NEWS.mn

Мэдээллийн эх сурвалж