Үндсэн хуулийн өөрчлөлтийг хэлэлцэхийг 98.4 хувиар дэмжлээ | News.MN

Үндсэн хуулийн өөрчлөлтийг хэлэлцэхийг 98.4 хувиар дэмжлээ

LiveҮндсэн хуулийн өөрчлөлтийг хэлэлцэхийг 98.4 хувиар дэмжлээ

Үндсэн хуулийн өөрчлөлтийг хэлэлцэхийг 98.4 хувиар дэмжлээ
17 : 25
2019-6-18

Үндсэн хуулийн эх баригчаар Д.Лүндээжанцанг томиллоо

УИХ-ын үдээс хойших хуралдаанаар Үндсэн хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах хуулийн төслийг хэлэлцүүлэгт бэлтгэх ажлын хэсгийн бүрэлдэхүүнийг баталлаа.

УИХ-ын Төрийн байгуулалтын байнгын хорооны хуралдаанаар Үндсэн хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төслийг хоёр, гурав дахь хэлэлцүүлэгт бэлтгэх ажлын хэсэг байгуулж, Ө.Энхтүвшин ахлагчаар, Үндсэн хуулийн эх баригчаар Д.Лүндээжанцанг томилсныг чуулганы хуралдаан дээр Төрийн байгуулалтын байнгын хорооны дарга С.Бямбацогт танилцуулав. Ажлын хэсгийн гишүүдэд Ж.Батзандан, Д.Оюунхорол, Я.Санжмятав, Ц.Мөнх-Оргил, Х.Нямбаатар, Г.Солтан нарын гишүүд багтжээ.

Мөн УИХ-ын чуулганы нэгдсэн хуралдаанаар Ёсзүйн дэд хорооны бүрэлдэхүүнд өөрчлөлт оруулах хуулийн төслийг хэлэлцлээ. Ёсзүйн дэд хорооны бүрэлдэхүүнээс Д.Тогтохсүрэнг чөлөөлж, Б.Бат-Эрдэнийг нэмэхийг гишүүдийн олонхи дэмжсэн юм.

Хэлэлцсэн асуудалтай холбогдуулан үг хэлж, асуулт асуух гишүүн байсангүй.

Үүгээр чуулганы хуралдааныг хаалаа. Маргаашнаас УИХ-ын гишүүд тойрогтоо ажиллаж, Үндсэн хуулийн нэмэлт өөрчлөлтийн төслийн талаар иргэдэд мэдээлэл өгөх тал дээр анхаарч ажиллахыг УИХ-ын дарга Г.Занданшатар гишүүдэд анхааруулав.

15 : 23
2019-6-18

Үндсэн хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах хуулийн төслийг 98.4 хувиар хэлэлцэхийг дэмжлээ

Чуулганы нэгдсэн хуралдаанаар Үндсэн хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төслийг хэлэлцэх эсэхийг хэлэлцэж дууслаа. Хуулийн төсөлтэй холбогдуулан иргэдээс ирүүлсэн санал, шүүмжлэлийг уншиж танилцуулснаар Үндсэн хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төслийг хэлэлцэх нь зүйтэй гэсэн Төрийн байгуулалтын байнгын хорооны саналын томьёоллоор санал хураалт явуулахад чуулганы хуралдаанд оролцсон 62 гишүүний 61 нь буюу 98.4 хувь дэмжсэнээр Үндсэн хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах хуулийн төслийг дараагийн хэлэлцүүлэгт бэлтгүүлэхээр Төрийн байгуулалтын байнгын хороонд шилжүүллээ. Эрчим хүчний сайд Ц.Даваасүрэн хуулийн төслийг ганцаараа дэмжээгүй юм. Харин УИХ-ын гишүүн Ц.Мөнх-Оргил хүндэтгэх шалтгаанаар санал хураалтад оролцсонгүй.

УИХ дахь МАН-ын бүлгийн дарга Д.Тогтохсүрэн санал хураалтыг илээр явуулах буюу гишүүд гараа өргөж саналаа өгөх  горимын санал гаргасныг гишүүдийн олонх дэмжсэн тул  дээрх хуулийн төслийг хэлэлцэхийг дэмжиж байгаагаа гишүүд гараа өргөж саналаа өгсөн юм.

13 : 43
2019-6-18

М.Энхболд: Төсвийг Засгийн газрын мэдэлд өгөх нь зохистой биш

Монгол Улсын Үндсэн хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төслийг хэлэлцэх эсэхийг хэлэлцэж байгаатай холбогдуулан гишүүд ажлын хэсгээс асуулт асууж дууссаны дараа хуулийн төслийн талаар Үндсэн хуулийн цэц, Засгийн газраас ирүүлсэн санал тус бүрийг уншиж танилцууллаа.

Үндсэн хуулийн цэцээс ирүүлсэн саналд “Үндсэн хуулийн 64.1-т Үндсэн хуулийн цэц бол Үндсэн хуулийн биелэлтэд хяналт тавих бүрэн эрх бүхий байгууллага. Үндсэн хуулийг чандлан сахих баталгаа мөн гэж заасан бөгөөд Үндсэн хуулийн цэц эдүгээ хүчин төгөлдөр үйлчилж байгаа Үндсэн хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах саналыг УИХ-д өргөн мэдүүлэхгүй болно.

Үндсэн хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах хуулийн төсөл нь Үндсэн хуулийн үндсэн бүтэц, суурь үзэл баримтлалын агуулгад бүрэн нийцсэн байвал зохионо” гэсэн дүгнэлтийг УИХ-д ирүүлснийг УИХ-ын дэд дарга Л.Энх-Амгалан уншиж танилцууллаа.

Харин Засгийн газраас ирүүлсэн саналыг ХЗДХ-ийн сайд Ц.Нямдорж уншиж танилцуулсан юм. Тэрбээр “Гишүүдийн санаачилсан Үндсэн хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төслийг Засгийн газар наймдугаар сарын 29-ны хуралдаанаараа хэлэлцэж зарчмын хувьд дэмжсэн. ЗГХЭГ-аас Засгийн газраас гарсан саналын талаар УИХ-ын гишүүдэд танилцуулга ирүүлсэн.

Хэд хэдэн асуудлаар Засгийн газар санал, байр сууриа илэрхийлснийг ажлын хэсэг хүлээн авч хуулийн төсөлд тусган эцсийн хувилбарыг УИХ-д өргөн мэдүүлсэн байна. Засгийн газрын дэмжээгүй санал нь намын үйл ажиллагааг Үндсэн хуулийн цэц хянахаар байсныг хасах санал өгснийг ажлын хэсэг хүлээж авсан. Төрийн албаны зөвлөлийг Үндсэн хуулийн институт байхаар тусгасныг Засгийн газар дэмжээгүй. Үүнийг ажлын хэсэг мөн хүлээж авсан. УИХ-ын гишүүн нь чуулганы болон байнгын хорооны хуралдаанд биеэр оролцож итгэл үнэмшлээрээ санал өгнө гэсэн заалт байсныг Засгийн газар шаардлагагүй гэж үзсэнийг мөн хүлээж авсан. Эдгээр Засгийн газрын саналыг хууль санаачлагч гишүүд хүлээж авсан” гэлээ.

Үргэлжлүүлэн хуулийн төсөлтэй холбогдуулан гишүүд үг хэлж байна. 

УИХ-ын гишүүн Д.Тогтохсүрэн:

-Монгол Улсын Үндсэн хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төслийг дэмжиж байгаа. 1992 онд шинэ дээд Үндсэн хуулиа баталснаас хойг 27 жил болсон. Энэ бол багагүй урт хугацаа. Тухайн үед Монгол Улсын нийгэм, эдийн засаг, улс төрийн нөхцөл байдал өөр байсан. Гэтэл өнөөдөр энэ бүхэн эрс өөрчлөгдсөн. 1992 онд шинэ дээд Үндсэн хуулийг батлах үед олон улсын нөхцөл байдал ч өөр байсан. Тиймээс цаг үеийн нөхцөл байдалтай уялдуулан сууриа хуулиа тодорхой хэмжээнд нэмэлт, өөрчлөлт оруулж байгаа.

Монголын ард түмэн биднээс хоёр зүйлийг шаардаж байна. Нэг дэх нь нийгэмд ус, агаар мэт хэрэгтэй зүйл бол яахын арга шударга ёс. Тиймээс Үндсэн хуулийн өөрчлөлтөд шударга ёсыг тогтоох чиглэлээр хэд хэдэн чухал заалтууд орсон. Тухайлбал, байгалийн баялгийг ашиглахдаа ард иргэддээ тэгш, шударга байдлаар хуваарилах зэрэг өөрчлөлтүүд тусгасан. Хуулийн үг, үсэг бүхэн маш том зүйлийг тодорхойлдог. 1992 оны Үндсэн хуульд мал сүрэг төрийн хамгаалалтад байна гэсэн заалтыг оруулсан. Энэ заалт орсоор мал сүргээс гадна малчид маань төрийн хамгаалалтад орсон. Хоёр дахь нь, нийгмийн хүсэмжлэл бол хариуцлагын асуудал. Хариуцлагыг бий болгох чиглэлд Үндсэн хуулийн өөрчлөлд тусгагдсан гэж ойлгож байгаа. Хариуцлагыг УИХ-аас эхлэх зарчмыг тусгасан.

УИХ-ын гишүүн С.Чинзориг:

-Иргэдийн орлогын ялгааг арилгах, эрүүл аюулгүй орчинд амьдрах тал дээр онцгой анхаарах хэрэгтэй байна. Үндсэн хуульд тогтвортой байдлыг эрхэмлэсэн заалт оруулах зайлшгүй шаардлагатай байна. Сүүлийн 27 жил бодлого тогтворгүй, засгийн газар, төрийн албаны бүтэц тогтвортой байж чаддаггүй, сонгуулийн тогтолцоо нь тогтвортой байж чадахгүй байсаар  ирлээ. Тиймээс л бодлого, ядаж л сонгуулийн тогтолцоо тогтвортой байх хэрэгтэй. Эрх мэдлийн хуваарилалтыг оновчтой болгох шаардлагатай байна. Монгол цаашдаа нутгийн өөрөө удирдах ёстой байх уу. Үүнийг тодорхой байлгамаар байна.

УИХ-ын гишүүн М.Энхболд:

-Өнгөрсөн долоо хоногт хуулийн төслийг Төрийн байгуулалтын байнгын хороогоор хэлэлцэх үеэр ядаж ордон дотроо ойлголцлыг бий болгох ёстой шүү гэдэг саналыг би гаргасан. Энэ хугацаанд УИХ-ын дарга АН-тай Үндсэн хуулийн нэмэлт өөрчлөлтийг хэлэлцэх дэгийн тухай асуудлаар, Ерөнхийлөгчид санал өгөх тухай асуудлаар ярилцаж ойлголцох алхам хийсэн нь сайн хэрэг.

Өнөөдөр Үндсэн хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах зайлшгүй шаардлага бий болсон. 2008-2019 онуудад ажилласан гурван парламентын хугацаанд долоон удаа ажлын хэсэг байгуулагдаж Үндсэн хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах асуудлыг хөндөж ярьж байсан.

Янз бүрийн шалтгаанаар өнөөдрийг хүртэл хойшлогдсон. Өнөөдөр уг хуулийн төслийг хэлэлцэх эсэхийг яриад олон нийтийнхээ санал бодлыг авч дараа дараагийн хэлэлцүүлгийн шатанд тусгаж боломж бүрдэж байна. Нөгөө талаас 27 жилийн хугацаанд Монголын нийгэм, эдийн засгийн амьдралд нэлээд өөрчлөлт орсон. Тийм учраас үүнийг зохицуулах зайлшгүй шаардлага бий болж байгаа. Түүнээс биш хугацаа нь чухал биш.

Цаг үеийн өөрчлөлтэйгөөр холбон тайлбарлах нь зөв. Гуравдугаарт, МАН 2016 оны УИХ-ын сонгуульд оролцохдоо ард түмнээсээ асууж Үндсэн хуульд нэмэлт өөрчлөлт оруулна гэж амласан. Үүнийг ч иргэд, олон нийт дэмжсэн. Энэ утгаараа ард түмэн энэ парламентад өгсөн даалгавар нь Үндсэн хуульд нэмэлт өөрчлөлт оруулах хуулийн төсөл.  Бид парламентын засаглалыг боловсонгүй болгох өөрчлөлтийг хуулийн төсөлд тусгаж байгаа. Түүнээс биш шинэ засаглалын тухай асуудал яригдаагүй. Хэрэв шинэ  засаглалын тухай ярих бол шинэ Үндсэн хуулийн тухай асуудал яригдана. Тиймээс парламентын засаглалаа сайжруулах, боловсонгүй болгох чиглэлээр хийгдэж байгаа өөрчлөлт гэж хараад нэгдмэл нэг ойлголттойгоор хуулийн төслийг дэмжээд явах нь зөв.

УИХ-ын хэнтэй ч хуваалцдаггүй бүрэн эрх бол улсын төсвийг батлах асуудал. Ард түмний сонголтоор бүрдэж хариуцлага хүлээсэн байгууллагын хувьд улс орны нийгэм, хөгжлийн асуудлыг хэрхэн, яаж залж явах уу гэдэг нь төсвөөс хамаардаг. Төсвийн эрхийг нь Үндсэн хуулийн өөрчлөлтөөр Засгийн газарт өгч байгааг эргэж харах хэрэгтэй. Хоёрдугаарт, төрийн бодлого нэгдмэл байх атал хуулийн өөрчлөлтөөр орон нутгийн удирдлагыг сонгох, томилох нь түвшин төвшиндөө өөр болж байна. Энэ нь хэр нийцтэй вэ гэдгийг дараа дараагийн хэлэлцүүлгийн үеэр анхаарах хэрэгтэй. Мөн орон нутагт нь татварын эрхийг өгсөн байна. Татварыг зөвхөн хуулиар тогтооно гэсэн зарчим алдагдаж байна.

УИХ-ын гишүүн Х.Баделхан:

-Үндсэн хуульд өөрчлөлт оруулахдаа ард түмнээс асуух ёстой. Энэ бол ард түмний хууль. 27 жилийн хугацаанд хүмүүсийн сэтгэхүй, ахуй, амьдрал өөрчлөгдсөн. Өөрчлөх зайлшгүй шаардлага гарсан. Өнөөдөр амьдрал шударга ёсыг хүсч байгаа.

УИХ-ын гишүүн О.Содбилэг:

-Энэ төслөөр цомхон хүрээнд цөөхөн өөрчлөлт орж байгаа. Бид иргэддээ зөв бодитоор тайлбарлах ёстой. Монгол Улс гэж юу вэ, Монголын ирээдүй ямар байх вэ зэрэг томоохон асуудлаа хөндөхгүй байна.

10 : 07
2019-6-18

“Үндсэн хуулийн 2000 оны өөрчлөлтөөр сууринд нь гэмтэл үүсгэсэн”

УИХ-ын чуулганы нэгдсэн хуралдаан эхэллээ. Хуралдаанаар Монгол Улсын Үндсэн хуульд оруулах нэмэлт, өөрчлөлтийн төсөл/ Улсын Их Хурлын гишүүн Д.Лүндээжанцан нарын 62 гишүүний өргөн мэдүүлсэн хуулийн төслийн нэг дэх хэлэлцүүлгийг үргэлжлүүлнэ.

Тус хуулийн төслийг өнгөрсөн долоо хоногийн Баасан гаригийн чуулганы хуралдаанаар хэлэлцэж эхэлсэн бөгөөд УИХ-ын гишүүд асуулт асуух явцад ажлын цаг дуусч, түр хойшлуулсан юм.

Тиймээс үргэлжлүүлэн гишүүд асуулт асууж байна.

УИХ-ын гишүүн Ж.Батзандан:

-Үндсэн хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах хуулийн төсөл ард нийтийн  санал асуулгаар орж, ард түмнээсээ асууж байж эцсийн шийдвэрээ гаргана гэж тооцож, ШИНЭ намын гишүүд болох Л.Болд бид хоёр хэлэлцүүлэгт оролцоод сууж байна. Өөрсдийгөө сөрөг хүчин гэж үзэж байгаа Ардчилсан намын нөхөд картаа сугалаад алга болсон. Гэхдээ Ардчилсан намын дэд дарга Х.Тэмүүжин Үндсэн хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах хуулийн төслийг дэмжинэ гэдгээ хэвлэл мэдээллийн хэрэгслээр илэрхийлсэн байна лээ. Нийгмийн үзэл бодлыг нэгтгэх чиглэлд онцгой анхаарч ажиллах ёстой. Өнгөрсөн долоо хоногт чуулганыг яаралтай завсарлуулсан шалтгаан нь Ерөнхийлөгчтэй уулзаж зөвшилцөнө гээд УИХ-ын дарга та орсон. Төрийн гурван өндөрлөгийн байр суурь нэгдмэл байдалд хүрсэн үү.

УИХ-ын дарга Г.Занданшатар:

-Үндсэн хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах хуулийн төсөл 10 жил, гурван парламент дамжиж эрдэмтэд, судлаачдын оролцоотойгоор бүтсэн хуулийн төсөл. Улстөрийн намууд, төрийн бус байгууллагууд эрдэмтэн судлаачдын олон жилийн нөр их хөдөлмөр, гурван парламентын бүтээл. Өнөөдөр өргөн бариад л хэлэлцэж байгаа болохоос биш олон хүний хөдөлмөр шингэсэн хуулийн төсөл. “Би хийгээгүй юм чинь чи болохгүй” гэсэн зарчмаар хандаж болохгүй. Үндэсний аюулгүй байдлын зөвлөлийн гишүүд санал солилцсон. Агуулга, санал нэг байгаа учраас хуулийн төслийг хэлэлцэж байгаа гэж ойлгож болно. Ардчилсан намын гишүүдийн хувьд улс төрийн тодорхой шалтгаанууд байдаг байх. Гэхдээ өөрсдөө өргөн барьж, дэмжиж явсан хуулийн төслөөс хойшоо ухраад суучхаагүй гэж бодож байна. Ардчилсан намынхан давхар дээлийг тайлъя гэж өчнөөн жил ярьсан. Одоо үүнээсээ ухарчхаагүй гэж бодож байна. Дордуулсан долоон өөрчлөлтийг засъя гэж зөндөө ярьсан. Мөн үүнээсээ зугтчихаагүй гэж бодож байна. Байгалийн баялгаа тэгш хүртээмжтэй болгох тогтолцоо руу оръё гэж АН-ынхан мөн зөндөө л ярьсан. Үндсэн хуульд нэмэлт өөрчлөлт оруулах хуулийн төсөл бол үндэсний зөвшилцлөөр бий болсон төсөл. Тодорхой улс төрийн шалтгаанаа  зөвшилцлийн арга механизмаар шийдвэрлээд парламентад суудалтай улс төрийн намууд Үндсэн хуульд нэмэлт өөрчлөлт оруулах хуулийн төслийг хэлэлцэх үйл ажиллагаанд идэвхтэй оролцоно гэдэгт итгэж байна.

УИХ-ын гишүүн М.Билэгт:

-Үндсэн хуульд нэмэлт өөрчлөлт оруулснаар сүүлийн 28 жилд төрийн тогтолцоонд  бий болсон гажуудал мөн төрд итгэх иргэдийн итгэл буурсан энэ байдлыг яаж засаж сайжруулах вэ. Аль заалтаар засах эсэхийг би олж харахгүй байна. Өнгөрсөн 28 жилийн хугацаанд төрийн бүх салбар уналтад орсон. Яамдууд нь хүртэл уналтад орж өнөөдөр хүүхдүүд гурван ээлжээр хичээллэж, 20 хүүхэд сурах ангид 50-60 уулаа сурч байна. Эрүүл мэндийн салбар мөн л 28 жилд унасан. Унасан салбаруудаа босгож, мөн төрийн албан хаагчдыг яаж хариуцлагажуулах юм бэ.

Төрийн байгуулалтын байнгын хорооны дарга С.Бямбацогт:

-Бүх талын санал бодлыг хуулийн төсөлд тусгасан. Үндсэндээ дөрвөн агуулгын хүрээнд гол өөрчлөлтүүд хийгдэнэ. Төрийн бодлогыг тогтвортой, залгамж чанартай байх үүднээс Үндсэн хуулийн өөрчлөлтийг хэлэлцэж байна. 27 жилийн хугацаанд 15 Засгийн газар  байгуулж, 300 гаруй сайд төрүүлсэн. Тийм болохоор гүйцэтгэх засаглалыг тогтвортой байлгах үүднээс оруулж байна. УИХ-ын хэт их эрх мэдэлтэй байхыг багасгах зохицуулалт оруулж ирж байна.

Үндсэн хуульд нэмэлт өөрчлөлт оруулах хуулиар хөндөж болохгүй гэсэн заалт байдаг. Үндсэн хуульд нэмэлт өөрчлөлт оруулах журмын тухай хуульд энэ тухай заасан. Тиймээс ажлын хэсэг үндэсний аюулгүй байдлыг бодолцож энэ заалтуудыг хөндөөгүй.

УИХ-ын гишүүн Ж.Ганбаатар:

-Хуулийн төслийг дэмжиж байна. О.Мөнхсайхан багшаас асуулт асууя. Хуулийн төсөлд төр үндэсний, эдийн засгийн аюулгүй байдлын аж ахуйн бүх хэвшлийн болон хүн амын нийгмийг хөгжүүлэхэд хангах зорилгод нийцүүлэхэд зохицуулна гэсэн заалт байна. Энэ үзэл баримтлалын хүрээнд иргэд бизнес эрхлэх сонирхол нь буурах, төрийн хяналт шалгалт оролцоо нэмэгдсээр ирсэн. Бизнес эрхлэхийн тулд  ажил олгогч байхын тулд төрийн аль нэг байгууллагад танил талтай байж ажил урагшилдаг болсон. Үндсэн хуульд тусгагдсан эдийн засагтай холбоотой заалтад өөрчлөлт оруулахыг хэрэгтэй гэж үзэж байна. Ард түмэн сайн сайхан амьдахын тулд хөдөлмөр эрхэлдэг. Төрийн албанд орж ажиллах шаардлагагүй. Энэ заалтаар хэт төрийн албанд давуу байдал олгож байгаа гэж үзэж байна. Төр бизнест оролцдоггүй байх тогтолцоог бий болгохын тулд ямар үг, өгүүлбэр нэмэх шаардлагатай вэ. Хоёрдугаарт  төрийн албан хаагчид алдаа дутагдал гаргавал зөвхөн ажлаас халагдах юм шиг байна. Шинэ төрийн албаны хуулиар өргөдлөө өгөөч гэж гуйхаас өөр замгүй юм байна. Холимог тогтолцоо хамгийн супер тогтолцоо гэж байсан. Яагаад энэ тогтолцоо хамгийн тохиромжтой нь гэж вэ. Чуулган 75 хоног хуралдах ёстой гэж байна. Энэ нь гүйцэтгэх засаглалын ажлаа хийх боломжийг хааж байгаа юм бишүү.

Төрийн байгуулалтын байнгын хорооны дарга С.Бямбацогт:

-Өмчлөгчийн эрхийг гагцхүү хуулиар хязгаарлана гэж заасан. Үндсэн хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулахдаа энэ асуудлыг хөндвөл шинэ Үндсэн хууль ярих ёстой гэж заасан юм билээ. Тиймээс энэ асуудлыг хөндөөгүй. Хувийн хэвшил болон төрийн алба хаагчдын эрх тэгш байх ёстой. Яавал төрийн алба хаагчдын эрхийг нэмэгдүүлэх вэ гэж өөрчлөлт оруулсаар байгаад төрийн алба хувийн хэвшлийнхнээс давуу эрхтэй болчихсон. Үүнийг анхаарч байгаа. Төрийн албаны тухай хуулиар хариуцлагын асуудал маш тодорхой заасан байгаа. Тэгэхээр Үндсэн хуулийг хөндөхгүйгээр энэ асуудлыг зохицуулах хууль хангалттай байна. Чуулганы хуралдаан хэт олон хоног хуралдаж байна гэлээ. Энэ нь хуулийн хэрэгжилтэд хяналт тавих боломжийг бүрдүүлэх зорилготой. Чуулганы хуралдааны ирцийн асуудлыг ч тусгасан.

Ажлын хэсэг:

-Аж ахуйн бүх хэвшлийн хөгжлийг хангах зорилгод нийцүүлнэ эдийн засгийг зохицуулна  гэж заасан байгаа.Үүнийг хэрэгжүүлэхтэй холбоотой асуудал л манайд байгаа юм. Хэрэгжүүлэх  холбоотойгоор өмчлөх эрхэд халдаж байгаа  аж ахуй нэгжийн эрхэд халдаж байгаа явдалд илүү хамгаалалт бий болно. Төрийн аудитыг хараат бус болгох эдийн засгийн болон бусад томоохон асуудлаар хяналт шалгалтын түр хороо байгуулах зэрэг зохицуулалтууд бий болгосноор төрийн дур зорго, хууль бус үйл ажиллагаа хумигдах байдал руу орно. Үндсэн хууль гэдэг суурь зарчмыг тогтоодог. Эдийн засагт төр яаж өрсөлдөх вэ гэдгийг бодлогоор шийдвэрлэх боломжтой. Хуулийн төсөлд зарчмын асуудлууд сайн тусгагдсан. Харин цааш хэрэгжүүлэх тал дээр нарийн механизмууд бий болно байх. Хуулийн төсөлд улсын төсөвт засгийн газрын зөвшөөрөлгүйгээр зардал нэмэх асуудлыг хориглосон нь татвар төлөгчдийн мөнгийг үргүй, тооцоололгүй зарцуулах явдлаас сэргийлнэ. Сахилгатай, хариуцлагатай төсөв батлагдана гэсэн үг.

УИХ-ын гишүүн Ж.Ганбаатар:

-Ажлын хэсгийнхэн хийж байгаа зүйлээ хамгаалах гэсэн үүднээс асуултад хариулж байна.Миний хэлсэн саналыг хүлээж авч  хуулиа сайжруулъя гэдэг талаас нь асуудалд хандах ёстой.Би явцын хүрээнд асуудалд хандаагүй. Иргэдийн хөдөлмөр эрхлэх сонирхлыг хааж боогдуулж байгаа нь шат шатанд бий. Ингэснээр Монгол Улс хөгжихгүй. Бизнесийн орчныг сайжруулъя гэсэн заалт нэмж оруулах хэрэгтэй байна.

Төрийн байгуулалтын байнгын хорооны дарга С.Бямбацогт:

-Ажлын хэсэг асуудалд тал бүрээс нь хандаж байж оруулж ирсэн заалтууд. Таны хэлж байгаа саналыг хэлэлцүүлгийн шатанд тусгах боломж нь нээлттэй. Тодорхой саналуудаа хэлэх нь зөв.

УИХ-ын гишүүн Б.Бат-Эрдэнэ:

-Ажлын хэсэгт Үндсэн хуулийн батлалцсан АИХ-ын депутатууд, УИХ-ын гишүүд, эрдэмтэн судлаачид багтсанд талархаж байна. Та бүхэн анх Үндсэн хуулийг батлахдаа улс орон өнөөдөр ийм болчихно гэж төсөөлөөгүй байх аа. Би бол энэ улс төрийн намуудын алдаа завхралтай холбоотой гэж бодож байна. Нийгэмд баян, ядуугийн зааг хоёр тийшээ явчихлаа. Ард иргэдэд урам зориг алга байна. Үндсэн хуулийн суурь зарчим ганхсан байна. Хэрэгжүүлдэг сэн бол өнөөдөр Монгол Улсад 600 гаруй хууль байна.

АИХ-ын депутат Ц.Товуусүрэн:

-Үндсэн хуулийг анх баталж байх явцад сайн сайхныг бодож байснаас улс оронд ийм байдалд орно гэж бодоогүй. Үндсэн хуулийн 2000 оны өөрчлөлт нь манай том байшингийн сууринд гэмтэл үүссэн. Түүнээс хойш өөрчлөлт оруулах талаар 20 жил ярилаа. Тиймээс Үндсэн хуулийн өөрчлөлтийг нийт ард түмэн дэмжинэ гэж итгэж байна.

Хуульч Б.Гүнбилэг:

-Үндсэн хуулийн нөөц боломж шавхагдаагүй. Уул уурхайн асуудал нийгмийн баялгийн тэгш бус хуваарилалт Үндсэн хуулиас болоогүй. Анх ашигт малтмалын тусгай зөвшөөрлийг олгохдоо ард түмнийг дугаарлуулж, хэн том биетэй нь лиценз авсан. Энэ  нь бол ердийн хуулийн алдаа.

УИХын гишүүн Ц.Гарамжав:

Үндсэн хуулийн нэмэлт, өөрчлөлтийн төсөлд эдийн засгийн эрх үүргүүдийг байгалийн баялгийг тэгш хуваарилах зарчмыг зургаадугаар зүйлд хэсэгхэн тусгасан байна. Өнөөдөр нийгэмд тулгамдаад байгаа асуудал бол өмчийн харилцааны ялгамжтай байдал.Иргэдийн нэг хэсэг нь өмчтэй, нөгөө хэсэг нь ядуурлын байдалд хүрсэн. Монгол Улсын хэмжээнд 30-аад хувь нь ядуу байна. Ядуурлын шалтгаан нь ажилгүйдэл. Үндсэн хуулийн өөрчлөлтөөр ажил хөдөлмөр эрхлэх боломжийг яаж дэмжиж өгөх вэ. Ажлын байр бий болгож буй аж ахуй нэгжүүдээ  яаж дэмжих вэ. Иргэн заавал хөдөлмөр эрхэлж байж нийгмийн баялгаас илүү хүртдэг урамшууллын системийг хэрхэн тусгах вэ.  Ингэж байж иргэдээ ажил хөдөлмөр эрхлэх урам зоригийг бий болгоно. Ажил хөдөлмөр эрхлэлтийг цэргийн алба шиг албажуулмаар байна. Тэгэхгүйгээр халамжаар явсан улс үндэстэн мөхдөг түүхтэй. Сүүлийн үед Монгол Улсын эзэнтэй үгүй эсэх талаар ярих болсон. Ард түмэн маань ч төр эзэнгүй боллоо гэж толгойгоо сэгсэрч байна. Энэ нь гүйцэтгэх засаглалын  зохион байгуулалттай холбоотой. Ерөнхий сайд танхимаа томилоод хариуцлагаа 100 хувь хүлээгээд явах зарчим бол зөв. Нэг сайд  нь огцорвол Засгийн газар нь огцрох зарчмыг дэмжиж байна. Давхар дээлийг тодорхой хэмжээгээр хязгаарлаж байгаа нь мөн зүйтэй. Шүүгч нарын талаар нийгэмд гарч байгаа алдааг засахын тулд үүнийг засах заалтыг оруулж ирснийг дэмжиж байна.

Төрийн байгуулалтын байнгын хорооны дарга С.Бямбацогт:

Ард иргэдээ хөдөлмөрлүүлдэг, хөдөлмөрлөдөг хүмүүсээ дэмжих асуудлыг дэмжиж байгаа. Үүнийг дагалдах хуулиудаар зохицуулж болно. Монгол Улс хүмүүнлэг иргэний ардчилсан нийгмийг бүтээхийг зорьдог. Тиймээс зарим иргэдээ халамжлах ёстой. Эдийн засгийн өсөлтийг ард иргэдэд наах зарчим нь тогтвортой хөгжлийн ойлголтод багтана. Ажил хийж байгаа хүмүүсээ дэмжих, баялгийн тэгш хуваарилалтыг бий болгох заалтыг органик хуулиар зохицуулах боломжтой.

Хуульч О.Мөнхсайхан:

Шүүгчийн ёс зүй, хариуцлагыг дээшлүүлэх зорилгоор Хариуцлагын зөвлөлтэй болгоно. Шүүгч нэг удаад зургаан жилээр томилогдоно. Даргаа дотроосоо томилогдож, ШЕЗ-өөс хараат бус байна.

УИХын гишүүн Н.Оюундарь:

Төрийн тогтолцооны гажуудлыг тодорхой хэмжээгээр засах хуулийн төсөл оруулж ирсэн. Гүйцэтгэх засаглалд маш их эрх мэдэл өгсөн байна. Сүүлийн 27 жилийн хугацаанд 15 Засгийн газар солигдож Засгийн газрын насжилт 1.5 жилээс хэтрэхгүй байгаатай холбогдуулан гүйцэтгэх засаглалыг тогтвортой байлгах чиглэлд тодорхой өөрчлөлтүүд тусгагдсан. Засгийн газрыг тогтвортой болгоно гэдэг нь Засгийн газрыг дураараа  авирла гэсэн үг биш. Хариуцлагын асуудлыг илүү их тусгаж өгөх нь зөв.

Төрийн байгуулалтын байнгын хорооны дарга С.Бямбацогт:

Засгийн газрын эрх мэдлийг хэт нэмэгдүүлж байна гэж ойлгож болохгүй. Засгийн газрын тогтвортой ажиллах боломжийг нэмэгдүүлэх зорилготой. УИХ дээр сайд нарыг томилохоор гишүүнд нь дарамталдаг. Ийм байдлаас болоод Засгийн газрын сайд нар хавчганасан байдалтай ажилладаг болсон. Өнгөрсөн 27 жилийн алдаа энэ. Хууль тогтоох нь хууль тогтоох засаглал шиг, гүйцэтгэх нь гүйцэтгэх засаглал шиг байх хэрэгтэй.

"Болор дуран"-аар шалгав.
Энэ мэдээнд өгөх таны сэтгэгдэл?
8
ТэнэглэлТэнэглэл
1
ЗөвЗөв
1
ХахаХаха
1
ХарамсалтайХарамсалтай
1
БурууБуруу
0
ХөөрхөнХөөрхөн
0
ГайхмаарГайхмаар
Баярлалаа!

Холбоотой мэдээ

28 сэтгэгдэл

News.mn сайтад сэтгэгдэл оруулахад анхаарах зүйлс

Avatar

Зочин 2019-06-18 202.21.109.74

Энэ их хуралд итгэхгүй байна. Өөрчлөгдсөн хуулиуд нь дандаа гадны эрх ашгийг хамгаалсан,тэдний санааг шургалуулсан,эх орноо тонон дээрэмдсэн хүмүүст ямарч хариуцлага тооцохгүй ,хяналтгүй олигархи засаглалыг төрүүлсэн шүү дээ. Үндсэн хуулийг бүр шинээр хийх хэрэгтэй.

Avatar

Зочин 2019-06-18 119.40.98.162

Хэдий өнгөн тал нь сайхан ярьж байгаа боловч өөрчлөлт нэрээр сонирхолоо хавчуулахаас болгоомжлох ёстой. АН-ын хуралд суухгйү байгааг зөвтгөж болно. Энэ 2 марзан нөхөр гарч яваад хийх ажил байх биш, бухын доодхыг хараад горьдоод сууж л байг. Бүх намын саналыг нээлттэй ил тод хэлэлцэх ажлыг зохион байгуулах ёстой. амлалтадаа биелүүлнэ гэдэг энэ удаад зохихгүй байна, хэт олонхи болно тэж тооцоогүй үедээ гаргасан амлалт шүү дээ.

Avatar

иргэн 2019-06-18 202.131.227.82

маш зүйтэй санал.

Avatar

Зочин 2019-06-18 202.170.68.162

60 тэрбумын төрийн эсрэг гэмт хэрэгтнүүд, ЖДҮ-гийн хулгайч эрүүгийн ялтнууд ҮНДСЭН ХУУЛЬ өөрчиллөө юү? Горьдвоо. Ялтан, эрүүгийн гэмт хэрэгтнүүдээр ҮНДСЭН ХУУЛЬ өөрчлүүлнэ гэвэл санасны гарз.

Avatar

Irgen 2019-06-18 192.82.64.220

Uls turch bolgon shuukhruu dairch, amnaas ni ug garval avilgach gedeg bolj uursduu uguud baidag yum uu. Medej baigaa bol barimtaa niited delgeed, ATG-t uguud, ene talaaraa medeeleech. Odoo tsagdaa, prokuror, ATG uls turchdiin medeld ochtson bizdee. Shuukhiig gartaa oruulakh geed nigmiig turkhiraad baigaa yum bish uu. Turiin umchtei tom kompanias darga soligdood khalakhas shuukh erguuleed togtooson. Shuukh chini yos zuin busad khariutslaga nogduul, shuugchee ortsruulj baiga gants gazar baikh.

Avatar

Зочин 2019-06-18 192.82.64.23

Үндсэн хуулийн өөрчлөлтөнд зайлшгүй хийх шаардлагатай өөрчөлт бол " Газар доорхи баялаг төрийн өмч мөн бөгөөд түүний эрж хайх захиран зарцуулах эрх зөвхөн бүх ард түмнээр сонгогдсон УИХ түүнээс томилогдсон Засгийн газарт хадгалагдана." гэж зааж өгмөөр байна. Тэгэхгүй бол хөдөө орон нутагийн феоадалууд ашигта малтмалыг нөөцийг орон нутагийн өмч гэж андуураад байна.Энэ улсын 3 сая хүний эрх ашиг гэдэгийг орон нутагийн феодоалуулд ойлгохгүй байна. Ойлгох ч үгүй. Дэндүү ахадсан сэдэв тэд нарт.

Avatar

Зочин 2019-06-18 192.82.64.23

Ашигт малтмалын хайгуулалт олборлолт захиран зарцуулах эрх зөвхөн Засгийн Газарт хадгалагдаж холбогдох хууль тогтоомжуудаар зохицуулахгүй бол орон нутагт нь эр мэдэлийг нь өгнө ард иргэдээс нь асууж шийднэ гэж түрүүчийн ерөнхийлөгчийн популизм бодит амьдрал дээр шантааж хийрхэл популизм болон бууж уул уурхайн хайгуул хийгдэх ямар ч бололцоогүй болсон гашуун туршлага өнөөдөр нэгэнт бий болжээ.

Avatar

Зочин 2019-06-18 192.82.64.23

Хүний нийгмээс асар хоцрогдсон хорвоо ертөнцийн тухай маш бага эсвэл огт ойлголтгүй сумдын иргэд түүний төлөөлөгчид гэх харанхуй мэдээлэлгүй иргэд ИХ төдийгүй Засаг даргаа өөрсдөө сонгодог болох тэр байтугай уул уурхай компаниудтай хэлэлцээ хийх өмчийн татвар тавих эрх олгох гэж байгаа бол энэ бол жинхэнэ аюул завхрал болж орон нутагийн иргэд өөрсдөө гэмт хэрэгийн бүлэглэлийн золиос болно шүү. Амь насаа ч алдах эрсдэл бий болгоно.

Avatar

Зочин 2019-06-18 192.82.64.23

Хөвсгөл аймгийн засаг даргын уул уурхайгүй аймаг болно гэдэг популизм бол УИХ болон ЗГ-н бүрэн эрхэд халдаж байгаа үйлдэл мөн бөгөөд ҮХ-н одоогийн байгаа төслөөр орон нутагт ийм их эрх мэдэл өгвөл энэ солиорол бүрэн хавтгайрч энэ улсын нийгмийн халамжийг ганц Оюу Толгой тэжээж дийлэхгүй хэмжээнд мөдхөн хүрнэ.

Avatar

Зочин 2019-06-18 66.181.180.78

3 өндөрлөг гэж хэнийг ойлгоод байна даа Ерөнхийлөгч бол энд орохгүй шүү Хууль тогтоох дээд байгуулагын дарга аа энд л төөрөгдөл байхаар одоо яана аа

Avatar

+-*/ 2019-06-18 49.0.212.97

3 өндөрлөг гэдэгт тэгээд МАН намын дарга орох уу

Avatar

Зочин 2019-06-18 192.82.64.23

Ирэх 25-н жилд Монголд маш том өөрчлөлт бий болно. Энэ бол демографийн өөрчлөлт. Монгол улс 5-н сая орчим хүнтэй улс болно. Энэ хүмүүст ажлын байр нийгмийн үйлчилгээ хэрэгтэй. Гэтэл Монгол улс 21 аймаг 330 сумдаас бүрдсэн Холбооны улс болчихсон дундаж ихэнх сумдын хүн ам нь дөнгөж 2000 хүнтэй Европын зарим ороны нутаг дэвсгэр шиг хэмжээтэй мөртлөө хэнийг ч ойртуулдаггүй эргэлтэнд оруулдаггүй зөвхөн ямаа бэлчээдэг байж таарахгүй. Хүн ам өсөх хирээр байгалын нөөцийг эргэлтэнд зайлшгүй оруулж байж

Avatar

Зочин 2019-06-18 192.82.64.23

Ирэх 25-н жилд Монголд маш том өөрчлөлт бий болно. Энэ бол демографийн өөрчлөлт. Монгол улс 5-н сая орчим хүнтэй улс болно. Энэ хүмүүст ажлын байр нийгмийн үйлчилгээ хэрэгтэй. Гэтэл Монгол улс 21 аймаг 330 сумдаас бүрдсэн Холбооны улс болчихсон ихэнх сумдын хүн ам нь дөнгөж 2000 хүнтэй Европын зарим ороны нутаг дэвсгэр шиг хэмжээтэй мөртлөө хэнийг ч ойртуулдаггүй эргэлтэнд оруулдаггүй зөвхөн ямаа бэлчээдэг байж таарахгүй.

Avatar

Зочин 2019-06-18 192.82.64.23

Хүн ам өсөх хирээр байгалын нөөцийг эргэлтэнд зайлшгүй оруулж байж эдийн засаг өсөж ажлын байр бий болно. Ийм учрааас засаг захиргааны хувиарыг өөрчилж энэ олон сумдыг цөөлөх зайлшгүй шаардлагатай тулгарна. 4-5 аймагтай нэг аймаг нь 3-4 сум эсвэл хошуунд хуваагдаж байж сая энэ улс эдийн засгийн төдийгүй сонгуулийн зөв тогтолцоонд шилжнэ. Хэрэв ҮХ-н хувилбарт байгаагаар орон нутагт ийм их эрх мэдэл өгвөл засаг захиргааны шинэчлэлт хийгдэхгүй.

Avatar

Зочин 2019-06-18 192.82.64.23

Эрх мэдлээс татгалздаг хүмүүс байхгүй. Асар их хэрүүл ам тэмцэл өрнөж бүтэхгүй. Засаг захиргааны хувиарын өөрчлөлт хийж чадахгүй бол эдийн засаг өсөхгүй 2 сая орчим хүмүүс цагаачилж гадаадад амьдрах болно. Өөрөөр хэлбэл сумдын эрх ашиг ямааны бэлчээр монгол хүнээс илүү чухал хэвээр байх болно.

Avatar

Зочин 2019-06-18 192.82.64.23

Ийм учраас орон нутагийн өөрөө удирдах ёс гэдэг халхавчийн доор энэ улсыг 21 ханлиг 330 ванлигт хуваагдсан жалга дов болгон нь хэмжээгүй эрх мэдэлтэй феодалуудтай Төв засгийн газар нь хүчгүй яаж чаддаггүй тийм дампуу улс болгохыг эсрэгүүцэж байнa.

Avatar

Зочин 2019-06-18 192.82.64.23

Орон нутагийн өөрөө удирдан ёс гэдэг халхавчийн доор Монгол улсыг 21 ханлиг 330 ванлигаас тогтсон тархай бутархай хэл ам хэрүүл нь хэзээ ч үл тасарсан жалга довоороо хуваагдмал Төв Засгийн Газар нь ямар ч хүчгүй бодлого хэрэгжүүлэх бололцоогүй жинхэнэ популизмд эдгэшгүй идэгдсэн Төв Өмнөд Америкийн улсууд шиг болох болно. Ер нь огт татвар төлдөггүй хүмүүст эрх өгнө гэдэг бол популизм. Сонгууль татвар төлдөг хүмүүст л хамаатай.

Avatar

Зочин 2019-06-18 192.82.64.23

Хөдөө орон нутагийн нийгмийн ямар ч баялаг бүтээдэггүй татвар төлдөггүй зөвхөн татвар төлөгчдийн мөнгөөр амьдардаг паразиталдаг нийгмийн давхаргад эрх өгнө гэдэгээ сайн бодох ёстой. Ямар эрх өгөх ёстой хаана хүрээд зогсох ямар хязгаарлалт хийж өгөх вэ гэх мэт. Өөрөө удирдах ёс гэж ярьж байгаа бол Захирах захирагдах ёс гэж байх ёстойг сануулмаар байна.

Avatar

Зочин 2019-06-18 192.82.64.23

Хүмүүс Ерөнхий сайдын эрх мэдэл нэмэгдэж гэж л хараад байгаа болохоос Үндсэн хуулийг концэпцийн хувьд үндсээр өөрчилсөн заалтууд "орон нутагийн өөртөө удирдах ёс" гэдэг халхавчийн доор хийгдэх гэж байна. Монгол улс Нэгдмэл засаглалтай юм бол Засаг дарга нь ЗГ-с томилогддог одоогийн зарчим хадгалагдах ёстой. Хэрэв засаг дарга нь сонгогддог бол Холбооны улсын (Federal) холбооны улс болж хувирна.

Avatar

Зочин 2019-06-18 192.82.64.23

Өнгөрсөн 27 жил Парламентын ч бус Ерөнхийлөгчийн бус саармаг засаглалаас болж доороо хий эргэсэн бол ахиад 20-30 жил Нэгдмэл ч бус Холбооны улс хоёрын холимог э****з бүтэцээс болж ахиад хөгжлийн бололцоогоо алдах нь. Үнэхээр нэгдмэл засаглалтай улс юм бол харин ч хотын дүүргүүд сумдын иргэдийн хуралыг татан буулгаж зөвхөн Засаг даргатай болгох хэрэгтэй.

Avatar

Зочин 2019-06-18 192.82.64.23

Маш ойлгомжтой энгийн зарчим руу шилжмээр ёстой. Ял гавьяа алиныг нь үүрэх субект тодорхой баймаар байна. Харин иргэдийн хуралын оронд барууны оронуудад байдаг Town Hall зарчим руу шилжэж иргэд нь шаардлагатай бол өөрсдөө сайн дураараа цуглаж санаа оноогоо хэлж шийдвэр гаргуулдаг байж болнo.

Avatar

Зочин 2019-06-18 192.82.64.23

Үндсэн хууль энэ хэвээрээ батлагдвал Баян-Өлгий аймаг де-факто автономит эрхтэй улсын доторхи улс болно. Одоо бараг де-факто автономит эрхтэй Монгол улсын хууль хэрэгждэггүй ганц аймаг бүүр зам нь шулуудна. Монгол улс Нэгдмэл Засаглалтй юм бол Холбооны улсын зарчимыг Үндсэн хуулинд орон нутгийн өөрөө удирдах ёс нэрийн доор сөргөлдүүлж оруулж ирүүлэн Засгийн Газрын хүчгүйдүүлж бодлогоо хэрэгжүүлэх чадваргүй бололцоогүй болгох гэж байна.

Avatar

Зочин 2019-06-18 192.82.64.23

Орон нутагийн өөрөө удирдах ёс гэдэг халхавчийн доор орон нутаг нь Засгийн Газар болон УИХ-даа захирагддаггүй болгох гэж байгаагийн цаана энэ улсын ганц өрсөлдөх чадвартай салбар болох уул уурхайг унагах мухардалд оруулах улмаар бүрэн зогсоож гацааах зорилгоор оруулсан гэж иргэнийхээ хувьд хардаж байна. Олон улсын хөдөлмөрийн хувиарт өрсөлдөх чадвартай ганц л салбар Монголд бий. Энэ бол уул уурхай. Хэрэв ҮХ энэ байгаа хувилбараараа батлагдвал Монголд ахиж ордын нээлт бий болохгүй.

Avatar

Зочин 2019-06-18 192.82.64.23

Нэн ялангуяа Оюу Толгой шиг том ордууд нээгдэх бололцоо ахиад 20-30 жилээр алдагдаж энэ улсын хөгжлийн болоцоо тэр хэмжээгээрээ алдагдана. Заалтуудыг нь сайн ажиглавал яг тийм хардлага төрөхөөр байна. Засаг дарга уул уурхайн компанитай гэрээ хийх эрхтэй ,өмчийн татвар авах эрхтэй гэх мэт маш нарийвчалсан ийм заалтууд ҮХ-д байдаг гэхэд эргэлзээтэй. Миний харж байгаагаар энэ бол уул уурхайн том төслүүдийг ахиж бий болгохгүй хааж бооно л гэсэн үг.

Avatar

Зочин 2019-06-18 192.82.64.23

Бодит амьдрал дээр энэ заалтыг бариад уул уурхайн компаниудыг шантаажилж авилгал л нэхнэ. Ийм том эрхийг мэдээж гэмт хэрэгийн бүлэглэлүүд алдахгүй. Сумдын иргэдийн тархийг угаах айлгахыг хослуулж байгаад Засаг дарга болж аваад рекетийг албан ёсоор хийх болно. Хууль ёсоор уул уурхай эрхлэх аж ахуйн нэгжүүд байхгүй болж энэ салбар бүхэлдээ нинжа хэлбэрт шилжинэ.

Avatar

Зочин 2019-06-18 192.82.64.23

Хэрэв орон нутагийн бүх удирдлага орон нутагаас сонгогддог бол жинхэнэ анархи хаос байдалд шилжинэ. Орон нутагт улс төржилт багасна гэж тайлбарлаж байна. Харин ч бүр эсрэгээрээ улс төржилт утгаа алдана. Монголын нийт сумдын 90% нь 2500-с доош хүн амтай. Үүнээс сонгуулийн насных нь 600 орчим хүн байдаг байна. Ийм цөөхөн хүмүүсийг лоббидох хахуульдах айлгах сүрдүүлэх замаар бүрэн хяналтанд байлгаж болно.

Avatar

Зочин 2019-06-18 192.82.64.23

Их хуралын сонгуулийг мөнгөний нөлөөнөөс гаргах гэж тойрогийг нь томсгох гэж оролддог. Гэтэл ийм цөөхөн хүмүүст ийм их эрх мэдэл өгвөл энэ эрх мэдлийг нь олж авах гэсэн сонирхолын бүлэглэл тэр тусмаа гэмт хэрэгийн бүлэглэлийн золиос болно. Оросын гашуун туршлага бий. Орос бол Холбооны улс. Яг энэ зарчимаар тосгод жижиг хотуудын урдирдлагыг шийдсэн боловч хавтгай гэмт хэрэгтэнүүд үүрлэж дийлдэхгүй аюул болж байж арай гэж цэвэрлэж болиулсан.

Avatar

Зочин 2019-06-18 192.82.64.23

Монголын нөхцөлд нэн ялангуяа уул уурхайн төсөл хэрэгжиж байгаа орон нутагт энэ эрх мэдлийн зодоон боловч орон нутгийн иргэд амар амгалан амьдрах ямар ч бололцоогүй хэрүүл шуугиан популизм хийрхэл нь тасрахгүй жинхэнэ гай зовлон дуудна. Босоо Хөхийнхөн аймаг сумдын онилж аваад иргэдийн тархийг угааж турхирч засаг дарга болцгоож ИХ-д сууж аваад зандалчлаад эхэлбэл би лав гайхахгүй. Засгийн газар нь яаж чадахгүй өөдөөс нь "х**" гэж өлхөөн хэлээд сууж байх болно.

NewsMN Гар утасны хувилбар Татах
NEWS.mn

Мэдээллийн эх сурвалж