Сүүлчийн эзэн хааны шарилын нууц | News.MN

Сүүлчийн эзэн хааны шарилын нууц

Хуучирсан мэдээ: 2019.02.01-нд нийтлэгдсэн

Сүүлчийн эзэн хааны шарилын нууц

Монголын сүүлчийн эзэн хаан VIII Богджавзандамба хутагтын шарил өнөөг хэр хаана байгаа нь тодорхойгүй гэж Монголын бурхан шашинтны төв, Гандантэгчэнлин хийдийн тэргүүн Хамба лам Д.Чойжамц гуай ярилаа. Түүний хэлснээр Богд Жавзандамба хутагтын шарилыг Гандантэгчинлэн хийдийн хуучин дуганы баруун талд буюу одоогоор номын сан байгаа газарт залсан байжээ. 1938 онд Гандан хийдийн номын сан болсон сүм хийдийг хааж, Оросын цэргийн хороо байрлахад хийдийг “цэвэрлэж” бурхан шүтээнийг гаргаж хаяхад хутагтын шарил ч хогонд оржээ. Энэ тухай Маршал Х.Чойбалсан мэдээд тусгай хүмүүст үүрэг өгч, нууцаар хөдөөлүүлсэн байна.

Ингэхдээ Жанрайсаг дуганы өмнө байсан хоёр тэгш чулууны нэгийг шарилын дээр тавихдаа чулуу босгосон аж. Тусгай албаны ажилчид ард олны сүсэг бишрэл, учирч болзошгүй эрсдэлийг тооцон, шарилын чулуун дээр нь Богд Хааны биш Орос хүний нэрийг өгсөн байдаг. Энэ тухай Хамба лам Д.Чойжамц “Сүүлд 1970 оны үед өвгөчүүл надад итгэж Богджавзандамба хутагтын тухай ам нээж байсан юм. Тэд цагаан сарын дараа газарт нь очиж мөргөөд ирдэг, ариун лагшин биеийг нь олноос нууцлахдаа орос хүний нэрээр Галя билүү Катя энэ хоёр нэрийн аль нэгээр нь нэрлэсэн юм билээ. Энэ тухай би бага залуу байхдаа нэг их тоогоогүй юм. Шарил хаана байгааг Сэрээтэр гуай л мэднэ. Богд хааныг хөдөөлүүлсэн газрыг тэр үеийн бурхан шашны олон хүн мэддэг байсан ч одоо бүгд хорвоогийн мөнх бусыг үзүүлсэн. Одоо би ч Богдын шарил хаана байгааг мэдэхгүй” хэмээхдээ сэтгүүлчийн “Богд хааны шарил далан давхарт байгаа юу?” гэсэн асуултад итгэлтэйгээр “Үгүй” гэх хариултыг өгсөн билээ. Үүнийг зарим хүмүүс хутагтын шарилыг хаана байгааг зааж олон нийтэд ил болгох хэрэгтэй гэж үзэж буй бол нөгөө хэсэг нь нууц хэвээр үлдээхийг илүүд үзэж байна.

Ардчилал гарснаас хойш хутагтын шарилыг хүмүүс сонирхож, хайж эхэлжээ. Олны дунд нэг хэсэг Нарангийн энгэрт оршуулахдаа, ялзрахаас сэргийлж 1.2 метр чулууг хөшөө босгосон гэх таамаг хүчтэй дэгдсэн ч тэгсхийгээд намдсан бол Богд хааныг хөдөөлүүлсний дараа шавь нар нь нууцаар зөөж, Шар дөрвөлж дээр хайлуулсан ч гэдэг. Өөр нэгэн хувилбар нь сайн цагийг хүргэхээр олны мэдэх “25 дугаар эмийн сан”-гийн гудамжаар уруудаад Шадар ван Чингүнжавын хөшөө босгосон газар ч байж магадгүй гэнэ. Гэвч өнөөдрийг хүртэл чандлан нууцлагдсан хэвээр байна.

Шашин төрийг хослуулан баригч VIII Богд Жавзандамба хутагт Агваанлувсанчойжинямданзанванчигбалсамбуу 1869 оны аравдугаар сарын 13-нд Түвд, Лхасын ойролцоо мэндэлсэн гэж түүхэн эх сурвалжид тэмдэглэжээ. Таван настайд нь Монгол Улсын наймдугаар Богд Жавзандамбын дүрээр тодруулан залж, 1911 оны арванхоёрдугаар сарын 29-нд Монгол Улсын хаан, шашин, төрийг хослон баригч түмэн наст Богд хаанаар өргөмжилсөн билээ. Хутагт бага залуудаа ихээхэн сахилгагүй, эрх дураараа өссөн гэдэг. Харин 20 насандаа ухаан сууж, эрдэм ном, улс төрд анхаарах болжээ. Манжаас тусгаарлан салах хэмээсэн Халхын ноёдын санаачилгыг эхнээс нь дэмжиж, Хаант Орос улсад элч зарж байсан ба Үндэсний тусгаар тогтнолоо зарлан тунхаглаж чадсан хийгээд түүний байгуулсан гавьяаг  үнэлж баршгүй юм. Албан мэдээнд VIII Богд Жавзандамба хутагт 1924 оны тавдугаар сарын 20-нд таалал төгссөн. Онош нь Жанжин Сүхбаатартай ижил “хатгалгаагаар нас баржээ”. Хутагтын шарил, үхлийн шалтгаантай нь адил цаашид ч  оньсого хэвээр үлдэж магадгүй гэнэ.

Энэ мэдээнд өгөх таны сэтгэгдэл?
3
ГайхмаарГайхмаар
1
ХарамсалтайХарамсалтай
1
ТэнэглэлТэнэглэл
0
ЗөвЗөв
0
ХахаХаха
0
ХөөрхөнХөөрхөн
0
БурууБуруу
Баярлалаа!

Холбоотой мэдээ

9 сэтгэгдэл

News.mn сайтад сэтгэгдэл оруулахад анхаарах зүйлс

Avatar

Tvmen 2019-02-01 202.179.31.138

Hoxoin baac Tibetvvded madluulcan Ap Mongolin Hoydiin xiisen ajil. Vxcen Acni Xaan . Hoxoin baac Bogdiig Xaan bolgocon xvmvvc bol Tibetvvd . odoo opchin ved ene balai myxap cvciegin Bogd Xend ch xepeg vgui Opdontoin xamt shataa

Avatar

тт 2019-02-01 202.9.43.147

АЦНЫХАА ТҮМЭН НАСТАЙ БАЙДГИЙН

Avatar

зочин 2019-02-01 202.9.43.177

Товчхондоо , Оросууд сүм хийдүүдийн эрдэнэсийг дээрэмдсэн , дараа нь Монголчуудаар нь шатаалгасан .

Avatar

барлас 2019-02-01 103.240.240.73

ЭЛБЭГДОРЖ ГЭЖ ХҮН ЕРӨНХИЙЛЭГЧ БАЙХ ХУГАЦААНДАА ТҮҮХЧИДЭД ЗАХИАЛГА ӨГӨӨД БОГД ГЭЖ ХҮНИЙГ МАГТАН ДУУЛЖ ЛЕНИН БАГШ ШИГ АГУЙ ХУВЬСГАЛЧ БОЛГОХ ТАРХИ УГААЛТ ХИЙСЭН ЯГ ЮУГ ЯАЖ ХИЙСЭН ГЭХЭЭР ЯМАР Ч БАРИМТ БАЙХГҮЙ ОДООГООР БОЛ ГАНДАНГИЙН ХАМБА ЛАМ ШИГ ШАШНЫ ТЭРГҮҮН Л БАЙСАН ХҮН, ГЭТЭЛ ЯГ ӨӨРИЙНХЭЭ ЭЦЭГ ШИГ ГАДНААС ОРЖ ИРСЭН ХҮН АГУЙ ГЭХ ҮЗЛИЙГ ХИЙЛГЭХ ГЭЖ ХОВДЫН БУЛГАНЫ ТОРГУУД ГЭХ БАС ЦААНААС ОРЖ ИРСЭН УДАМТАЙ БААТАРХУЯГ ЭНИЙГ ГАРДАН ХӨӨЦӨЛДӨЖ ОДОО 1ЯС ОЛООД ТЭРИЙГЭЭ ШҮТҮҮЛЭХ ГЭЭД БАХ ЮМ

Avatar

Зочин 2019-02-01 202.55.188.34

Чингисизмээ боль. Одоогийн бидний тусгаар улс гэж байгаагийн үндсийг тавилцсан гол хүн. Түүхэн дэх байр суурийг нь тодорхой болгох ёстой. Түүхэн ач холбогдлыг нь авч үз. Энд шарын шашин хамаагүй. Тэрбээр 11 оны ч, 21 оны ч хувьсгалын оюун санааны удирдагч байсан. Улаантнууд ч түүнийг хүлээн зөвшөөрөхөөс өөр арга байгаагүй юм шүү. Юун ардын намын 7. Тэд бол хутагтын дэргэд өт хорхойнууд. Оросын гар хөл, хүүхэлдэйнүүд байсан. Яг л өнөөдөр төрийн эрхийг гартаа оруулахын тулд өрсөлдөж буй ждүчид, 60

Avatar

Зочин 2019-02-01 202.55.188.34

Тэрбумчидтай адил шүү дээ. Тэдгээр 7 хүмүүс тэргүүтэй улаантнууд дор бүрдээ өөрсдийн эрх ашигийг 1-рт тавьсан хүмүүс байсан.

Avatar

тасганы овоо багшийн дээд хүн тавьдаг газар байсан гэх 2019-02-01 185.220.101.70

Түвд хүн монголын хаан байж дарлаж мөлжиж байсныг одоо ойлгож байна уу? Монголчууд чинь түвд манж гэх харийн хүмүүсээр хаан эзэн тахиж дарлуулж байгаад ардын хувьсгал гарсан жилүүдээс монгол хүн төрөө мэддэг хувь заяа мэддэг болж бага багагаар хөгжиж дэвшиж ирсэн. энэ түвдийн үед Чингис хаан гэхийг мартсан түвдүүд дээд хүмүүс мэт монголчууд ойлгож ирсэн. түвдээс хамааралтай амьдрах ёстой гэсэн түвдүүд монголчуудын эзэн гэх ойлголт монгол хүний тархин нягт суугаад байв.

Avatar

Очир 2019-02-01 66.181.160.8

Хаана байгааг нь мэднэ. бараг л ойролцоо бууж байна . Гэхдээ 25-р эмийн сангийн гудамж чинь саяхан болтол сэг зэм урссан сайр жалга байсан газар шүүдээ..

Avatar

Дамба 2019-02-01 66.181.167.53

Миний бодож байгаа бодож байнаа Очир. 25-р эмийн сангаас баруун хойшоо…

NewsMN Гар утасны хувилбар Татах
NEWS.mn

Мэдээллийн эх сурвалж