Т.Баттогтох: “Дал бол интернетийн эх үүсвэр” | News.MN

Т.Баттогтох: “Дал бол интернетийн эх үүсвэр”

Хуучирсан мэдээ: 2010.05.22-нд нийтлэгдсэн

Т.Баттогтох: “Дал бол интернетийн эх үүсвэр”

Уран зургийн галерейд ах, дүү хоёр уран бүтээлч, арьсан урлаач, зураач Т.Баттулга, сийлбэрч, дуучин Т.Баттогтох нарын хамтарсан үзэсгэлэн гарчээ. Үзэсгэлэнг энэ сарын 26-ныг хүртэл үргэлжлэх юм байна. Сийлбэрч, зураач Т.Баттогтохтой уулзаж ярилцлаа.

-Энэ таны хэд дэх уран бүтээлийн үзэсгэлэн бэ?

-Өөрийн төрсөн ах Баттулгатайгаа хамтарсан үзэсгэлэн гэвэл анх удаа л гаргаж байна. Ганцаарчилсан үзэсгэлэнгээ Монголд таван удаа гаргасан, энэ зургаа дахь үзэсгэлэн маань. Манай Баттулга ах бол Дүрслэх урлагийн сургуулийг арьсан урлалаар төгссөн мэргэжлийн зураач, арьсан урлаач хүн байгаа. Миний хувьд Дүрслэх урлагийн сургуулийг 1994 онд төгсөөд, дуулаачийн ангид орсон. Би далны ясан сийлбэрээр, ах маань арьсан урлалын шинэ төрөл арьсан баримлаар анх удаа хамтран үзэсгэлэнгээ гаргаж байна. Үүгээр далны ясан сийлбэрээ хөгжүүлээд явж байгаагаа харуулсан. Доктор профессор Лодонгийн Түдэв гуай надад хэлсэн л дээ, “Далаар хүмүүс мэргэлж байсан болохоос биш урлагийн бүтээл хийж байгаагүй ээ. Чи анхдагч нь боллоо, үүнийгээ битгий орхиорой, улам хөгжүүлээрэй” гэж… Тэр сайхан урмын үгээр анх 1995 онд далны ясан сийлбэрээ хийж байсан. Энэ удаагийн үзэсгэлэн урьд гарч байсан миний үзэсгэлэнгүүдээс бүтээл зохиомжийн хувьд шинэ дэвшилтэт санаатай, ур чадвар ч бас өссөн болов уу гэж бодож байна. Миний анхны үзэсгэлэнг үзэж байсан хүмүүс одоо энэ үзэсгэлэнг хараад ойлгох байх. Мөн далны ясан сийлбэр маань өнөөгийн төвшинд ямар хэмжээнд хүрч хөгжсөн байна вэ гэдгийг харуулж байгаа бүтээлүүд байгаа. Бас арьсан урлагийн бүтээлүүд Монголд ямархуу хэмжээнд хөгжиж байгааг харуулсан.

-Монголчууд эрт дэр үеэс далны ясыг хүндэтгэн үздэг байсан. Анх яагаад далны ясан дээр сийлбэр хийх болсон юм бэ?

-Дал бол эртнээсээ монголчуудын интернетийн эх үүсвэр шүү дээ. Далыг сэтэлдэг байсан нь мэдээллийг сарниулж байна гэдэг утгаар хийдэг зан үйл байсан. Дал дөрвөн өндрийг хамгийн хүндтэй хүндээ барьдаг. Аав, нагацынхаа дэргэд хэзээ ч  далыг барьдаггүй шүү дээ. Дал бол хамгийн хүндтэй эд. Тиймээс далны ясан сийлбэрээрээ дамжуулан далны ёс заншил, соёлыг залуу үе , үр хүүхдүүддээ сурталчлах үүднээс сонгож хийж байгаа юм. 

-Гадаадын хичнээн оронд далны ясан сйлбэрийн үзэсгэлэнгээ гаргаж байсан бэ?

-Англи, Ирланд, Тайвань, Солонгос, Бельги гээд орнуудад үзэсгэлэнгээ гаргаж байсан. Миний далны ясан сийлбэрүүд урлагийн бүтээл сонирхож хадгалдаг дэлхийн 40 гаруй орны хүмүүсийн цуглуулгад байгаа. Монгол амьсгал, монгол зүрх сэтгэлээр хийж байгаа учраас альч улс гүрэнд очсон монгол дүр төрхөө хадгалж байх ёстой гэдэг бодлоор уран бүтээлүүдээ хийдэг.

-Гадныхан таны бүтээлийг хэр хүлээж авдаг вэ?

-Гадныхан урлаг соёлын бүтээлийг өндрөөр хүлээж авдаг хүмүүс. Энэ бол таван хошуу малын түүхий эдээр хийдэг, цоо шинэ төрлийн Монголын урлаг гэдгийг хүлээн зөвшөөрдөг.

 -Та бас дуучин хүн, сүүлийн үеийн уран бүтээлийнхээ талаар ярихгүй юу?

-Миний дууны уран бүтээл, сийлбэрийн уран бүтээлтэй холбогдож байгаа юм л даа. Яагаад гэвэл дуу хөгжим бол хийсвэрээр, дуу хоолойгоороо уран бүтээлээ дүрсэлж байгаа бол миний далны сийлбэр маань бодитойгоор, өнгө будаг, дүрслэлээр нэг төрлөөс нөгөө хэсэгт шилжиж байгаа юм. Миний дуулсан “Монгол бөхчүүд” гэж дуундаа зориулж сийлбэр хийсэн. Өсөхбаяр аваргыг тэмээний далан дээр сийлсэн бол, Сүхбат аваргыг үхрийн далан дээр сийлсэн байгаа. Тэгэхээр бүх юм чинь хоорондоо холбогдож явдаг. Хамгийн сүүлд 14 хоногийн өмнө Налайх дүүргийн сүлд дууг дуулсан. Би Налайхын унаган иргэн. Энэ үзэсгэлэн дуусаад 27, 28-нд Налайхын соёлын төвд хоёр хоног төрсөн нутгийн ах дүүсдээ зориулаад үзэсгэлэнгээ толилуулна. Манай аав ная гарсан өндөр настай Налайхын унаган хүн бий. Аав маань хоёр хүүгийнхээ үзэсгэлэнг Налайхад гаргах юмсан гэж аль дээрээс л ярьдаг байсан, бас нэг тодорхой хэмжээгээр аавынхаа хүслийг биелүүлж байгаа гэсэн үг л дээ.

-Дараагийн төлөвлөж байгаа ажил юу байна?

-Намар том хэмжээний үзэсгэлэн гаргана гэсэн бодолтой байна.

-Далны сийлбэрээрээ юу?

-Арай өөр төрлөөр гаргана. Аливаа урлаг хөгжих гол үндэс нь тухайн ард түмэн тойрон хүрээлж дэмжиж, тэрэндээ ая холбогдол өгч байх явдал юм. Одоо манай хүмүүс сайхан болж дээ. Урлагийн бүтээлд гар татахаа байсан байна. Урлагийн бүтээл яагаад үнэтэй  байдаг вэ гэхээр бодитой амьд, сүнслэг өөрөө он улиран хуучрах тусмаа үнэ цэнэтэй болж байдаг. Тиймээс үнэлгээний дээд хязгаар гэж үгүй. Миний ихэнх бүтээлүүд Монголд байхаасаа илүү гадагшаа их зарагдсан. Энэхүү далны сийлбэрт дан ганц миний санаа орохоос гадна өөр олон хүний оюун санаа нэмэгдвэл илүү хөгжинө. Жишээ нь, компьютер гэхэд анх байшин шиг том зүйл байсан ч олон хүний ур ухаан орсоор өнөөдрийн бидний гарт баригдах тийм жижиг  хэмжээний болтлоо хөгжсөн. Монголын урлаг дэлхийд хүлээн зөвшөөрөгдөхөд хүн бүрийн хүчин зүтгэл хэрэгтэй.

-Энэ чиглэлээр сургалт явуулдаг уу?

-Сургалт явуулдаггүй ээ. Харин гарын шавь бэлдэж байгаа.

-За, баярлалаа, танд. Амжилт хүсье.

Г.Даша

0 сэтгэгдэл

News.mn сайтад сэтгэгдэл оруулахад анхаарах зүйлс

Avatar

odko 2010-05-22 182.160.37.76

muis 2 iin ard green house d ajildag a

Avatar

solongo 2010-05-22 182.160.52.7

sn bnuu saya tv eer uzlee uneheer saihan buteel hiideg yum bna ene huntei holboo barih gsiin yaj holboo barihuu bas urland ni ochij uzwel haana ochih we

Avatar

telke deaf 2010-05-22 180.235.166.154

saixan uzesgelen gargasn yum amjilt xusie

Avatar

Mongol 2010-05-22 61.195.144.208

Saihan yzesgelen gargasan ah dyy 2 too urlagiin tenger iveeh boltugai gej hysen erooe Teriin bolgon hymyynd zayagaad baidaggyi abyas ah dyy 2 t houland ni baigaad mongolchuud bid baharhah estoi gej bi bodoj baina Gaihamshigt dalnii yasnii bolon arisan urlagiig mongold shineleg helbereer hogjyylj chadaj baigaa zorig tevcheer abyasiig baharhaj tsaashdaa mongol tymnee todiigyi delhii niitiin nyd ouynii melmiig milaasan olon saihan byteel tuurvihiin olziitei erooliig devshyylie Japan Tokyo hot

Avatar

eegii 2010-05-22 180.235.166.175

Battogtoh ahdaa urlagiin undur amjilr husej bna hun buhend bhgui ter avyasaa tordoj bgaarai

Avatar

Mongol 2010-05-22 202.179.19.202

Сийлбир ах танд амжилт хүсье МОНГОЛынхоо нэрийг дэлхийн тавцанд үндэсний хэмжээнд гаргана гэж бодож байгаад талархаж байна Баярлалаа таныг урлагын Янжинлхам бурхан мөнх ивээг

Avatar

ìèøýýë 2010-05-22 122.254.121.29

õ

Avatar

tsoglog 2010-05-22 202.170.64.60

hun hunee deesh n gargaj amidariy

Avatar

tsoglog 0 минутын өмнө chamd amjilt husie mongoli 2010-05-22 202.170.64.60

ok

Avatar

tsoglog 2010-05-22 202.170.64.60

chamd amjilt husie mongoliin njeriig ulam deesh n hurgej yawaarai

Avatar

Mongol mal 2010-05-22 180.235.171.25

Ukhsen maliin ysaar ikh toglood baival gariig chini tatuulna shuuChinii ysaar khun siilber khiigeed humuusees mongo saagaad baival ymar bna sain bodooroi

Avatar

tsoglog 2010-05-22 180.149.80.155

Battogtoh abgaitaigaa hamt oriflamiin guljeend ajilladag yumBattogtoh yahab abgai n nileen hodolgoontei sergelen huuhen baidag Yagaad 2uulaa oriflam hiij bolohgui gej mongond durgui hun bainauu Ene 2 21honogdoo 8000 abdag umaa ne 2toi hamt ajillah um ta hargesen bas ingej abna shuudee

Avatar

Зочин 2010-05-22 202.131.244.126

ха хаа хаа

Avatar

Bolioch ee 2010-05-22 83.3.155.97

Yu gej soliorood bn aa Manaixan odoo yaxaaraa busdyiig uur shigee teneg gej bodddog bn aa Uuruu l tegj galzuursan fantasdaa avtaj yavdag yum bgaa biz Yag mongoliin dal internetiin ex baij xaragdaach

Avatar

Зочин 2010-05-22 114.48.168.44

Mongolchuud hun torolhtnii eh uusvel Mongolchuud Mathematiciig neej olson Internetiig neej olson Er ni delhiid garsan shine buheniig Mongolchuud l ehelj neesen Ha Ha Ha

Avatar

Зочин 2010-05-22 114.48.168.44

Hiisen ajlaasaa haduuraad Internet geed l mangaraa haruulaad ehleh yum

Avatar

bayr 2010-05-22 202.170.64.60

Mongolchuud bid xiimoritoi xymyys bidend xiix byteex asar ex youm badalnii urlag bol gaixamshigtai ene urlag ulam deeshlex boltugai Battogtokhoo chi shvv

Avatar

Зочин 2010-05-22 202.170.64.60

shine youm byteej bgaa negnee Mongolchuudaa xamtdaa demjieBattogtokhd amjilt xvsie

Avatar

mal gedeg mal 2010-05-22 182.160.4.99

oriflame gedeg suljeegeer hu shulna bas huneer siilber hiilgene deer ni yu ch medehguia

Avatar

Зочин 2010-05-22 182.160.4.99

mal

Avatar

he he 2010-05-22 59.85.226.193

daliig internet gej baigaa bol deer yeiin badarchin bol google bolj taarah nee he he hoorhii mongolchuud bid iimerhyy zyileer oorsdiigoo toviilgosoor yu ch ygyi hotsorloo shdee

Avatar

Зочин 2010-05-22 202.55.191.22

ee tegvel ger buleeree shizotoi ym bnaehner ni nogoon tortoi shizotoi huuhnuudiin neg ym bna sh dee kkkk

Avatar

kk 2010-05-22 180.235.166.158

энэ хүнийг өөрөө хийдэггүй гэж хэн хэлж байгаа юм бэ арай үгүй байлгүй дээ харин Баттогтохын эхнэр нь орифлэймийн нэлээн гайгүй цолтой ажилладаг гэсэн сард сая саяар нь авдаг гэж сонссон шүү

Avatar

bor 2010-05-22 182.160.34.74

Urlagiin humuus jaahan shizotoi baidag yum aa hoo

Avatar

kkk 2010-05-22 203.169.53.158

uuruu siilber hiideggui gesen shuu ene nuhur kkkk

Avatar

шоогоо 2010-05-22 202.179.10.54

тэгээд л тэнэгтээд л интернэтийн эх үүсвэр энэ тэр мангартах юм болиоч

NewsMN Гар утасны хувилбар Татах
NEWS.mn

Мэдээллийн эх сурвалж